Nguyễn Văn Trỗi - Người chiến sĩ biệt động kiên trung và bất khuất
Thân thế và tinh thần chiến đấu
Nguyễn Văn Trỗi sinh năm 1940 tại huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Sớm rời quê hương vào miền Nam mưu sinh, anh làm thợ điện tại Sài Gòn và sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng, tham gia vào lực lượng biệt động thành Sài Gòn trong những năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước.
Với tinh thần yêu nước nồng nàn và lòng căm thù giặc sâu sắc, anh đã trực tiếp tham gia nhiều nhiệm vụ hiểm nguy ngay trong lòng địch. Tháng 5/1964, nhận nhiệm vụ tiêu diệt đoàn quan chức cấp cao của Mỹ do Bộ trưởng Quốc phòng Robert McNamara dẫn đầu khi chúng sang thị sát chiến trường miền Nam, Nguyễn Văn Trỗi cùng đồng đội đã kiên trì mai phục tại cầu Công Lý. Tuy nhiên, kế hoạch bất thành do sự cố phút chót, anh sa vào tay giặc.
Giây phút hiên ngang trước pháp trường
Dù bị địch bắt giam, tra tấn cực kỳ dã man với đủ mọi cực hình tàn khốc, Nguyễn Văn Trỗi vẫn giữ vững khí tiết kiên trung của một người người cộng sản, một lòng một dạ trung thành với cách mạng, tuyệt đối không khai báo nửa lời để bảo vệ tổ chức và đồng đội. Không thể khuất phục được ý chí sắt đá của anh, chính quyền tay sai Ngô Đình Diệm và đế quốc Mỹ đã mở phiên tòa quân sự kết án tử hình anh.
Ngày 15/10/1964, tại sân nhà lao Chí Hòa, kẻ thù thi hành án tử hình đối với anh. Trước giây phút hy sinh, khi linh mục đến làm lễ và hỏi anh có ân hận điều gì không, Nguyễn Văn Trỗi đã hiên ngang trả lời bằng câu nói nổi tiếng làm chấn động lương tâm nhân loại: "Không, tôi không có ân hận gì cả. Chỉ có giặc Mỹ là có tội với nhân dân ta".
Anh kiên quyết từ chối không chịu bịt mắt để được nhìn thẳng vào mặt kẻ thù. Khi đội hình hành quyết nổ súng, anh đã dõng dạc hô vang ba lần khẩu hiệu lịch sử:
"Hãy nhớ lấy lời tôi! Đả đảo đế quốc Mỹ! Hồ Chí Minh muôn năm!"
Ý nghĩa lịch sử
Sự hy sinh oanh liệt của anh hùng Nguyễn Văn Trỗi ở tuổi 24 đã trở thành biểu tượng rực rỡ của tinh thần tuổi trẻ Việt Nam anh hùng, bất khuất. Hình ảnh và khí phách hiên ngang của anh trước pháp trường đã thổi bùng lên ngọn lửa căm thù giặc và phong trào đấu tranh phản chiến rộng khắp toàn cầu. Tên tuổi của anh đã trở thành nguồn cảm hứng lớn cho các phong trào thanh niên quốc tế yêu chuộng hòa bình lúc bấy giờ.
