NGUYỄN VĂN TÀI – VINH QUANG ĐƯỢC VIẾT BẰNG MÁU XƯƠNG ĐỒNG ĐỘI

Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt trên chiến trường miền Tây Nam Bộ, Tiểu đoàn Tây Đô là một trong những đơn vị chủ lực gắn liền với những trận đánh kiên cường của quân và dân Cần Thơ. Trong đội hình ấy có người chiến sĩ Nguyễn Văn Tài, một người con của vùng đất Cần Thơ đã sớm bước vào cuộc chiến khi tuổi đời còn rất trẻ, để rồi trưởng thành qua bom đạn và trở thành Trung tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, nguyên Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn Tây Đô I. Sinh năm 1950 tại xã Trường Thành, huyện Ô Môn, tỉnh Hậu Giang, nay thuộc TP Cần Thơ, Nguyễn Văn Tài lớn lên trong một gia đình có truyền thống cách mạng. Chiến tranh đã sớm lấy đi những người thân yêu nhất của ông. Cha ông hy sinh năm 1966, người anh trai kế ngã xuống năm 1968 và anh cả hy sinh năm 1969. Những mất mát liên tiếp ấy không khiến người thanh niên trẻ chùn bước, trái lại càng hun đúc trong ông quyết tâm tiếp bước cha anh, cầm súng chiến đấu vì quê hương, đất nước.

Năm 1965, khi mới 15 tuổi, Nguyễn Văn Tài đã tham gia lực lượng cách mạng tại địa phương. Sau khi cha hy sinh, đến năm 1967, ông chính thức thoát ly gia đình, trở thành chiến sĩ Tiểu đoàn Tây Đô – đơn vị bộ binh chủ lực là niềm tự hào của quân và dân Cần Thơ với lời thề sắt son: “Ra đi là chiến thắng, đánh là tiêu diệt”. Những ngày đầu cầm súng, ông không nghĩ quá nhiều về những điều lớn lao, chỉ đơn giản biết rằng mình phải chiến đấu để giải phóng quê hương, giải phóng đất nước. Nhưng chính từ những trận đánh và những năm tháng sống giữa chiến trường, người chiến sĩ trẻ ấy từng bước trưởng thành, được tôi luyện cả về bản lĩnh, ý chí và khả năng chiến đấu.

Sau Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, chiến trường Cần Thơ bước vào giai đoạn vô cùng khốc liệt. Địch liên tục tổ chức các cuộc càn quét, bình định, trong khi lực lượng cách mạng phải chiến đấu trong điều kiện thiếu thốn cả về quân số lẫn vũ khí, trang bị. Cuối năm 1968, Nguyễn Văn Tài được lựa chọn đào tạo đặc công và chuyển sang làm nhiệm vụ trinh sát. Đây là công việc đòi hỏi sự gan dạ, bình tĩnh và khả năng chịu đựng phi thường, bởi trước mỗi trận đánh, người trinh sát phải bí mật luồn sâu vào khu vực địch kiểm soát để nghiên cứu địa hình, nắm quy luật hoạt động, xác định mục tiêu và xây dựng phương án tác chiến. Có những nhiệm vụ ông cùng đồng đội phải đi ròng rã hai, ba đêm mới hoàn thành. Mỗi bước chân trong đêm đều có thể đối mặt với nguy hiểm, nhưng người chiến sĩ trẻ vẫn kiên trì bám nhiệm vụ, bởi một thông tin chính xác có thể quyết định sự thành bại của cả trận đánh.

Một trong những dấu ấn sâu sắc nhất trong cuộc đời chiến đấu của Nguyễn Văn Tài là trận tiến công yếu khu Quang Phong vào đêm 6, rạng sáng 7/4/1972. Khi ấy, ông là Phân đội trưởng Đặc công - Trinh sát của Tiểu đoàn Tây Đô, trực tiếp nhận nhiệm vụ bí mật áp sát căn cứ, nghiên cứu hệ thống phòng thủ và vẽ sơ đồ sa bàn phục vụ trận đánh. Sau nhiều năm chiến đấu, lực lượng Tiểu đoàn Tây Đô đã chịu tổn thất rất lớn, toàn đơn vị chỉ còn hơn 100 cán bộ, chiến sĩ. Trong khi đó, yếu khu Quang Phong là một căn cứ kiên cố, được bảo vệ bằng hệ thống đồn bốt dày đặc. Nhiệm vụ trinh sát vì thế càng trở nên nguy hiểm. Nguyễn Văn Tài cùng đồng đội phải tiến sát mục tiêu trong bóng tối, quan sát từng vị trí, từng quy luật hoạt động của địch để cung cấp những thông tin chính xác nhất cho cấp trên.

Đúng giờ G, lệnh tiến công được phát ra. Những thông tin trinh sát chính xác của phân đội Nguyễn Văn Tài đã giúp các mũi tiến công của Tiểu đoàn Tây Đô nhanh chóng thọc sâu, đánh thẳng vào trung tâm đầu não của địch. Trận chiến diễn ra vô cùng ác liệt, nhưng cuối cùng quân ta đã tiêu diệt gọn một đại đội Bảo an, một trung đội pháo binh, phá hủy hai khẩu đại bác 105mm và làm chủ hoàn toàn yếu khu Quang Phong. Chiến thắng này giáng một đòn mạnh vào hệ thống phòng thủ của địch tại Phụng Hiệp, góp phần bẻ gãy các đồn bốt xung quanh, tạo điều kiện để nhân dân vùng ven được giải phóng và trở về quê hương, đồng thời tạo thêm thế và lực cho phong trào cách mạng trên địa bàn tỉnh Cần Thơ.

Từ tháng 3/1968 đến hết năm 1974, Tiểu đoàn Tây Đô không ngừng trưởng thành qua chiến đấu, thực hiện hơn 400 trận đánh lớn nhỏ, tập trung tiến công các cứ điểm của địch, đồng thời ngăn chặn nhiều cuộc hành quân, càn quét trên địa bàn. Năm 1973, Tiểu đoàn Tây Đô cùng lực lượng vũ trang địa phương đã góp phần đánh bại nhiều đơn vị địch, tạo nên những thắng lợi quan trọng trên chiến trường Cần Thơ. Trước sự phát triển mạnh mẽ của lực lượng, Tiểu đoàn Tây Đô được tổ chức thành ba tiểu đoàn Tây Đô I, Tây Đô II và Tây Đô III. Nguyễn Văn Tài tiếp tục trưởng thành trong đội hình ấy và sau này đảm nhiệm cương vị Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn Tây Đô I.

Ngày 20/10/1976, Nguyễn Văn Tài vinh dự được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Đối với ông, đó không chỉ là phần thưởng dành cho riêng mình. Khi biết tin được tuyên dương qua sóng phát thanh, ông bất ngờ và xúc động, bởi ông hiểu rằng phía sau tấm bằng danh hiệu Anh hùng là máu xương của biết bao đồng đội đã cùng ông chiến đấu. Có người đã nằm lại giữa chiến trường, có người không thể trở về, có người mang thương tật suốt đời. Vì thế, ông luôn coi vinh quang ấy trước hết thuộc về những người đồng đội đã kề vai sát cánh trong những năm tháng chiến tranh.

Nhiều năm đã trôi qua, chiến tranh đã lùi xa, nhưng trong ký ức của người Anh hùng năm xưa, những trận đánh và những người đồng đội vẫn chưa bao giờ phai mờ. Nguyễn Văn Tài từng nói rằng ngày ấy, ai cũng chỉ mong đánh thắng để đất nước sớm hòa bình, để bớt đi những người phải hy sinh. Một câu nói giản dị nhưng chứa đựng cả tâm nguyện của một thế hệ đã dành tuổi trẻ cho Tổ quốc. Họ ra đi khi còn rất trẻ, nhiều người chưa kịp sống một cuộc đời bình thường đã nằm lại nơi chiến trường. Chính vì vậy, danh hiệu Anh hùng của Nguyễn Văn Tài không chỉ kể về một cá nhân có thành tích chiến đấu xuất sắc, mà còn là sự ghi nhận đối với cả một thế hệ người lính Tây Đô đã chiến đấu, hy sinh và viết nên những trang sử hào hùng bằng chính tuổi trẻ và máu xương của mình.

Hôm nay, khi đất nước đã hòa bình, câu chuyện của Anh hùng Nguyễn Văn Tài vẫn mang một ý nghĩa đặc biệt. Đó là câu chuyện về một người con miền Tây sớm chứng kiến những mất mát của gia đình nhưng không khuất phục trước đau thương; về một người lính trưởng thành từ những trận đánh khốc liệt và luôn đặt nhiệm vụ, đồng đội, quê hương lên trên bản thân. Từ một cậu bé 15 tuổi tham gia cách mạng đến người Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn Tây Đô I, hành trình của Nguyễn Văn Tài là hành trình của lòng yêu nước, ý chí kiên cường và sự trưởng thành trong lửa đạn. Và như chính ông từng nhắc nhở, phía sau mỗi vinh quang không bao giờ chỉ có một người – đó còn là bóng dáng của những đồng đội đã hy sinh, những người đã góp máu xương để đất nước có được ngày hòa bình hôm nay.