NGUYỄN VĂN THUẦN – NGƯỜI ANH HÙNG XUNG KÍCH VÀ KHÚC TRÁNG CA ĐIỆN BIÊN PHỦ
Có những cuộc đời sinh ra từ bùn lầy nước đọng, nhưng chính ngọn lửa cách mạng đã tôi luyện họ thành những bậc đại trượng phu, ghi danh vào sử sách dân tộc. Người anh hùng ấy chính là Nguyễn Văn Thuần – người con ưu tú của mảnh đất Quảng Yên, Quảng Ninh, vị chỉ huy dũng cảm, mưu trí của Đại đoàn 312 năm xưa.
Ngược dòng thời gian về xóm Cổng Bấc, làng Quỳnh Lâu, cậu bé Nguyễn Văn Thuần sinh năm 1916 trong một gia đình nông dân nghèo xơ xác. Gần hai mươi năm trời phải đi ở, làm thuê cho địa chủ, chịu đủ cực hình, tủi nhục, rồi lại bị bắt đi lính cho thực dân Pháp, cuộc đời ông tưởng chừng như bị bủa vây bởi bóng tối quân thù. Thế nhưng, dòng máu yêu nước ngấm ngầm trong lồng ngực người trai trẻ không bao giờ tắt. Giữa những trận đòn roi dã man của phát xít Nhật khi ông bị bắt làm tù binh, ý chí tự do càng bùng cháy mãnh liệt. Nguyễn Văn Thuần vượt ngục, tìm đường trở về và lập tức hòa vào làn sóng Cách mạng Tháng Tám vĩ đại.
Khi tiếng súng toàn quốc kháng chiến bùng nổ, ông xung phong vào bộ đội, đứng trong hàng ngũ của Tiểu đoàn 16, Trung đoàn 141, Đại đoàn 312. Từ một người chiến sĩ bình thường, bằng lòng quả cảm vô song, ông kinh qua hàng chục trận đánh lớn nhỏ khắp chiến trường Bắc Bộ, từng bước trưởng thành lên vị trí chỉ huy tiểu đoàn. Ở bất kỳ cương vị nào, Nguyễn Văn Thuần cũng là biểu tượng của tinh thần gan dạ, “nơi nào gian khổ nhất, nơi đó có Nguyễn Văn Thuần”.
Giữa tháng 12 năm 1953, mệnh lệnh lịch sử vang lên: Toàn quân hướng về Tây Bắc! Nguyễn Văn Thuần cùng đại đoàn quân dũng mãnh vượt dãy Tà Lèng, băng qua mưa bom bão đạn tiến sát vào thung lũng Điện Biên Phủ. Đại tướng Võ Nguyên Giáp thay đổi phương châm chiến dịch sang "đánh chắc, tiến chắc", đồng nghĩa với việc quân ta phải đào hàng trăm cây số giao thông hào, vây siết tập đoàn cứ điểm của Pháp.
Chính tại chiến trường rực lửa này, tài trí của người con đất mỏ đã tỏa sáng rực rỡ. Trước những loạt pháo nổ định kỳ và sự kiềm chế dữ dội của địch, việc đào trận địa tiến công gặp muôn vàn tổn thất. Không quản ngại hy sinh, Nguyễn Văn Thuần ngày đêm bám sát trận địa, trăn trở tìm phương án bảo toàn mạng sống cho đồng đội. Ông đã táo bạo đề xuất phương pháp "đào ngầm áp sát". Thay vì đào lộ thiên, các chiến sĩ sẽ đào ngầm bên dưới lòng đất, tiến thẳng vào các cứ điểm của địch mà không bị pháo binh phát hiện. Sáng kiến xuất sắc ấy như một lưỡi dao sắc bén, lặng lẽ luồn sâu vào yết hầu quân thù, giảm thiểu tối đa thương vong và tạo bước ngoặt lớn giúp quân ta áp sát, giáng đòn sấm sét tiêu diệt các cứ điểm phòng ngự kiên cố của Pháp.
Với những cống hiến đặc biệt xuất sắc, sự bình tĩnh, mưu trí và linh hoạt trong lửa đạn, Nguyễn Văn Thuần đã vinh dự được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng câu chuyện về người tiểu đoàn phó dũng cảm, người chiến sĩ xung kích Nguyễn Văn Thuần vẫn mãi là một khúc tráng ca bất tử. Tên tuổi của ông hòa vào hồn thiêng sông núi, nhắc nhở thế hệ hôm nay về một thời đại rực lửa – thời đại của những con người bình dị đã làm nên những kỳ tích xoay chuyển càn khôn.
