Nguyễn Viết Khái – Người dũng sĩ giữa vòng vây trực thăng

Nguyễn Viết Khái – Người dũng sĩ giữa vòng vây trực thăng

Nguyễn Viết Khái, tức Nguyễn Văn Huôi, dân tộc Kinh, sinh năm 1940 tại xã Tân Hương Tây, huyện Cái Nước, tỉnh Minh Hải. Ông nhập ngũ tháng 12 năm 1962. Khi hy sinh, ông là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, giữ cương vị Trung đội phó Trung đội 3, Đại đội Quyết Thắng, Tiểu đoàn U Minh 2, tỉnh Cà Mau.

Năm 1954, Nguyễn Viết Khái bắt đầu làm công tác liên lạc cho xã. Sau đó, ông chuyển sang hoạt động trong công tác thanh niên. Đến năm 1961, ông chính thức tham gia lực lượng du kích và được giao làm Ấp đội trưởng. Năm 1962, ông được tin tưởng giao nhiệm vụ chỉ huy toàn bộ lực lượng du kích của xã.

Trong những năm tháng hoạt động cách mạng, Nguyễn Viết Khái phải đối mặt với không ít khó khăn, nguy hiểm. Địch nhiều lần tìm cách đe dọa, uy hiếp nhưng ông vẫn giữ vững ý chí, một lòng trung thành với Đảng và cách mạng. Ông tích cực gây dựng phong trào, củng cố cơ sở và đặc biệt thể hiện bản lĩnh nổi bật trong chiến đấu. Ông đã tham gia hơn 50 trận đánh, vận dụng nhiều cách đánh linh hoạt, táo bạo, tiêu diệt hàng trăm quân địch và bắn rơi 4 máy bay lên thẳng. Ông trở thành một trong những dũng sĩ diệt Mỹ đầu tiên góp phần đánh bại chiến thuật “trực thăng vận” của địch ở Cà Mau.

Năm 1962, quân địch ở Chi khu Bình Hưng huy động tới 600 quân, chia thành 3 cánh tiến vào vùng giải phóng Tân Hưng Tây. Chúng bất ngờ tập kích cơ quan chỉ huy xã, tìm cách tiêu diệt lực lượng du kích, cướp phá tài sản của nhân dân rồi cưỡng ép người dân vào ấp chiến lược. Trước tình thế cấp bách ấy, Nguyễn Viết Khái nhanh chóng tổ chức một tổ chiến đấu chặn đánh quân địch. Từ nửa đêm hôm trước cho đến hết ngày hôm sau, ông cùng đồng đội liên tục ghìm chân địch, tạo điều kiện cho cán bộ rút lui an toàn. Bị tổn thất nặng, quân địch cuối cùng phải rút lui, bỏ dở cuộc càn quét.

Ngày 20 tháng 12 năm 1962, địch tiếp tục sử dụng 40 máy bay các loại, bất ngờ đổ quân xuống nhiều địa điểm với ý đồ bao vây và tiêu diệt lực lượng du kích. Nguyễn Viết Khái dẫn đầu một tổ chiến đấu luồn lách qua nhiều vị trí, chủ động tìm cách đánh địch. Trong lúc thực hiện nhiệm vụ, tổ chiến đấu của ông bị phát hiện và rơi vào vòng vây. Tương quan lực lượng lúc ấy vô cùng chênh lệch, một bên chỉ có vài chiến sĩ phải đối đầu với lực lượng địch đông gấp nhiều lần. Thế nhưng Nguyễn Viết Khái vẫn bình tĩnh chỉ huy, liên tục cơ động, lựa chọn cách đánh phù hợp khiến quân địch không thể áp đảo. Chúng tổ chức 5 lần xung phong nhưng đều thất bại, buộc phải lùi ra xa, gọi máy bay ném bom và xin thêm quân chi viện.

Sau 1 giờ liên tục bị máy bay bắn phá và ném bom dữ dội, một tốp máy bay lên thẳng xuất hiện, nhanh chóng đổ quân xuống khu vực chiến đấu. Trong thời khắc quyết định ấy, Nguyễn Viết Khái bình tĩnh sử dụng tiểu liên. Chỉ với 8 phát đạn, ông bắn trúng 4 chiếc máy bay. Hai chiếc bốc cháy ngay tại chỗ, hai chiếc còn lại cố gắng tháo chạy nhưng khi bay tới kênh 5 và khu vực Ông Xe thì lần lượt rơi xuống. Hơn 60 quân địch trên 4 chiếc máy bay bị tiêu diệt. Những chiếc máy bay lên thẳng còn lại hoảng loạn nhanh chóng bay lên cao rồi rút khỏi khu vực.

Chiến thắng ấy trở thành một dấu ấn đặc biệt trong cuộc đời chiến đấu của Nguyễn Viết Khái. Sau trận đánh, ông được Quân khu cử đi học, sau đó trở về nhận nhiệm vụ Trung đội phó tại Đại đội Quyết Thắng, bộ đội địa phương tỉnh Cà Mau.

Đến tháng 10 năm 1963, trong trận tiến công đồn Văn Cái Tây, cuộc chiến diễn ra vô cùng quyết liệt. Khi trung đội trưởng hy sinh, Nguyễn Viết Khái lúc ấy đang phụ trách lực lượng dự bị bên ngoài lập tức nhận được tin. Không chần chừ, ông nhanh chóng tiến vào trận địa, tiếp quản việc chỉ huy và trực tiếp dẫn đầu đội hình xung phong đánh thẳng vào trung tâm đồn địch.

Trận đánh đang đi đến hồi kết thì Nguyễn Viết Khái trúng đạn. Người chiến sĩ từng nhiều lần vượt qua vòng vây, từng đối đầu với những cuộc đổ quân bằng trực thăng, cuối cùng đã anh dũng hy sinh ngay trong trận chiến.

Nguyễn Viết Khái được đồng đội và nhân dân yêu quý bởi ông không chỉ là một chiến sĩ chiến đấu gan dạ mà còn là một cán bộ mẫu mực. Trong cuộc sống, ông luôn giữ sự khiêm tốn, giản dị, trung thực và chân thành. Trong công tác, ông tận tụy, có tinh thần trách nhiệm và luôn hoàn thành nhiệm vụ với hiệu quả cao. Chính phẩm chất ấy khiến ông được cấp trên tin tưởng, đồng đội kính trọng và nhân dân hết lòng yêu mến.

Với những thành tích trong chiến đấu, Nguyễn Viết Khái được trao tặng 1 Huân chương Chiến công Giải phóng hạng nhất, 2 lần được bầu là Chiến sĩ thi đua của tỉnh và quân khu.

Ngày 5 tháng 5 năm 1965, Nguyễn Viết Khái được Ủy ban Trung ương Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam truy tặng Huân chương Quân công Giải phóng hạng ba và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng. Cuộc đời ông tuy ngắn ngủi nhưng đã để lại hình ảnh một người chiến sĩ kiên cường, bình tĩnh và gan dạ, góp phần viết nên những trang sử hào hùng của lực lượng vũ trang Cà Mau trong những năm tháng kháng chiến.