NGUYỄN VĂN TRỖI – NGỌN LỬA BẤT TỬ VÀ 9 PHÚT LÀM NÊN LỊCH SỬ
Một khúc ca tráng lệ về người thanh niên công nhân Điện lực Sài Gòn đã hiên ngang đối mặt với họng súng của kẻ thù tại pháp trường, để lại lời hô bất tử làm rung chuyển dư luận thế giới và sống mãi cùng thời gian.
Có những con người mà cuộc đời họ trôi qua bình dị như một dòng sông, nhưng giây phút họ ngã xuống lại bùng lên như một quầng sáng vĩnh hằng. Người thanh niên Nguyễn Văn Trỗi chính là ngọn lửa bất tử như thế trong trái tim hàng triệu người dân Việt Nam.
Nguyễn Văn Trỗi (1 tháng 2 năm 1940 – 15 tháng 10 năm 1964) sinh ra tại làng Thanh Quýt, xã Điện Thắng, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam – vùng đất nghèo khó nhưng sục sôi khí thế cách mạng (nay là phường An Thắng, thành phố Đà Nẵng). Nguyễn Văn Trỗi sớm rời quê hương vào Sài Gòn bôn ba kiếm sống. Trở thành người thợ điện ở Nhà máy điện Chợ Quán, chứng kiến cảnh nước nhà bị chia cắt và sự tàn bạo của quân xâm lược, lòng yêu nước trong anh đã bùng cháy thành lý tưởng cách mạng. Anh gia nhập Biệt động Sài Gòn, trở thành người chiến sĩ mưu trí, dũng cảm giữa lòng đô thị bị chiếm đóng.
Tháng 5 năm 1964, nhận tin Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara sang Việt Nam thị sát nhằm gia tăng chiến tranh xâm lược, Nguyễn Văn Trỗi đã xung phong nhận nhiệm vụ gài mìn tại cầu Công Lý (Sài Gòn) – nơi đoàn xe của địch bắt buộc phải đi qua. Tuy nhiên, khi công việc chuẩn bị bước vào giai đoạn cuối cùng, anh không may sa vào tay giặc.
Trong ngục tối, kẻ thù đã dùng mọi thủ đoạn – từ dụ dỗ, mua chuộc cho đến những trận đòn tra tấn dã man tàn khốc – hòng khuất phục chí khí người chiến sĩ trẻ. Nhưng trước ngọn lửa kiên trung của Nguyễn Văn Trỗi, mọi xiềng xắc và roi vọt đều trở nên vô hiệu. Anh giữ trọn bí mật cho tổ chức, gánh trọn mọi hiểm nguy về phần mình.
Sáng ngày 15 tháng 10 năm 1964, tại khám Chí Hòa, kẻ thù đưa anh ra pháp trường. Trước họng súng đen ngòm của toán lính bắn, Nguyễn Văn Trỗi không một chút nao núng. Anh thẳng thừng từ chối chiếc khăn bịt mắt, muốn đôi mắt mình được nhìn thấy mảnh đất quê hương lần cuối và đối diện thẳng với kẻ thù.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Chín phút cuối cùng của anh tại pháp trường đã trở thành một khúc tráng ca bất tử. Giây phút quân thù xả súng, người thanh niên 24 tuổi đã dùng hết sức bình sinh hô vang những lời giội lửa làm rung chuyển không gian:
"Hãy nhớ lấy lời tôi! Đả đảo đế quốc Mỹ! Đả đảo Nguyễn Khánh! Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!"
Tiếng hô ấy không chỉ dập tắt sự hung hăng của quân giặc mà còn truyền đi khắp năm châu, làm thức tỉnh lòng quả cảm của biết bao thế hệ yêu tự do trên toàn thế giới.
