NGUYỄN VĂN LỤC – NGƯỜI CHỈ HUY PHI ĐỘI QUYẾT THẮNG TRÊN BẦU TRỜI SÀI GÒN

Có những trận đánh diễn ra giữa hàng vạn người lính. Nhưng cũng có những trận đánh chỉ bắt đầu bằng năm chiếc máy bay, vài người phi công và một mệnh lệnh phải hoàn thành bằng mọi giá.

Chiều 28/4/1975, khi Chiến dịch Hồ Chí Minh đang bước vào những ngày quyết định, một đội máy bay đặc biệt chuẩn bị cất cánh từ sân bay Thành Sơn, Phan Rang, hướng thẳng về Sài Gòn. Người giữ vị trí số 3 trong đội hình ấy là Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Lục, sinh ngày 1/5/1947, quê quán Vĩnh Phúc. Ông từng là phi công chiến đấu của Trung đoàn Không quân 923 và đã bắn rơi 3 máy bay Mỹ.

Nhưng có lẽ lúc ấy, không ai nghĩ rằng chuyến bay sắp tới sẽ trở thành một trong những chuyến bay đặc biệt nhất của lịch sử Không quân nhân dân Việt Nam.

Trước đó chỉ vài ngày, những người phi công này còn chưa quen với chiếc A-37 – loại máy bay mà ta thu được của đối phương.

Họ phải học.

Phải tập.

Phải làm quen với máy bay trong một khoảng thời gian cực ngắn.

Và rồi…

phải dùng chính máy bay của đối phương để đánh vào đối phương.

Chỉ trong khoảng 5 ngày, các phi công đã chuyển loại và làm chủ A-37 để chuẩn bị cho trận đánh.

Nguyễn Văn Lục khi ấy là một trong những phi công được lựa chọn.

Phi đội gồm những cái tên: Nguyễn Thành Trung, Từ Đễ, Nguyễn Văn Lục, Hoàng Mai Vượng, Trần Văn On và Hán Văn Quảng.

Nhiệm vụ của họ là tấn công sân bay Tân Sơn Nhất.

Nhưng có một điều đặc biệt.

Trong số những người trên máy bay, chỉ có Nguyễn Thành Trung và Trần Văn On tương đối biết rõ địa bàn Sài Gòn và mục tiêu. Những người còn lại gần như phải tự tìm đường trong một thành phố mà họ chưa từng bay chiến đấu theo cách ấy.

Vì vậy, cả phi đội thống nhất một phương châm nghe thật giản dị nhưng cũng đầy hiểm nguy:

“Tự đi – Tự tìm – Tự đánh – Tự về.”

Bốn chữ “Tự về” có lẽ là điều khiến người ta xúc động nhất.

Bởi sau khi thả bom, họ không có một đội bay khác dẫn đường trở về.

Không có radar hỗ trợ như những chuyến bay hiện đại.

Không biết chắc phía trước có những gì.

Chỉ có bản lĩnh của người phi công và niềm tin vào đồng đội.

Chiều 28/4/1975, trời nhiều mây, có nơi có mưa. Phi đội phải bay bằng mắt thường, không radar, không dẫn đường. Nhưng mệnh lệnh đã được giao.

Đúng khoảng 16 giờ 17 phút, những chiếc A-37 lần lượt rời đường băng.

Nguyễn Thành Trung dẫn đầu.

Từ Đễ bay số 2.

Nguyễn Văn Lục bay số 3.

Những chiếc máy bay lao lên bầu trời.

Phía dưới là đất nước đang trong những ngày cuối cùng của cuộc chiến.

Phía trước là Sài Gòn.

Và phía trước nữa là sân bay Tân Sơn Nhất – mục tiêu mà họ phải đánh trúng.

Không ai biết chuyến bay này sẽ kết thúc thế nào.

Nhưng họ vẫn bay.

Đội hình vượt qua những vùng trời đầy mây.

Không được để lộ.

Không được mất đội hình.

Không được đánh nhầm mục tiêu.

Đặc biệt, nhiệm vụ còn yêu cầu phải bảo đảm an toàn cho Trại Đa-vít, nơi có các phái đoàn quân sự của ta, nằm rất gần sân bay.

Đó là một yêu cầu vô cùng khó.

Bởi chỉ cần sai lệch một chút…

bom có thể rơi xuống nơi không được phép.

Nhưng những người phi công hiểu rõ điều đó.

Họ phải đánh thật mạnh.

Nhưng cũng phải đánh thật chính xác.

Rồi từ trên cao…

Sài Gòn hiện ra.

Phía dưới là sân bay Tân Sơn Nhất.

Mục tiêu đã ở trước mắt.

Nguyễn Thành Trung dẫn đầu.

Các máy bay lần lượt tách đội hình.

Và rồi…

những chiếc A-37 bổ nhào xuống.

Bom được thả.

Tiếng nổ vang lên.

Khói lửa bốc cao.

Sân bay Tân Sơn Nhất rung chuyển.

Theo các tư liệu của Báo Quân đội nhân dân, Phi đội Quyết thắng đã đánh trúng khu vực để máy bay và các mục tiêu trong sân bay, phá hủy nhiều máy bay của đối phương và làm tê liệt hoạt động tại sân bay.

Một trận đánh diễn ra rất nhanh.

Nhưng ý nghĩa của nó thì vô cùng lớn.

Bởi Tân Sơn Nhất là một trong những căn cứ quan trọng nhất của đối phương.

Đòn đánh bất ngờ khiến sân bay hỗn loạn.

Và quan trọng hơn, nó cho thấy một điều:

Không quân nhân dân Việt Nam đã có thể đánh thẳng vào một mục tiêu quan trọng ngay giữa trung tâm Sài Gòn.

Nhưng với Nguyễn Văn Lục và những người đồng đội, trận đánh chỉ thực sự hoàn thành khi tất cả trở về.

Sau khi ném bom…

Họ phải quay đầu.

Phải tìm đường về.

Vẫn là phương châm:

Tự đi.
Tự tìm.
Tự đánh.
Và… tự về.

Những chiếc máy bay lần lượt trở lại.

Khi nhìn thấy những chiếc A-37 hạ cánh an toàn, những người đang chờ ở căn cứ òa lên trong niềm vui.

Họ ôm lấy nhau.

Mừng cho đồng đội.

Mừng cho một trận đánh thành công.

Và mừng vì tất cả đã trở về.

Nhưng họ đâu biết rằng chỉ hai ngày sau, ngày 30/4/1975, chiến dịch Hồ Chí Minh sẽ đi đến thắng lợi cuối cùng.

Sài Gòn được giải phóng.

Đất nước thống nhất.

Và chuyến bay ngày 28/4 trở thành một trong những dấu son ngay trước ngày toàn thắng.

Sau này, khi kể lại trận đánh, Đại tá Nguyễn Văn Lục vẫn nhớ rất rõ những khoảnh khắc ấy.

Ông không kể về mình như một người hùng.

Ông kể về cả Phi đội Quyết thắng.

Bởi nếu không có người dẫn đường, không có người bay số 2, số 3, số 4, số 5…

Nếu không có những người thợ máy âm thầm chuẩn bị từng chiếc máy bay…

Nếu không có những người chỉ huy tính toán từng đường bay…

thì không thể có chuyến bay lịch sử ấy.

Đó là chiến công của một tập thể.

Nhưng trong tập thể ấy, Nguyễn Văn Lục đã để lại dấu ấn đặc biệt khi là người chỉ huy và trực tiếp bay trong đội hình tiến công Tân Sơn Nhất.

Có một điều rất xúc động khi nhìn lại câu chuyện này.

Ngày hôm ấy, những người phi công không biết rằng mình đang bay vào lịch sử.

Họ chỉ biết rằng:

Có một nhiệm vụ.

Và họ phải hoàn thành.

Họ không biết mình sẽ được kể lại sau hàng chục năm.

Không biết tên mình sẽ xuất hiện trong sách báo.

Không biết chuyến bay ấy sẽ trở thành ký ức của cả một thế hệ.

Họ chỉ biết…

đất nước đang ở những giờ phút cuối cùng của chiến tranh.

Và họ phải bay.

Hôm nay, khi nhìn bầu trời Sài Gòn bình yên, những chiếc máy bay dân dụng vẫn cất cánh và hạ cánh mỗi ngày.

Không còn tiếng bom.

Không còn những chuyến bay mang nhiệm vụ chiến đấu.

Không còn những người phi công phải bay trong mây thấp, không radar, không dẫn đường.

Nhưng nếu chúng ta nhìn lên bầu trời ấy và nhớ về chiều 28/4/1975, chúng ta sẽ hiểu rằng:

Đã từng có những người trẻ bay qua bầu trời Sài Gòn trong những giờ phút nguy hiểm nhất.

Họ mang theo bom đạn.

Nhưng cũng mang theo một niềm tin rất lớn.

Niềm tin rằng phía trước là ngày toàn thắng.

Nguyễn Văn Lục đã bay trong chuyến bay ấy.

Ông bay với đồng đội.

Bay giữa mây trời.

Bay về phía Sài Gòn.

Và khi trở về…

đất nước chỉ còn cách ngày thống nhất đúng hai ngày.

Có những chuyến bay đưa người ta đến một nơi.

Nhưng cũng có những chuyến bay đưa cả một thế hệ đi vào lịch sử.

Và chuyến bay của Nguyễn Văn Lục cùng Phi đội Quyết thắng là một chuyến bay như thế.

Chiều 28 tháng 4 năm 1975 – năm chiếc A-37 cất cánh.

Bầu trời Sài Gòn rung chuyển.

Hai ngày sau, cờ giải phóng tung bay.

Và từ đó…

bầu trời Việt Nam trở lại là bầu trời của hòa bình.