Nguyễn Văn Cừ - người chiến sĩ kiên trung
Trong dòng dòng lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc Việt Nam, những thế hệ cán bộ hoạt động cách mạng trước Cách mạng Tháng Tám năm 1945 luôn là hiện thân của lòng dũng cảm, trí tuệ và sự hy sinh quên mình. Giữa hàng ngàn nhân chứng lịch sử ấy, đồng chí Nguyễn Văn Cừ – Tổng Bí thư trẻ tuổi nhất trong lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam – nổi bật như một ngôi sao sáng trên bầu trời cách mạng, người đã cống hiến trọn vẹn tuổi thanh xuân cho sự nghiệp giành độc lập dân tộc. Đồng chí Nguyễn Văn Cừ sinh ngày 12 tháng 02 năm 1912 trong một gia đình nhà nho nghèo có truyền thống yêu nước tại làng Phù Khê, xã Hương Mạc, huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Là hậu duệ đời thứ 17 của Anh hùng dân tộc Nguyễn Trãi, từ nhỏ, Nguyễn Văn Cừ đã sớm bộc lộ tố chất thông minh, hiếu học và lòng nồng nàn yêu nước. Lớn lên trong cảnh đất nước lầm than dưới ách đô hộ của thực dân Pháp, chứng kiến cảnh nhân dân lao động bị đàn áp, đồng chí đã sớm nuôi dưỡng chí khí cách mạng. Năm 1927, khi mới 15 tuổi, Nguyễn Văn Cừ ra Hà Nội học tại trường Bưởi (nay là Trường THPT Chu Văn An). Tại đây, đồng chí tham gia Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Đến năm 1929, khi mới 17 tuổi, đồng chí được kết nạp vào Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng đầu tiên ở Hà Nội. Nhận thấy tiềm năng và nhiệt huyết của người thanh niên trẻ, tổ chức đã cử đồng chí vào vùng mỏ Than Quảng Ninh để thực hiện chủ trương "vô sản hóa". Tại mỏ than Vàng Danh và Cửa Ông, Nguyễn Văn Cừ trực tiếp sống, ăn ở, làm việc cùng những người thợ mỏ trong điều kiện vô cùng khắc nghiệt. Đồng chí không chỉ tuyên truyền lý tưởng cách mạng mà còn trực tiếp lãnh đạo các cuộc đấu tranh đòi tăng lương, giảm giờ làm của công nhân. Chính từ thực tiễn gian khổ ấy, bản lĩnh chính trị và năng lực tổ chức của đồng chí đã được rèn giũa trở nên vô cùng vững vàng. Tháng 12 năm 1930, đồng chí Nguyễn Văn Cừ bị thực dân Pháp bắt tại Cẩm Phả và bị kết án 12 năm tù giam, bị đày ra Côn Đảo. Trường học tù Côn Đảo – nơi thực dân Pháp dùng để đè bẹp chí khí cách mạng – lại trở thành nơi đồng chí tự học, nghiên cứu lý luận Mác - Lênin và rèn luyện ý chí kiên cường.
Đến năm 1936, trước áp lực của phong trào đấu tranh trong nước và Mặt trận Bình dân Pháp lên cầm quyền, thực dân Pháp buộc phải trả tự do cho nhiều chiến sĩ cộng sản, trong đó có Nguyễn Văn Cừ. Ngay sau khi ra tù, đồng chí bắt tay ngay vào việc khôi phục tổ chức Đảng, thành lập Ủy ban Xứ ủy Bắc Kỳ và lãnh đạo Phong trào Dân chủ (1936 - 1939). Tại Hội nghị Trung ương Đảng tháng 3 năm 1938, đồng chí Nguyễn Văn Cừ được bầu làm Tổng Bí thư Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương khi mới tròn 26 tuổi. Trên cương vị lãnh đạo cao nhất, đồng chí đã thể hiện tư duy chiến lược sắc bén. Ông có những tác phẩm tiêu biểu: Tác phẩm "Tự kiểm điểm" (1939) và Chuyển hướng chiến lược cách mạng. Ngày 18 tháng 1 năm 1940, khi phong trào cách mạng đang bước vào giai đoạn gấp rút, Tổng Bí thư Nguyễn Văn Cừ bị mật thám Pháp bắt tại Sài Gòn. Mặc dù chịu nhiều trận đòn tra tấn dã man, đồng chí vẫn giữ vững khí tiết người cộng sản, nhất quyết không khai báo thông tin của tổ chức. Ngày 28 tháng 8 năm 1941, thực dân Pháp đưa đồng chí Nguyễn Văn Cừ cùng các đồng chí lãnh đạo kiệt xuất khác như Nguyễn Thị Minh Khai, Hà Huy Tập ra bắn tại Hóc Môn (Gia Định). Đồng chí ngã xuống khi mới 29 tuổi, độ tuổi sung sức nhất của đời người. Dù hy sinh trước ngày Cách mạng Tháng Tám thành công năm 1945, nhưng cuộc đời và sự nghiệp của Tổng Bí thư Nguyễn Văn Cừ đã đặt nền móng lý luận và tổ chức vững chắc cho thắng lợi lịch sử của dân tộc. Đồng chí chính là minh chứng sống động nhất cho hình ảnh người chiến sĩ cách mạng tiền bối: kiên trung, trí tuệ, hết lòng phụng sự Tổ quốc và Nhân dân. Học tập và noi theo gương sáng của đồng chí Nguyễn Văn Cừ, thế hệ trẻ hôm nay càng thêm tự hào về lịch sử dân tộc, nguyện tiếp bước truyền thống anh hùng để xây dựng đất nước Việt Nam ngày càng giàu đẹp, văn minh.
