NGUYỄN VĂN THƯƠNG - SÁU LẦN CƯA CHÂN – MỘT ĐỜI KHÔNG KHUẤT PHỤC

Có những con người bước vào chiến tranh bằng đôi chân tràn đầy sức trẻ, nhưng khi trở về, đôi chân ấy đã mãi mãi gửi lại nơi chiến trường. Và có một người chiến sĩ tình báo, dù bị kẻ thù tàn bạo dùng lưỡi cưa cắt bỏ đôi chân đến sáu lần, vẫn không một lần để chúng quật ngã ý chí.

Đó là Thiếu tá, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Nguyễn Văn Thương – người con kiên trung của vùng đất Lộc Hưng (Trảng Bàng, Tây Ninh), được đồng đội gọi bằng cái tên thương yêu, ruột rịt: Hai Thương.

Mồ côi và chí lớn của đứa trẻ đất Lộc Hưng

Nguyễn Văn Thương sinh năm 1938 trong một gia đình giàu truyền thống yêu nước. Nhưng chiến tranh không cho ông một tuổi thơ trọn vẹn. Năm ông mới 9 tuổi (1947), người mẹ yêu dấu hy sinh ngoài Côn Đảo. Khi ấy, cậu bé Thương còn quá nhỏ để thấu hết nỗi đau mất mẹ. Đến năm 1959, nỗi đau lại đè nặng lên vai khi người cha của ông cũng ngã xuống trong ngục tù đế quốc.

Mồ côi cả cha lẫn mẹ giữa những năm tháng đất nước chìm trong đạn lửa, Hai Thương sớm hiểu con đường duy nhất của mình: Đi theo cách mạng.

Tháng 5 năm 1959, ông chính thức hoạt động tình báo, trinh sát, bảo vệ cán bộ ở địa bàn Bắc Sài Gòn, Bến Cát, Bình Dương. Công việc của một chiến sĩ giao liên tình báo lặng lẽ mà nghẹt thở: một chuyến đưa tài liệu bí mật, một lần dẫn cán bộ qua trạm kiểm soát của địch, một dòng tin tức phải chuyển gấp về căn cứ. Một bóng xe lạ, một ánh mắt nghi vấn, một chốt chặn bất ngờ... chỉ cần một sơ suất nhỏ, không chỉ tính mạng ông tan biến, mà cả một mạng lưới tình báo có thể chìm trong biển máu.

Cuộc đụng độ trên bầu trời và lời thề giữ kín bí mật

Tháng 2 năm 1969, Nguyễn Văn Thương nhận nhiệm vụ đặc biệt: chuyển một tập tài liệu mật tối quan trọng từ Sài Gòn về căn cứ.

Trên đường di chuyển, ông bị địch phát hiện. Một cuộc phục kích quy mô lớn lập tức được giăng ra. Tiếng gầm rú của trực thăng trên đầu, binh lính khép chặt vòng vây dưới đất. Giữa thế trận "ngàn cân treo sợi tóc", Hai Thương không một phút nao núng. Ông nhấc súng chiến đấu kiên cường, bắn rơi một chiếc máy bay trực thăng của địch trước khi bị thương và rơi vào tay chúng.

Nhưng điều quan trọng nhất: Trước khi bị bắt, ông đã nhanh trí giấu kín tập tài liệu mật.

Tài liệu an toàn. Mạng lưới tình báo được bảo vệ trọn vẹn. Nhiệm vụ hoàn thành xuất sắc, nhưng người chiến sĩ trẻ bắt đầu bước vào một cuộc chiến mới – một mặt trận không tiếng súng nhưng tàn khốc đến nghẹt thở: Trận chiến trong sào huyệt kẻ thù.

100 ngày trong địa ngục và 6 lần lưỡi cưa nghiến vào xương thịt

Địch đưa Hai Thương về một biệt thự ngầm của tình báo Mỹ (CIA). Chúng muốn biết ông là ai, thuộc đơn vị nào, ai chỉ huy, những cơ sở nào đang nuôi giấu cách mạng.

Ban đầu là mua chuộc bằng tiền tài, nữ sắc, danh vọng. Không lay chuyển được ông, chúng quay sang đe dọa. Rồi những trận đòn tra tấn dã man diễn ra suốt 100 ngày đêm liên tục. Đáp lại tất cả những thủ đoạn tàn bạo ấy, người tù tình báo chỉ cho chúng một cái tên giả: Nguyễn Trường Hân – cùng một sự im lặng như đá tạc.

Tức giận vì không thể bẻ gãy người chiến sĩ bằng đòn hận thù thông thường, kẻ thù nghĩ ra một trò tàn bạo vượt qua mọi giới hạn nhân tính: Cưa chân để bẻ gãy ý chí.

Lần thứ nhất: Lưỡi cưa sắt nghiến vào da thịt, chạm vào xương. Nỗi đau đớn xé tận óc khiến ông thiếp đi. Nhìn ông tỉnh lại, chúng hỏi khai không? Ông lắc đầu.

Lần thứ hai, rồi lần thứ ba: Mỗị lần một đoạn xương chân bị cắt bỏ, chúng lại tràn trề hy vọng nghe thấy một lời van xin hay một cái tên đồng đội. Nhưng đáp lại vẫn là sự im lặng đanh thép.

Lần thứ tư, lần thứ năm, rồi lần thứ sáu...

Sáu lần kẻ thù dùng cưa hủy hoại cơ thể một con người, cưa dần đôi chân ông cho đến tận sát háng. Chúng nghĩ rằng nỗi đau thể xác tận cùng sẽ đè bẹp được lòng trung thành. Nhưng chúng đã lầm!

Kẻ thù có thể cưa đứt đôi chân thịt xương, nhưng không bao giờ cưa đứt được lòng trung thành và ý chí thép của người chiến sĩ cách mạng.

Trong những khoảnh khắc sống dở chết dở ấy, Hai Thương biết rằng: Nếu ông buông xuôi một lời khai, đồng đội ngoài kia sẽ chết, căn cứ sẽ tan nát. Ông chọn gánh hết mọi đớn đau về mình.

Người phụ nữ đi qua cuộc chiến dài cùng anh hùng

Năm 1973, theo Hiệp định Paris, Nguyễn Văn Thương được trao trả tự do. Ngày trở về, người chiến sĩ năm xưa không còn nguyên vẹn, đôi chân đã vĩnh viễn mất đi, cơ thể chằn chịt thương tật. Nhưng tâm hồn ông vẫn vẹn nguyên sự trong sạch và kiêu hãnh: Ông đã bảo vệ trọn vẹn bí mật của Đảng, của đồng đội.

Năm 1978, ông vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân.

Sau chiến tranh, cuộc đời đền đáp cho ông một phần thưởng vô giá: Tình yêu chân thành và tận tụy của người vợ – bà Trần Thị Em (thường gọi là Hai Em).

Chiến tranh lấy đi đôi chân của Hai Thương, nhưng bà Hai Em đã trở thành "đôi chân thứ hai" nâng đỡ ông suốt hơn 40 năm bình yên. Chăm sóc một người thương binh nặng với những cơn đau co giật mỗi khi thời tiết thay đổi chưa bao giờ là việc dễ dàng. Nếu ngày trước, Hai Thương giữ bí mật cách mạng bằng sự kiên cường của một người lính, thì sau chiến tranh, bà Hai Em giữ gìn sự sống cho ông bằng tất cả tình nghĩa vợ chồng sâu nặng.

Không cần đôi chân để đứng thẳng

Sau chiến tranh, Thiếu tá Nguyễn Văn Thương không bao giờ sống trong oán hận hay gặm nhấm đau thương. Ông luôn giữ nụ cười lạc quan, chủ động đến các trường học, các buổi giao lưu với thế hệ trẻ.

Ông kể về chiến tranh không phải để khơi gợi hận thù, mà để nhắc nhở người trẻ hiểu rằng: Hòa bình hôm nay không tự nhiên mà có, nó được đổi bằng xương máu, tuổi trẻ và cả thân thể của biết bao người đi trước.

Ngày 13 tháng 8 năm 2018, người anh hùng Nguyễn Văn Thương trút hơi thở cuối cùng tại TP. Hồ Chí Minh, hưởng thọ 80 tuổi, về nghỉ ngơi tại Nghĩa trang Hoa viên Bình Dương.

Ông ra đi, nhưng câu chuyện về "Sáu lần cưa chân" vẫn sống mãi như một huyền thoại. Bởi vì trên đời này, có những con người không cần đứng trên đôi chân của mình vẫn khiến kẻ thù phải khiếp sợ và khiến tất cả chúng ta phải ngước nhìn.

Người lính tình báo Hai Thương đã đi qua chiến tranh bằng một trái tim không bao giờ biết quỳ gối. Ông mất đi đôi chân, nhưng ông giữ trọn nhân cách con người. Đó chính là bức tượng đài đẹp nhất của thế hệ "Thời hoa lửa" — một tượng đài được tạc nên từ niềm tin, lòng trung thành và một ý chí bất tử!