Nguyễn Văn Trỗi - Chín phút lẫm liệt làm rung chuyển Lầu Năm Góc
Bị bắt giam và kết án tử hình vì âm mưu ám sát Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ, người thợ điện 24 tuổi đã biến chính pháp trường thành nơi luận tội kẻ thù, để lại câu nói bất hủ truyền lửa cho hàng triệu thanh niên.
Tháng 5 năm 1964, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara có chuyến thăm Nam Việt Nam để thị sát tình hình và lên kế hoạch leo thang chiến tranh. Nhận thấy đây là cơ hội để giáng một đòn mạnh vào ý chí của đế quốc Mỹ, chàng thợ điện trẻ tuổi Nguyễn Văn Trỗi (thuộc lực lượng biệt động Sài Gòn) đã tình nguyện nhận nhiệm vụ đặt mìn ở cầu Công Lý (nay là cầu Nguyễn Văn Trỗi) - nơi phái đoàn McNamara chắc chắn sẽ đi qua.
Kế hoạch đang được chuẩn bị cẩn mật thì một cơ sở bị lộ. Ngày 9 tháng 5 năm 1964, Nguyễn Văn Trỗi bị bắt khi chỉ mới cưới vợ được chưa đầy 20 ngày. Trong tù, anh phải chịu đựng những đòn tra tấn tàn khốc, dã man nhất của chính quyền Sài Gòn. Kẻ thù dùng mọi thủ đoạn, từ nhục hình đến mua chuộc, dụ dỗ, nhưng anh kiên quyết không khai báo nửa lời để bảo vệ cơ sở cách mạng. Bất lực trước sự kiên trung của anh, chính quyền Sài Gòn đã tuyên án tử hình.
Sáng ngày 15 tháng 10 năm 1964, chúng đưa anh ra trường bắn Chí Hòa. Để chứng minh sức mạnh, chúng mời rất nhiều nhà báo quốc tế đến chứng kiến. Thế nhưng, chúng đã lầm. Chính tại pháp trường, người thanh niên nhỏ bé ấy đã làm nên một bản hùng ca dội khắp thế giới.
Nguyễn Văn Trỗi bước ra trường bắn với dáng vẻ ung dung, không chút sợ hãi. Khi một tên linh mục tiến đến định làm lễ xưng tội, anh gạt đi và nói: "Tôi không có tội, chính kẻ Mỹ xâm lược và bọn tay sai mới là kẻ có tội". Khi chúng bịt mắt anh bằng một dải băng đen, anh giật phắt ra, dõng dạc tuyên bố: "Không, phải để tôi nhìn mảnh đất này, mảnh đất thân yêu của tôi!".
Trong 9 phút cuối cùng của cuộc đời, Nguyễn Văn Trỗi đã lớn tiếng vạch trần tội ác của đế quốc Mỹ và tay sai trước ống kính của các phóng viên quốc tế. Khi loạt đạn vang lên, anh đã hô vang ba lần: "Hãy nhớ lấy lời tôi! Đả đảo đế quốc Mỹ! Đả đảo Nguyễn Khánh! Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!"
Sự hy sinh hiên ngang của Nguyễn Văn Trỗi đã làm chấn động dư luận quốc tế, tạo nên một làn sóng biểu tình chống chiến tranh Việt Nam trên khắp thế giới và trở thành ngọn đuốc rực sáng phong trào đấu tranh của thanh niên đô thị miền Nam.
