Nguyễn Văn Thoại (Thoại Ngọc Hầu) và công cuộc khai mở phương Nam

Giữa vùng đất Nam Bộ còn hoang sơ những ngày đầu mở cõi dưới triều Nguyễn, cái tên Nguyễn Văn Thoại (Thoại Ngọc Hầu) gắn liền với những công trình trị thủy và khai hoang vĩ đại để mang lại sự sống bình yên cho người dân. Dưới cái nắng gắt gao của phương Nam, ông trực tiếp đứng ra đốc thúc hàng vạn người dân và binh lính ngày đêm lao động vất vả để đào kênh Vĩnh Tế. Công trình khổng lồ ấy dẫu mồ hôi và xương máu đổ xuống không ít, nhưng khi hoàn thành, nó đã thay đổi hoàn toàn vận mệnh của cả một vùng biên ải: nước ngọt chảy về rửa mặn cho đồng ruộng, giao thương tấp nập, đem lại cuộc sống ấm no cho bao thế hệ lưu dân. Để ghi nhớ công ơn trời biển ấy, sau khi hoàn thành kênh, ông đã cho lập bia dựng miếu, và trong tâm khảm người dân Nam Bộ từ xưa đến nay, ông mãi là một bậc tiền hiền tận tụy vì nước vì dân.

(Trích bài văn bia Vĩnh Tế Sơn khắc ghi công trạng mở cõi và đào kênh của ông)

... Kênh đào nên thì nước ngọt tràn muôn dặm,

Lúa trổ bông thì đời yên ổn muôn năm.

Nhớ công ơn người đi trước mở đường,

Cho con cháu đời sau hưởng trọn thanh bình...