NGUYỄN VIỆT KHÁI – 8 VIÊN ĐẠN VÀ TRẬN ĐÁNH TRỰC THĂNG NỔI TIẾNG
Nguyễn Việt Khái, tên thật Nguyễn Văn Huôi (1940–1963), quê Tân Hưng Tây, Phú Tân, Cà Mau, là một cán bộ du kích tiêu biểu của địa phương. Theo tư liệu, trong trận chiến đấu tháng 12-1962, khi trực thăng đối phương xuống thấp đổ quân, ông sử dụng khẩu carbine, với 8 viên đạn bắn trúng 4 trực thăng, trong đó 2 chiếc rơi tại chỗ. Ông tham gia hơn 50 trận chiến đấu trước khi hy sinh trong trận đánh đồn Vàm Cái Tàu tháng 10-1963, khi đang là Trung đội phó thuộc Đại đội Quyết Thắng, Tiểu đoàn U Minh 2. Ngày 5-5-1965, Nguyễn Việt Khái được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Nguyễn Việt Khái, tên thật Nguyễn Văn Huôi, sinh năm 1940 tại xã Tân Hưng Tây, huyện Phú Tân, Cà Mau. Từ một thanh niên làm liên lạc, ông trưởng thành trong phong trào cách mạng địa phương, trở thành cán bộ du kích và để lại dấu ấn đặc biệt trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống Mỹ.
Năm 1954, Nguyễn Việt Khái tham gia làm liên lạc cho xã, sau đó chuyển sang công tác thanh niên. Đến năm 1961, ông chính thức gia nhập lực lượng du kích và đảm nhiệm chức vụ ấp đội trưởng. Năm 1962, khi mới khoảng 22 tuổi, ông là Bí thư chi bộ và được giao chỉ huy lực lượng du kích xã.
Người chỉ huy du kích gan dạ
Trong một cuộc càn quét lớn, lực lượng đối phương từ Chi khu Bình Hưng huy động khoảng 600 quân, chia thành ba hướng tiến công nhằm đánh vào cơ quan chỉ huy xã, tiêu diệt lực lượng du kích và dồn dân vào ấp chiến lược.
Trước tình thế bất lợi, Nguyễn Việt Khái tổ chức lực lượng đánh trả và tìm cách ghìm chân đối phương để bảo vệ cán bộ rút khỏi khu vực nguy hiểm.
Cuộc chiến kéo dài từ nửa đêm đến ngày hôm sau. Mặc dù lực lượng du kích chịu tổn thất, Nguyễn Việt Khái vẫn tiếp tục tổ chức những người còn lại chiến đấu. Cuối cùng, đối phương phải rút quân và cuộc càn không đạt được mục tiêu đề ra.
Nhưng chiến công làm nên tên tuổi của Nguyễn Việt Khái gắn với những chiếc trực thăng.
8 viên đạn – 4 trực thăng bị bắn trúng
Theo tư liệu bạn cung cấp, trong trận chiến đấu tháng 12-1962, đối phương sử dụng khoảng 40 máy bay các loại, tổ chức đổ quân nhằm bao vây lực lượng du kích.
Nguyễn Việt Khái dẫn một tổ chiến đấu tìm cách đánh trả. Khi bị phát hiện và rơi vào vòng vây với tương quan lực lượng rất chênh lệch, ông cùng đồng đội cơ động liên tục, chống trả nhiều đợt tiến công.
Sau 5 lần xung phong không thành công, đối phương lùi ra, sử dụng máy bay ném bom, bắn phá rồi đưa trực thăng tới đổ thêm quân.
Đây chính là thời cơ Nguyễn Việt Khái chờ đợi.
Ông chọn vị trí ẩn nấp, tận dụng cây cỏ để ngụy trang. Khi trực thăng xuống thấp để đổ quân, Nguyễn Việt Khái sử dụng khẩu carbine nhằm vào mục tiêu.
Theo tư liệu:
Chỉ với 8 viên đạn carbine, Nguyễn Việt Khái bắn trúng 4 trực thăng; 2 chiếc rơi tại chỗ, 2 chiếc khác rơi sau khi cố bay khỏi khu vực.
Chiến công gây tiếng vang lớn tại địa phương, trở thành một trong những câu chuyện tiêu biểu về việc lực lượng du kích tìm cách đối phó với chiến thuật “trực thăng vận” trong giai đoạn đầu của chiến tranh.
Nhân chứng Ngô Văn Nhị kể rằng Nguyễn Việt Khái đã chạy ra khu vực rẫy khoai, dùng dây khoai ngụy trang cơ thể, chờ máy bay xuống thấp rồi mới nổ súng.
Hình ảnh người du kích trẻ nằm giữa ruộng, bình tĩnh chờ những chiếc trực thăng tiến vào tầm bắn đã trở thành một ký ức đặc biệt của người dân địa phương.
Hơn 50 trận chiến đấu
Nguyễn Việt Khái không chỉ được biết đến qua trận đánh trực thăng. Theo tư liệu, trong quá trình hoạt động, ông đã tham gia hơn 50 trận, nổi bật với lối đánh linh hoạt, táo bạo và khả năng xử trí bình tĩnh trong những tình huống khó khăn.
Chiến công bắn trúng bốn trực thăng khiến ông trở thành một trong những dũng sĩ diệt Mỹ tiêu biểu thời kỳ đầu tại Cà Mau, đồng thời góp phần cổ vũ lực lượng địa phương tìm cách đối phó với phương thức tác chiến bằng trực thăng.
Sau trận đánh, lãnh đạo tỉnh tổ chức gặp mặt nhân dân địa phương để biểu dương tinh thần chiến đấu của Nguyễn Việt Khái.
Hy sinh ở Vàm Cái Tàu
Tháng 10-1963, Nguyễn Việt Khái tham gia trận đánh đồn Vàm Cái Tàu.
Lúc này ông đã trưởng thành từ người du kích xã thành Trung đội phó Trung đội 3, Đại đội Quyết Thắng, Tiểu đoàn U Minh 2.
Giữa lúc trận đánh diễn ra quyết liệt, Nguyễn Việt Khái anh dũng hy sinh, khi mới khoảng 23 tuổi.
Cuộc đời chiến đấu của ông rất ngắn, nhưng dấu ấn để lại trên quê hương Cà Mau rất sâu đậm.
Ngày 5-5-1965, Nguyễn Việt Khái được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

