Anh hùng Lực lượng vũ trang

NGUYỄN VĂN TY – NGƯỜI MỞ CỬA ĐỘT PHÁ, XÉ TOANG “CÁNH CỬA THÉP” ĐỒI ĐỘC LẬP

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Ty, sinh năm 1931 tại Bắc Giang, là Tiểu đội trưởng bộc phá thuộc Trung đoàn 88, Đại đoàn 308 trong Chiến dịch Điện Biên Phủ. Trong trận tiến công Đồi Độc Lập rạng sáng 15-3-1954, anh phát hiện cửa mở bị lệch, trực tiếp chỉnh hướng, nhiều lần lao qua mưa đạn tiếp bộc phá, sáng tạo dùng lựu đạn thay kíp nổ và tiêu diệt hỏa điểm đại liên cản đường. Dù bị thương nặng, hai mắt tối sầm, Nguyễn Văn Ty vẫn chỉ huy đánh nổ quả bộc phá cuối cùng, mở thông cửa để lực lượng xung kích tiến vào làm chủ cứ điểm. Ngày 31-8-1955, anh được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, trở thành biểu tượng của lòng dũng cảm, trí sáng tạo và tinh thần quyết chiến, quyết thắng của người lính Điện Biên.

Lai Châu18/08/2026Xã Thạnh Mỹ Tây (Đoàn xã Thạnh Mỹ Tây)3 lượt xem0 lượt chia sẻ
NGUYỄN VĂN TY – NGƯỜI MỞ CỬA ĐỘT PHÁ, XÉ TOANG “CÁNH CỬA THÉP” ĐỒI ĐỘC LẬP

Trong chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954, mỗi cứ điểm bị đánh sập đều gắn với những con người sẵn sàng vượt qua giới hạn của bản thân để mở đường cho đồng đội tiến lên. Ở Đồi Độc Lập, một trong những vị trí phòng ngự quan trọng phía Bắc tập đoàn cứ điểm, có một người chiến sĩ nhỏ bé về vóc dáng nhưng mang trong mình ý chí đặc biệt kiên cường. Đó là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Ty – người Tiểu đội trưởng bộc phá đã liên tục lao lên giữa lưới đạn, chỉnh lại hướng cửa mở, dùng cả lựu đạn thay kíp nổ và chiến đấu đến khi kiệt sức để mở thông con đường tiến công vào cứ điểm.

Nguyễn Văn Ty sinh năm 1931, quê xã Quảng Minh, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang. Ngay từ khi còn rất trẻ, anh đã tha thiết xin vào bộ đội. Nhưng vì vóc người nhỏ, sức khỏe chưa đáp ứng yêu cầu, ba lần xung phong đều không được nhận.

Nguyễn Văn Ty không bỏ cuộc.

Đến lần thứ tư, nguyện vọng của anh cuối cùng cũng được chấp nhận.

Từ một thanh niên từng bị từ chối vì nhỏ bé, Nguyễn Văn Ty nhanh chóng chứng minh rằng sức mạnh của người lính không chỉ nằm ở thể hình, mà trước hết nằm ở ý chí và lòng quyết tâm.

Từ ngày nhập ngũ đến tháng 5-1954, anh tham gia 7 chiến dịch lớn, 35 trận đánh. Dù làm liên lạc hay sau này giữ nhiệm vụ Tiểu đội trưởng bộc phá, Nguyễn Văn Ty luôn nổi bật bởi tinh thần dũng cảm, táo bạo, chấp hành nghiêm mệnh lệnh và đặc biệt là ý chí bị thương vẫn không rời trận địa.

Nhiệm vụ mở “cánh cửa thép” Đồi Độc Lập

Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, Nguyễn Văn Ty là Tiểu đội trưởng bộc phá thuộc Trung đoàn 88, Đại đoàn 308.

Sau thắng lợi mở màn tại Him Lam, quân ta tiếp tục tiến công cứ điểm Độc Lập – một vị trí phòng ngự kiên cố phía Bắc tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.

Nhiệm vụ đối với Trung đoàn 88 vô cùng nặng nề.

Đơn vị vừa hành quân tới chiến trường, chưa có nhiều thời gian nắm chắc địa hình và hệ thống phòng ngự của quân Pháp. Thời gian chuẩn bị chỉ có ba ngày.

Trong ba ngày ấy, cán bộ, chiến sĩ vừa phải nghiên cứu kế hoạch tác chiến, chuẩn bị vũ khí, hiệp đồng lực lượng, vừa đào một tuyến hào xuất kích từ cửa rừng tiến sát chân cứ điểm.

Có ngày cường độ làm việc lên tới 18-20 giờ.

Nhưng tất cả đều hiểu rằng muốn bộ binh xông vào, trước hết phải phá được hệ thống hàng rào dây thép gai dày đặc.

Và nhiệm vụ ấy đặt lên vai những người lính bộc phá như Nguyễn Văn Ty.

3 giờ 30 phút ngày 15-3-1954

Rạng sáng 15-3-1954, pháo 105mm của quân ta bất ngờ đồng loạt trút đạn xuống Đồi Độc Lập.

Cả cứ điểm chìm trong khói lửa.

Hỏa lực đối phương bị chế áp.

Lệnh mở cửa bắt đầu.

Những chiến sĩ bộc phá lần lượt ôm thuốc nổ lao lên.

Quả thứ nhất nổ.

Rồi quả thứ hai.

Thứ ba.

Từng lớp dây thép gai bị xé tung, con đường tiến vào cứ điểm dần hình thành.

Khi hai tiểu đội phía trước hoàn thành phần nhiệm vụ của mình, Nguyễn Văn Ty dẫn tiểu đội thứ ba tiến lên.

Giữa làn đạn súng máy quét sát mặt đất, anh cúi thấp người chạy thẳng về phía cửa mở.

Quan sát những ánh lửa từ các quả bộc phá vừa nổ, Nguyễn Văn Ty nhanh chóng nhận thấy một điều nguy hiểm:

hướng cửa mở đang bị lệch.

Từng có thời gian làm liên lạc, anh hiểu rất rõ hậu quả nếu đường mở đi lệch khỏi mục tiêu. Bộ đội xung kích có thể lao vào vùng hỏa lực mạnh hoặc không tiếp cận được lô cốt đúng hướng.

Không chần chừ, Nguyễn Văn Ty lợi dụng ánh sáng của một quả pháo sáng, xác định lại vị trí lô cốt đối phương.

Anh đưa ống bộc phá vào đúng hàng rào.

Một tiếng nổ vang lên.

Hướng cửa mở được chỉnh lại.

Anh tiếp tục dẫn người thứ hai, rồi người thứ ba lên.

Cả 11 chiến sĩ trong tiểu đội lần lượt đặt bộc phá đúng theo hướng mới.

Con đường tiến công đã trở lại đúng trục.

Hết bộc phá – vẫn không dừng lại

Khi lực lượng đã tiến rất gần lô cốt, một khó khăn bất ngờ xuất hiện:

bộc phá hết.

Mưa ngày càng nặng hạt.

Năm phút.

Mười phút.

Hai mươi phút.

Rồi ba mươi phút.

Không liên lạc được với bộ phận phía sau.

Mỗi phút chậm lại, quân Pháp càng có thời gian củng cố hỏa lực.

Nguyễn Văn Ty quyết định tự chạy về tìm bộc phá.

Giữa đường, anh gặp Trung đội trưởng đang mang lên ba quả thu được từ những chiến sĩ bị thương.

Ty ôm cả ba, lao trở lại.

Quả thứ nhất được đặt xuống.

Một tiếng nổ rung chuyển.

Đến quả thứ hai, anh phát hiện kíp nổ đã rơi mất.

Không có kíp, bộc phá trở thành khối thuốc nổ vô dụng.

Nhưng Nguyễn Văn Ty không chịu dừng.

Anh lấy lựu đạn buộc vào bộc phá, dùng lựu đạn làm kíp kích nổ.

Tiếng nổ vang lên, thêm khoảng hai mét hàng rào bị phá.

Quả thứ ba cũng mất kíp.

Anh lại làm cách tương tự.

Nhưng nhìn lên phía trước, hàng rào dây thép gai vẫn còn dày khoảng 20 mét.

Nguyễn Văn Ty lập tức chạy ngược trở lại.

Đường hào chật hẹp, không đủ nhanh.

Anh nhảy lên miệng hào, chạy thẳng giữa bom đạn để tiết kiệm từng phút.

Đường mở chỉ còn cách lô cốt 5 mét

Gần sở chỉ huy tiểu đoàn, Nguyễn Văn Ty gặp một đơn vị bộc phá đang tiến lên.

Anh lập tức quay lại, dẫn họ vào cửa mở.

Những quả bộc phá mới tiếp tục nổ.

Một quả.

Hai quả.

Rồi đến quả thứ sáu.

Khoảng cách từ cửa mở tới lô cốt lúc này chỉ còn 5 mét.

Nhưng quân Pháp vẫn chống trả quyết liệt.

Trong lô cốt, một khẩu đại liên liên tục bắn xối xả ra cửa mở.

Các khẩu súng máy của quân ta đưa lên đều bị bùn đất làm tắc.

Không còn hỏa lực yểm trợ.

Nếu khẩu đại liên kia không bị dập tắt, người đánh bộc phá cuối cùng rất khó tiến lên.

Nguyễn Văn Ty yêu cầu đồng đội phía sau chuyển lựu đạn lên.

Ít phút sau, gần chục quả lựu đạn được đưa tới.

Anh cầm một quả, quan sát lỗ châu mai đang tóe lửa phía trước.

Lấy đà.

Ném mạnh.

Ổ đại liên bị dập tắt.

Những quả bộc phá tiếp tục được đưa lên.

Hàng rào chỉ còn khoảng hai mét.

Cánh cửa tiến vào Đồi Độc Lập gần như đã mở.

Bị thương vẫn chỉ huy đánh quả cuối cùng

Đúng lúc ấy, một quả lựu đạn bất ngờ nổ ngay trước mặt Nguyễn Văn Ty.

Mặt anh rát bỏng.

Hai mắt tối sầm.

Bị thương nặng, gần như không còn nhìn thấy phía trước, nhưng người Tiểu đội trưởng vẫn không nghĩ đến việc rút lui.

Anh cố dùng tay xác định phương hướng, tiếp tục chỉ huy chiến sĩ phía sau:

Phải đánh bằng được quả bộc phá cuối cùng.

Người chiến sĩ lao lên.

Bộc phá được đặt xuống.

Một tiếng nổ dữ dội rung chuyển trận địa.

Cửa mở hoàn toàn thông.

Cũng đúng thời khắc ấy, Nguyễn Văn Ty kiệt sức, ngã xuống ngay giữa con đường mà anh cùng đồng đội vừa dùng máu và thuốc nổ để mở ra.

Phía sau anh, lực lượng xung kích ào lên.

Lớp này nối lớp khác tiến thẳng vào cứ điểm.

Đến 6 giờ 30 phút ngày 15-3-1954, quân ta hoàn toàn làm chủ Đồi Độc Lập.

Cánh cửa thứ hai của tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ đã bị phá tung.

Người chiến sĩ nhỏ bé và một ý chí lớn

Câu chuyện về Nguyễn Văn Ty đặc biệt ở chỗ: người thanh niên từng ba lần bị từ chối nhập ngũ vì nhỏ bé, sức yếu cuối cùng lại trở thành người chỉ huy bộc phá mở đường vào một trong những cứ điểm mạnh của quân Pháp tại Điện Biên Phủ.

Anh không chỉ có lòng dũng cảm.

Anh còn có sự tỉnh táo giữa trận địa.

Phát hiện cửa mở lệch, anh chỉnh lại.

Hết bộc phá, anh chạy về tìm.

Mất kíp nổ, anh dùng lựu đạn thay thế.

Bị súng đại liên khống chế, anh tự mình ném lựu đạn tiêu diệt hỏa điểm.

Bị thương, hai mắt không còn nhìn rõ, anh vẫn chỉ huy đánh cho đến quả bộc phá cuối cùng.

Đó là sự kết hợp giữa gan dạ, sáng tạo và trách nhiệm của người chỉ huy.

Ngày 31-8-1955, với những thành tích đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu, Nguyễn Văn Ty được Chủ tịch nước tặng Huân chương Quân công hạng Ba và phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Tên tuổi Nguyễn Văn Ty từ đó gắn với Đồi Độc Lập – nơi anh đã đem lòng dũng cảm và trí thông minh mở thông con đường cho đồng đội tiến lên.

Ba lần bị từ chối nhập ngũ không khiến anh từ bỏ. Hàng lớp dây thép gai không thể ngăn bước chân anh. Hết bộc phá, mất kíp nổ, súng máy đối phương hay chính những vết thương cũng không thể khiến người chiến sĩ ấy dừng lại.

Và đó chính là hình ảnh của Nguyễn Văn Ty trong ký ức Điện Biên:

Một người lính vóc dáng nhỏ bé, nhưng mang một ý chí đủ lớn để xé toang “cánh cửa thép” Đồi Độc Lập, mở đường cho đoàn quân tiến tới chiến thắng.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn