Nguyễn Văn Trỗi: "Hãy Nhớ Lấy Lời Tôi!"

Trong lịch sử đấu tranh chống Mỹ cứu nước, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Nguyễn Văn Trỗi (1940 – 1964) đã trở thành biểu tượng bất tử cho chí khí kiên cường, lòng yêu nước nồng nàn và tinh thần bất khuất của thế hệ trẻ Việt Nam. Câu chuyện về những phút cuối cùng của anh trước pháp trường đã làm rung động hàng triệu trái tim yêu chuộng hòa bình trên toàn thế giới.

Sinh ra trong một gia đình nghèo tại xã Điện Tiến, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam, Nguyễn Văn Trỗi sớm vào Sài Gòn bươn chải kiếm sống và làm thợ điện tại nhà máy điện Chợ Quán. Giác ngộ cách mạng, anh trở thành chiến sĩ biệt động nội thành Sài Gòn, hoạt động dưới sự chỉ đạo của tổ chức Đoàn Thanh niên Lao động.

Tháng 5 năm 1964, nhận được tin Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara sang Sài Gòn thị sát để chuẩn bị mở rộng chiến tranh xâm lược, Nguyễn Văn Trỗi cùng đồng đội nhận nhiệm vụ gài mìn tại cầu Công Lý (nay là cầu Nguyễn Văn Trỗi) để tiêu diệt tên trùm chiến tranh này. Tuy nhiên, khi công việc chuẩn bị sắp hoàn thành thì kế hoạch bị lộ, anh sa vào tay địch vào đêm 9 tháng 5 năm 1964.

Trong suốt mấy tháng bị giam cầm, chính quyền Sài Gòn và cố vấn Mỹ đã dùng đủ mọi thủ đoạn tra tấn dã man kết hợp với mua chuộc, dọa dẫm nhằm khuất phục người thanh niên 24 tuổi. Tuy nhiên, trước đòn thù tàn bạo, Nguyễn Văn Trỗi vẫn giữ vững khí tiết, nhận hết trách nhiệm về mình để bảo vệ tổ chức và đồng đội. Không khai thác được bất kỳ thông tin nào, tòa án quân sự chính quyền Sài Gòn đã tuyên án tử hình anh.

Sáng ngày 15 tháng 10 năm 1964, tại khám chí hòa rồi đưa ra sân bắn Nhà tù Chí Hòa, Nguyễn Văn Trỗi bước ra pháp trường với tư thế thẳng đứng, hoàn toàn chủ động và không một chút sợ hãi. Khi kẻ thù định bịt mắt anh bằng băng đen, anh kiên quyết từ chối và hô to:

"Không! Để tôi nhìn mảnh đất này, mảnh đất thân yêu của tôi!"

Trước họng súng của tàn quân địch, anh dốc toàn bộ sức lực cất tiếng hô vang xé tan không gian pháp trường, trở thành những lời đáp trả bất tử gửi lại cho đời:

"Hãy nhớ lấy lời tôi! Đả đảo đế quốc Mỹ! Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!"

Chín phút cuối cùng trong cuộc đời của Nguyễn Văn Trỗi tại pháp trường đã trở thành bức tranh hùng ca lộng lẫy nhất về lòng dũng cảm. Anh ngã xuống khi tuổi đời còn rất trẻ, khi mới cưới vợ được vỏn vẹn vài tháng, nhưng nụ cười và khí tiết bất khuất của anh đã châm ngòi cho hàng ngàn phong trào đấu tranh sục sôi khắp hai miền Nam - Bắc, đồng thời truyền cảm hứng mạnh mẽ cho phong trào giải phóng dân tộc trên thế giới.