NGUYỄN VĂN QUỲ (BA CÀ) – NGƯỜI CHỈ HUY KIÊN CƯỜNG CỦA ĐẤT NHÀ BÈ
Nguyễn Văn Quỳ, thường gọi Ba Cà, quê Nhà Bè, là cán bộ chỉ huy lực lượng vũ trang địa phương, nổi bật với tinh thần bám đất, bám dân và kiên cường chống càn. Ông cùng đồng đội tham gia phá các “ấp chiến lược” ở Đa Phước, Hưng Long, gây dựng lại cơ sở tại những địa bàn bị đánh phá và trực tiếp tham gia hàng trăm trận chiến đấu. Trong trận đồn Hiệp Phước, Nguyễn Văn Quỳ khi đó là đội trưởng, cùng lực lượng địa phương tiến công làm chủ đồn và thu vũ khí, trang bị. Năm 1965, ông được tuyên dương Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng và được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhì. Ông hy sinh năm 1967, để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử đấu tranh cách mạng của quê hương Nhà Bè.
Nguyễn Văn Quỳ (1935–1967), còn gọi là Ba Cà, quê ở Nhà Bè, là một cán bộ, chiến sĩ tiêu biểu của lực lượng vũ trang địa phương trong kháng chiến chống Mỹ. Ông là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, được biết đến với tinh thần bám đất, bám dân, kiên cường chiến đấu và gây dựng cơ sở cách mạng trong những năm chiến trường vùng ven Sài Gòn hết sức ác liệt.
Bám đất, bám dân giữa vùng chiến sự
Sinh ra và lớn lên trên vùng đất Nhà Bè giàu truyền thống đấu tranh, Nguyễn Văn Quỳ sớm giác ngộ cách mạng và tham gia lực lượng chiến đấu tại địa phương.
Trong những năm Mỹ và chính quyền Sài Gòn tăng cường càn quét, Nguyễn Văn Quỳ cùng đồng đội vừa chiến đấu, vừa kiên trì xây dựng cơ sở. Ông tham gia tổ chức nhiều trận đánh du kích, chống các cuộc càn và hỗ trợ nhân dân phá thế kìm kẹp.
Một trong những nhiệm vụ quan trọng là phối hợp với lực lượng địa phương phá các “ấp chiến lược” tại Đa Phước, Hưng Long và một số địa bàn khác, góp phần đưa người dân trở về quê cũ và mở rộng cơ sở cách mạng.
Đối với Nguyễn Văn Quỳ, giữ được dân và giữ được cơ sở cũng quan trọng như giành thắng lợi trên trận địa.
Những tháng ngày bám trụ gian khổ
Khi chiến tranh ngày càng ác liệt, nhiều vùng ven bị đánh phá dữ dội, có nơi cơ sở cách mạng gần như bị phá vỡ hoàn toàn. Lực lượng địa phương phải bám trụ giữa vùng sông nước trong điều kiện vô cùng thiếu thốn.
Có thời điểm Nguyễn Văn Quỳ cùng đồng đội phải sống hàng tháng trong tình trạng thiếu lương thực và nước ngọt.
Nhưng lực lượng vẫn không rời địa bàn.
Ban ngày, ông cùng đồng đội bám trụ, theo dõi tình hình. Ban đêm, họ tổ chức lực lượng trở lại các khu vực bị kiểm soát để hoạt động, đồng thời nối lại các cơ sở Đảng và đoàn thể ở những địa bàn bị đánh phá.
Chính tinh thần bám trụ ấy giúp lực lượng cách mạng địa phương tiếp tục tồn tại và hoạt động ngay trong những giai đoạn khó khăn nhất.
Dấu ấn trong trận đánh đồn Hiệp Phước
Một trong những chiến công được tư liệu bạn cung cấp nhắc đến là trận đánh đồn Hiệp Phước.
Theo Lịch sử đấu tranh Cách mạng của Đảng bộ và nhân dân Nhà Bè (1930–1975) được dẫn trong nội dung, Nguyễn Văn Quỳ khi đó giữ vai trò đội trưởng, trực tiếp tham gia tiến công đồn.
Lực lượng bộ đội và du kích đã làm chủ đồn Hiệp Phước, thu toàn bộ vũ khí và trang bị.
Chiến thắng không chỉ mang ý nghĩa quân sự mà còn có tác dụng cổ vũ phong trào cách mạng tại Nhà Bè. Sau đó, hoạt động của lực lượng vũ trang tại nhiều xã tiếp tục phát triển.
Người chỉ huy của hàng trăm trận đánh
Trong quá trình trực tiếp chiến đấu và chỉ huy, Nguyễn Văn Quỳ được ghi nhận đã tham gia hàng trăm trận đánh, trong đó có những hoạt động tiến công đồn bốt, phá công sự và chống các cuộc càn quét.
Đặc điểm nổi bật ở ông là khả năng bám trụ lâu dài trên địa bàn.
Khi lực lượng đối phương mạnh, ông tổ chức đánh nhỏ, cơ động và giữ lực lượng. Khi xuất hiện thời cơ, đơn vị lại chủ động tiến công. Song song với chiến đấu là nhiệm vụ gây dựng lại cơ sở và duy trì liên hệ với nhân dân.
Nhờ đó, Nguyễn Văn Quỳ trở thành một trong những cán bộ vũ trang tiêu biểu của vùng Nhà Bè.
Hy sinh giữa chiến trường ác liệt
Cuối năm 1966 – đầu năm 1967, chiến sự tại khu vực quanh Sài Gòn diễn biến quyết liệt.
Theo tư liệu bạn cung cấp, trong một trận chiến đấu ác liệt vào thời điểm quân Mỹ tiến hành cuộc càn lớn được gọi là “Xê-Đa-Phôn”, Nguyễn Văn Quỳ đã anh dũng hy sinh.
Ông mới khoảng 32 tuổi.
Cuộc đời ngắn ngủi của Nguyễn Văn Quỳ gắn gần như trọn vẹn với những năm tháng chiến đấu, từ xây dựng cơ sở, chống càn, phá “ấp chiến lược” đến trực tiếp chỉ huy lực lượng tiến công các vị trí đối phương.
Người Anh hùng của quê hương Nhà Bè
Với những thành tích trong chiến đấu, Nguyễn Văn Quỳ được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhì.
Năm 1965, khi ông vẫn đang trực tiếp chiến đấu, Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam tuyên dương ông danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng.
Hai năm sau, ông hy sinh trên chiến trường.
Từ một người con của vùng sông nước Nhà Bè, Nguyễn Văn Quỳ – Ba Cà đã trở thành hình ảnh tiêu biểu cho lớp cán bộ địa phương kiên trì bám đất – bám dân – bám chiến trường. Điều nổi bật trong câu chuyện của ông không chỉ nằm ở những trận đánh, mà còn ở khả năng duy trì lực lượng và gây dựng lại phong trào ngay giữa những vùng bị chiến tranh tàn phá nặng nề.



