Nguyễn Văn Thạc và khát vọng "Mãi mãi tuổi hai mươi"

Nguyễn Văn Thạc là một sinh viên xuất sắc của Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội (nay là Đại học Quốc gia Hà Nội). Anh từng đoạt giải nhất kỳ thi học sinh giỏi Văn toàn miền Bắc và có một tương lai vô cùng xán lạn. Tuy nhiên, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước bước vào giai đoạn cam go nhất năm 1971, theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, Nguyễn Văn Thạc cùng hàng ngàn sinh viên Hà Nội đã gác lại bút nghiên, lên đường nhập ngũ.

Trong suốt hành trình hành quân dặm trường từ Bắc vào Nam, anh luôn mang theo một cuốn sổ nhỏ để ghi chép. Cuốn nhật ký "Chuyện đời" của anh là những dòng tâm sự chân thành của một người thanh niên trí thức trước vận mệnh đất nước. Anh viết về tình yêu trong sáng với cô bạn gái Như Anh, về vẻ đẹp của quê hương, và về khát vọng cống hiến. Dù biết trước mũi tên hòn đạn là cái chết, anh vẫn mỉm cười đón nhận vì mục tiêu cao cả: "Kẻ thù buộc ta phải cầm súng".

Tháng 8 năm 1972, Nguyễn Văn Thạc tham gia vào trận chiến bảo vệ Thành cổ Quảng Trị – một trong những trận đánh khốc liệt nhất, được mệnh danh là "cối xay thịt" với 81 ngày đêm rực lửa. Trong một trận chiến đấu ác liệt, anh bị trúng đạn pháo và hy sinh khi chỉ mới mười tháng tuổi quân, đúng vào năm 20 tuổi. Câu nói nổi tiếng của anh: "Hạnh phúc là đấu tranh" và tựa đề cuốn nhật ký được xuất bản sau này – "Mãi mãi tuổi hai mươi" – đã trở thành lẽ sống, là lời nhắc nhở sâu sắc cho các thế hệ thanh niên về giá trị của hòa bình và trách nhiệm với Tổ quốc. Tuổi 20 của anh và đồng đội đã hóa thành bất tử.