Nguyễn Văn Lục – "Con đại bàng" và Mũi tiến công thứ 6 làm rung chuyển Sài Gòn

Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân (LLVTND) Nguyễn Văn Lục sinh năm 1947 tại Vĩnh Phúc, là một trong những phi công ưu tú của Trung đoàn 923. Trước khi bước vào trận đánh lịch sử tại sân bay Tân Sơn Nhất, ông đã là một "tay lái" cựu trào với bề dày kinh nghiệm bảo vệ bầu trời miền Bắc và từng bắn rơi 3 máy bay Mỹ. Tuy nhiên, sứ mệnh lớn nhất trong cuộc đời binh nghiệp của ông chính là vai trò chỉ huy Phi đội Quyết thắng thực hiện cuộc tập kích bất ngờ vào sào huyệt cuối cùng của địch vào tháng 4 năm 1975.

Thời điểm cuối tháng 4/1975, khi khí thế "Thần tốc, táo bạo" của Chiến dịch Hồ Chí Minh đang dâng cao, ông Lục cùng đồng đội nhận được một nhiệm vụ gần như "không tưởng": chuyển loại sang lái máy bay A-37 (loại máy bay thu được của địch) chỉ trong vòng vài ngày. Thông thường, một phi công cần 6 tháng để làm quen với dòng máy bay mới, nhưng với ý chí quyết tâm sắt đá, ông và đồng đội đã rút ngắn quãng thời gian ấy xuống còn 3,5 ngày. Những thách thức vô cùng lớn khi trang thiết bị và ngôn ngữ trên máy bay Mỹ hoàn toàn khác biệt với các dòng máy bay Liên Xô họ từng lái. Để khắc phục, các phi công đã có sáng kiến dịch các nút điều khiển tiếng Anh sang tiếng Việt rồi dán đè lên để học mọi lúc mọi nơi.

Chiều ngày 28/4/1975, Phi đội Quyết thắng gồm 5 chiếc A-37 xuất kích từ sân bay Thành Sơn. Nguyễn Văn Lục lái chiếc máy bay số 3 trong đội hình. Trận đánh tuân thủ nghiêm ngặt phương châm "3 quy" (bay trùng đường bay địch, bay thấp tránh radar, im lặng vô tuyến) và "4 tự" (tự đi, tự tìm, tự đánh, tự về). Với sự dẫn đường của Nguyễn Thành Trung, phi đội đã tiếp cận Tân Sơn Nhất vào đúng lúc địch sơ hở nhất khi đang thay ca trực. 18 quả bom được ném xuống trúng mục tiêu, phá hủy 24 máy bay địch và làm tê liệt hoàn toàn sân bay. Tiếng nổ rung chuyển Sài Gòn không chỉ phá hủy phương tiện chiến tranh mà còn đập tan ý chí tử thủ, buộc Mỹ phải thực hiện chiến dịch di tản khẩn cấp.

Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, ông Lục là người hạ cánh cuối cùng xuống sân bay Thành Sơn trong bóng tối chập choạng. Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục cống hiến cho quân đội, tham gia chiến đấu tại Campuchia và đảm nhiệm công tác giảng dạy, huấn luyện các thế hệ phi công trẻ. Ông nghỉ hưu năm 2002 với quân hàm Đại tá sau hơn 1.200 giờ bay an toàn tuyệt đối.

Hiện nay, dù đã bước sang tuổi 80, người anh hùng năm ấy vẫn minh mẫn và đầy nhiệt huyết trong vai trò Trưởng ban liên lạc Phi đội Quyết thắng. Ông luôn trăn trở, chăm lo cho đời sống của gia đình những đồng đội đã ngã xuống và nỗ lực tổ chức các buổi gặp mặt để ôn lại truyền thống hào hùng. Với Nguyễn Văn Lục, chiến công tại Tân Sơn Nhất không chỉ là niềm tự hào cá nhân mà là minh chứng cho bản lĩnh và ý chí "nhân hòa" của không quân Việt Nam trong giờ khắc lịch sử của dân tộc.