NGUYỄN VĂN TOÀN – TRUNG TÁ PHI CÔNG MiG-21

Trung tá Nguyễn Văn Toàn là một trong những phi công thuộc thế hệ trẻ của Không quân nhân dân Việt Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Ông sinh năm 1948, quê ở Thái Bình, từng là học viên bay tại Trường Không quân Liên Xô. Sau khi trở về nước, ông được biên chế vào lực lượng không quân và thực hiện nhiệm vụ chiến đấu trên máy bay MiG-21.

Trong giai đoạn từ năm 1970 đến năm 1979, Nguyễn Văn Toàn là phi công MiG-21 của Trung đoàn 921 và Trung đoàn 927. Trong thời gian chiến đấu, ông đã bắn rơi 2 máy bay Mỹ. Những chiến công ấy được tạo nên trong điều kiện chiến tranh trên không diễn ra hết sức ác liệt, đòi hỏi người phi công phải có trình độ kỹ thuật, bản lĩnh và khả năng xử lý tình huống nhanh chóng.

Đáng chú ý, khi mới trở về nước, Nguyễn Văn Toàn thuộc lớp phi công trẻ gặp rất nhiều khó khăn trong quá trình huấn luyện. Thời điểm đó, xăng dầu khan hiếm, số giờ bay hạn chế nên việc luyện tập thực tế để chuẩn bị chiến đấu không được nhiều. Trước hoàn cảnh ấy, ông chủ động tìm cách học hỏi từ những người đi trước.

Ông chăm chú nghe giảng bình, ghi nhớ kinh nghiệm từ những trận đánh thắng và cả những trận đánh chưa thành công của các phi công đàn anh. Sau đó, ông tự hình dung các tình huống không chiến trong đầu và suy nghĩ về phương án xử trí. Những kinh nghiệm được nghe kể dần trở thành những “bài tập bay” trong trí tưởng tượng. Đây là một cách tự học đòi hỏi sự tập trung, ý chí và quyết tâm rất lớn.

Điều đặc biệt ở Nguyễn Văn Toàn còn nằm ở lối sống giản dị. Xuất thân từ một gia đình nông dân, ông là người nhỏ bé, ít nói và không đặt nặng chuyện vật chất. Sau khi được phân đất tại Hà Nội, ông đã từ chối để nhận một quả đồi hoang gần đơn vị. Sau khi nghỉ hưu tại Sóc Sơn năm 1993, gia đình ông sinh sống bình dị, trồng rau củ và chăn nuôi. Tiếng máy bay trên bầu trời vẫn gợi cho ông nhớ về những năm tháng chiến đấu.

Câu chuyện về Trung tá Nguyễn Văn Toàn cho thấy bản lĩnh của người lính không chỉ được tạo nên từ những giờ bay thực tế mà còn từ tinh thần tự học, khả năng tích lũy kinh nghiệm và ý chí vượt qua hoàn cảnh. Đối với thế hệ trẻ, đó là bài học về sự chủ động học tập, biết tận dụng mọi cơ hội để rèn luyện và luôn giữ cho mình một tinh thần cầu tiến.