NGUYỄN VĂN TRỖI – TIẾNG HÔ GIỮA PHÁP TRƯỜNG
Nguyễn Văn Trỗi sinh năm 1940 tại tỉnh Quảng Nam, trong một gia đình lao động nghèo. Tuổi thơ của anh gắn liền với những năm tháng đất nước còn chìm trong khói lửa chiến tranh, nơi mà sự thiếu thốn và bất công đã sớm hun đúc trong anh tinh thần căm thù giặc và lòng yêu nước mãnh liệt. Khi lớn lên, Nguyễn Văn Trỗi vào Sài Gòn làm công nhân điện, sống cuộc đời giản dị như bao người lao động khác. Nhưng ẩn sâu trong con người ấy là một ý chí sắt đá và khát vọng được góp phần giải phóng đất nước.
Những năm đầu thập niên 1960, phong trào đấu tranh cách mạng ở miền Nam phát triển mạnh mẽ. Nguyễn Văn Trỗi được tổ chức giác ngộ và trở thành chiến sĩ biệt động Sài Gòn. Công việc của anh vô cùng nguy hiểm: hoạt động bí mật giữa lòng thành phố, đối mặt với sự truy lùng gắt gao của chính quyền Sài Gòn và quân đội Mỹ. Dù vậy, anh vẫn kiên cường, bởi trong anh luôn có một niềm tin giản dị: nếu mỗi người Việt Nam đều dám hy sinh, đất nước nhất định sẽ đến ngày độc lập.
Năm 1964, Nguyễn Văn Trỗi được giao nhiệm vụ tham gia kế hoạch đặt mìn đánh sập cầu Công Lý (nay là cầu Nguyễn Văn Trỗi), nhằm ngăn chặn đoàn xe đưa Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara sang thăm Việt Nam. Trong quá trình chuẩn bị, anh bị lộ và bị bắt. Những ngày trong lao tù là chuỗi ngày tra tấn tàn khốc. Kẻ thù tìm mọi cách khai thác thông tin, dụ dỗ và đe dọa, nhưng Nguyễn Văn Trỗi vẫn một mực giữ vững khí tiết, không khai báo, không khuất phục.
Trước pháp trường ngày 15 tháng 10 năm 1964, Nguyễn Văn Trỗi bị trói chặt, đối diện với cái chết khi tuổi đời còn rất trẻ. Giây phút cuối cùng, thay vì run sợ, anh ngẩng cao đầu, ánh mắt bình thản. Anh từ chối bịt mắt, bởi anh muốn nhìn thẳng vào kẻ thù. Trước loạt đạn sắp bắn ra, Nguyễn Văn Trỗi đã hô vang: “Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!”. Tiếng hô ấy vang lên như một lời thách thức, một tuyên ngôn bất diệt về lòng yêu nước và ý chí chiến đấu của dân tộc Việt Nam.
Sự hy sinh của Nguyễn Văn Trỗi đã gây chấn động mạnh mẽ không chỉ trong nước mà còn lan ra quốc tế. Anh trở thành biểu tượng của tinh thần bất khuất, của người thanh niên Việt Nam dám lấy cái chết của mình để đánh thức lương tri và cổ vũ phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc. Dù cuộc đời ngắn ngủi, Nguyễn Văn Trỗi đã sống một đời trọn vẹn: sống cho lý tưởng, chết cho Tổ quốc. Tên anh mãi được nhắc đến như một ngọn lửa không bao giờ tắt trong lịch sử Việt Nam.
