Nguyễn Văn Trỗi – người công nhân điện Sài Gòn trước giờ ra pháp trường

Chi đoàn cơ sở Trung tâm Điều độ Hệ thống điện TPHCM.

Giữa những năm tháng khói lửa của Sài Gòn, có một người thanh niên nghèo chọn cho mình con đường không bình yên. Anh tên là Nguyễn Văn Trỗi, sinh ngày 1/2/1940 tại làng Thanh Quýt, nay thuộc xã Điện Thắng Trung, thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Sau Hiệp định Genève, gia đình anh vào Sài Gòn sinh sống. Tại đây, anh vừa làm thuê kiếm sống, vừa học nghề điện, sau đó trở thành công nhân Nhà máy điện Chợ Quán.

Từ một người thợ trẻ giữa đô thị Sài Gòn, Nguyễn Văn Trỗi tham gia tổ chức Biệt động thành, thuộc Đại đội quyết tử cánh Tây Nam Sài Gòn. Ngày 2/5/1964, anh nhận nhiệm vụ đặt mìn tại cầu Công Lý, nay là cầu Nguyễn Văn Trỗi. Nhiệm vụ bị bại lộ, anh bị bắt vào đêm 9/5/1964 và sau đó bị chính quyền Sài Gòn kết án tử hình.

Điều còn lại trong ký ức lịch sử không chỉ là một nhiệm vụ chưa thành, mà là phong thái của người thanh niên trước cái chết. Tư liệu của Cổng thông tin Đảng bộ TP.HCM ghi lại rằng, tại pháp trường, anh vẫn bình thản, không để bị bịt mắt, muốn nhìn mảnh đất thân yêu của mình lần cuối.

Với thế hệ trẻ hôm nay, Nguyễn Văn Trỗi không chỉ là tên một cây cầu, một con đường hay một ngôi trường. Anh là lời nhắc rằng lòng yêu nước có thể bắt đầu từ những con người rất bình dị: một người thợ điện, một người lao động trẻ, một đoàn viên mang trong mình niềm tin vào độc lập dân tộc.