Nguyễn Văn Thoa – Người xạ thủ bắn rơi chiếc máy bay cuối cùng

Sau huấn luyện tân binh, ông được biên chế vào Đại đội 3, Tiểu đoàn 17 thuộc Quân chủng Phòng không – Không quân và được đào tạo sử dụng tên lửa vác vai A72.

Đây là loại vũ khí mới, đòi hỏi người xạ thủ phải nắm chắc nguyên lý hoạt động, ước lượng cự ly và lựa chọn chính xác thời điểm khai hỏa. Nguyễn Văn Thoa đã dành nhiều thời gian tự nghiên cứu để làm chủ khí tài.

Trong chiến đấu, ông nhanh chóng trở thành một xạ thủ xuất sắc. Chỉ với 18 quả đạn, ông đã bắn rơi 13 máy bay các loại của đối phương theo các tư liệu được công bố.

Một chiến công đặc biệt diễn ra ngày 30/4/1975. Trong những giờ cuối cùng của Chiến dịch Hồ Chí Minh, tại khu vực phía Bắc sân bay Tân Sơn Nhất, Nguyễn Văn Thoa đã phóng tên lửa A72 bắn rơi một chiếc C-130. Đây được các nguồn tư liệu ghi nhận là chiếc máy bay Mỹ cuối cùng bị bắn rơi trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.

Điều đặc biệt là người xạ thủ ấy khi thực hiện chiến công không biết rằng mình đang đứng trước một khoảnh khắc lịch sử. Với ông, đó đơn giản là một nhiệm vụ chiến đấu: phát hiện mục tiêu, nhận lệnh và bắn.

Sau ngày đất nước thống nhất, Nguyễn Văn Thoa phục viên vào tháng 10/1976. Ông tiếp tục học tập, theo học ngành thú y tại Đại học Nông nghiệp Thái Nguyên rồi công tác trong ngành chăn nuôi.

Ông được trao nhiều phần thưởng, trong đó có 13 danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ, 3 Huân chương Chiến công. Năm 2000, Nhà nước phong tặng ông danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Từ một thanh niên vừa rời ghế nhà trường, Nguyễn Văn Thoa trở thành người lính phòng không mang tên lửa trên vai và đi vào lịch sử bằng chiến công đặc biệt trong những giờ phút cuối của cuộc chiến.