Nguyễn Văn Minh – Hành trình 10 năm đi tìm 62 hài cốt đồng đội

Nguyễn Văn Minh – Hành trình 10 năm đi tìm 62 hài cốt đồng đội

Nguyễn Văn Minh, thường được đồng đội và nhân dân gọi bằng cái tên thân thương là ông Tám Minh, sinh năm 1948 tại xã Hàm Kiệm, huyện Hàm Thuận Nam, tỉnh Bình Thuận. Ông là cựu chiến binh thuộc Đội Đặc công 200C – một đơn vị chiến đấu tinh nhuệ lừng danh trên chiến trường Khu 6 trong kháng chiến chống Mỹ.

Lời hứa máu thịt giữa thời chiến trận

Trận mạc đi qua để lại trên cơ thể ông Tám Minh vô số vết thương và mảnh đạn, nhưng vết thương lòng sâu sắc nhất đối với ông chính là sự hy sinh của những người đồng đội tuổi mười tám, đôi mươi. Khi chiến tranh kết thúc, trong khi mọi người trở về xây dựng cuộc sống hòa bình thì trong lòng người lính đặc công ấy vẫn luôn canh cánh một nỗi day dứt: Rất nhiều đồng đội của ông vẫn nằm lại đâu đó dưới những cánh rừng, thửa ruộng, không một nấm mồ, không một dòng tên.

Ông từng chia sẻ: "Chiến tranh kết thúc rồi, mình may mắn còn sống trở về thì phải có trách nhiệm đưa các anh về. Chừng nào đôi chân này còn bước nổi, tôi còn phải đi tìm." Lời hứa lặng thầm đó đã trở thành kim chỉ nam cho hành trình dài hơn một thập kỷ của ông.

Tìm lại 27 đồng đội ở cứ điểm Tân Nông

Mục tiêu đầu tiên và cũng là cuộc tìm kiếm gian nan nhất của ông Tám Minh là trận đánh cứ điểm Tân Nông (nay thuộc xã Hàm Liêm, huyện Hàm Thuận Bắc) diễn ra vào đầu tháng 12 năm 1969. Trong trận chiến ác liệt đó, 27 chiến sĩ đặc công đã anh dũng hy sinh. Sau chiến tranh, địa hình thay đổi hoàn toàn, rừng xưa đã biến thành đồng ruộng, sông suối bị san lấp.

Tháng 4 năm 2012, ông Tám Minh bắt đầu hành trình đơn độc. Với tấm bản đồ tự vẽ dựa trên ký ức chiến trường, một chiếc cuốc, vài bộ quần áo cũ và số tiền phụ cấp thương binh ít ỏi, ông ròng rã lội ruộng, hỏi thăm từng người dân già trong vùng. Giữa tháng 10 năm 2012, tại một thửa ruộng ở thôn 2, xã Hàm Liêm (cách vị trí cứ điểm cũ chừng 300m), những mẩu xương liệt sĩ đầu tiên đã xuất hiện sau nhát cuốc của ông. Sau đó, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Bình Thuận đã tiến hành khai quật, quy tập trọn vẹn 27 bộ hài cốt liệt sĩ về an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ tỉnh.

62 hài cốt liệt sĩ và tượng đài tình đồng chí

Không dừng lại ở Tân Nông, ông Tám Minh tiếp tục vác ba lô lên đường. Ông đi qua những vùng rừng núi Đạ Huoai, dốc Bảo Lộc (Lâm Đồng), tìm kiếm các liệt sĩ hy sinh tại khu vực núi Tà Dôn. Có những chuyến đi kéo dài hàng tháng trời, hết tiền ông phải nhịn ăn, uống nước suối để dành tiền mua xăng đi tiếp.

Sau hơn 10 năm ròng rã, người lính già Tám Minh đã trực tiếp tìm kiếm, cung cấp thông tin và phối hợp quy tập được 62 hài cốt liệt sĩ. Ở tuổi gần 80, sức khỏe đã suy giảm nghiêm trọng, nhưng hành trình của ông đã viết nên một câu chuyện cảm động về tình đồng chí, trở thành bài học nhân văn sâu sắc cho thế hệ trẻ hôm nay về đạo lý "Uống nước nhớ nguồn".