Nguyễn Văn Thạc – Cây Bút Và Khẩu Súng Giữa Mùa Hè Đỏ Lửa

“Chúng tôi đã đi không tiếc đời mình

(Những tuổi hai mươi làm sao không tiếc)

Nhưng ai cũng tiếc tuổi hai mươi thì còn chi Tổ quốc? “

(Trích Khúc 7 - Trường ca Những người đi tới biển – Thanh Thảo, NXB Hội nhà văn, 2017, Tr. 135)

Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, có một thế hệ thanh niên đã xếp bút nghiên để lên đường ra trận với một lý tưởng cao đẹp: "Cuộc đời đẹp nhất là trên đường băng kích đánh quân thù". Nguyễn Văn Thạc chính là hiện thân tiêu biểu cho thế hệ trí thức trẻ ấy – một sinh viên giỏi toán của trường Đại học Tổng hợp Hà Nội, người đã gửi lại giấc mơ giảng đường để trở thành một Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân trên chiến trường Quảng Trị đầy nắng gió.

Nguyễn Văn Thạc bắt đầu hành trình của một người hoạt động cách mạng bằng niềm tin sắt đá của một người chiến sĩ dũng cảm. Anh là một trong những chiến sĩ quả cảm tham gia những trận đánh ác liệt tại Thành cổ Quảng Trị mùa hè năm 1972 – nơi mà mỗi mét đất đều thấm đẫm máu xương của đồng đội. Trong khói lửa đạn bom, anh không chỉ cầm súng chiến đấu mà còn cầm bút để ghi lại những dòng nhật ký đầy rung động. Đó không chỉ là những trang văn, mà là tiếng lòng của một thế hệ thanh niên dũng cảm sẵn sàng hy sinh tất cả vì độc lập, tự do.

Sự hy sinh của Nguyễn Văn Thạc ở tuổi 20 khi đang làm nhiệm vụ bảo vệ đồng đội là một mất mát lớn lao nhưng cũng vô cùng oanh liệt. Trước khi ngã xuống, anh đã để lại những dòng thư đầy lạc quan, thể hiện ý chí của một người chiến sĩ không bao giờ lùi bước. Anh chính là tấm gương sáng cho các lớp lớp thanh niên và thanh thiếu niên hôm nay về tinh thần tự học, tự rèn luyện và lòng yêu nước nồng nàn.

Đối với các thương binh, liệt sỹ trở về từ chiến trường năm ấy, cái tên Nguyễn Văn Thạc luôn gắn liền với những ký ức về một người đồng đội thông minh, hiền hậu nhưng vô cùng quyết liệt trong chiến đấu. Những độc giả khi đọc lại nhật ký của anh đều thấy bóng dáng của anh cũng như tâm hồn thanh thuần, vô tư và đầy tự do của một người thanh niên trong đó – những người đã hiến dâng tuổi thanh xuân đẹp nhất cho Tổ quốc.

Ngày nay, cuốn nhật ký của anh đã trở thành "cẩm nang" sống cho thế hệ trẻ. Tên của anh được đặt cho nhiều ngôi trường và quỹ học bổng, nhắc nhở chúng ta rằng: "Tuổi trẻ không phải là một thời điểm, mà là một tâm thế sống vì đại nghĩa". Nguyễn Văn Thạc đã mãi mãi dừng chân ở tuổi hai mươi, nhưng ngọn lửa từ trái tim anh vẫn tiếp tục cháy sáng, thúc giục chúng ta sống sao cho xứng đáng với sự hy sinh của những người anh hùng thầm lặng.