Nguyễn Viết Xuân: Anh hùng lực lượng vũ trang với lời hô vang trên mâm pháo đã trở thành khẩu hiệu của cả một thế hệ: "Nhằm thẳng quân thù mà bắn!".
Nguyễn Viết Xuân (1933–1964) quê ở xóm Thượng, xã Ngũ Kiên, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc; là Thiếu úy, Chính trị viên phó Đại đội 3, Tiểu đoàn 14 Pháo cao xạ thuộc Sư đoàn 325 (Quân đội nhân dân Việt Nam). Trong cuộc chiến đấu chống máy bay Mỹ đánh phá tuyến đường chi viện tại vùng trời miền Tây Quảng Bình, dù bị trúng đạn nát đùi, ông kiên quyết bám trận địa và hô vang khẩu hiệu bất hủ: "Nhằm thẳng quân thù mà bắn!", thôi thúc ý chí chiến đấu ngoan cường của toàn đơn vị. Ngày 1/1/1967, ông được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Giữa lúc đế quốc Mỹ điên cuồng mở rộng các đợt không kích đánh phá các trọng điểm giao thông chi viện cho tiền tuyến, Đại đội 3 Pháo cao xạ thuộc Tiểu đoàn 14 (Sư đoàn 325) nhận nhiệm vụ chốt giữ cửa ngõ hiểm yếu tại vùng rừng núi Cha Lo, huyện Tuyên Hóa (nay thuộc huyện Minh Hóa), tỉnh Quảng Bình. Đây là tọa độ lửa khốc liệt nơi các đoàn xe, đoàn quân nối đuôi nhau vượt Trường Sơn vào Nam.
Sáng ngày 18 tháng 11 năm 1964, bầu trời Cha Lo rung chuyển bởi từng tốp máy bay phản lực Mỹ gầm rú lao xuống trút bom và rocket dày đặc nhằm xóa sổ trận địa pháo của ta. Trên cương vị Bí thư Chi bộ kiêm Chính trị viên phó đại đội, Nguyễn Viết Xuân luôn giữ vững vị trí chỉ huy trên bờ công sự, động viên các pháo thủ bình tĩnh đón đánh máy bay địch ở tầm thấp để đạt hiệu suất tiêu diệt cao nhất. Trong đợt công kích ác liệt của đối phương, một mảnh đạn rocket nổ gần phạt trúng đùi phải khiến chân anh dập nát, máu tuôn xối xả. Đồng đội vội lao tới định đưa anh xuống hầm phẫu thuật tuyến sau, nhưng Nguyễn Viết Xuân kiên quyết từ chối; anh yêu cầu đồng đội cắt bỏ phần thịt giập nát, băng chặt vết thương để tiếp tục ở lại mâm pháo vì đối với anh, trận địa còn thì người còn.
Khi những chiếc phi cơ địch tiếp tục bổ nhào đợt thứ hai ném bom hòng dập tắt hỏa lực ta, nén cơn đau dữ dội, Nguyễn Viết Xuân gượng mình bám chặt vào thành công sự, hướng thẳng ánh mắt lên bầu trời và hô vang mệnh lệnh đanh thép qua máy thông tin: "Nhằm thẳng quân thù mà bắn!". Lời hiệu triệu đanh thép giữa làn bom bão đạn đã truyền luồng sinh khí mạnh mẽ cho toàn thể cán bộ, chiến sĩ trên trận địa. Các nòng pháo đồng loạt nhả đạn chính xác, xé toạc màn khói đen, bắn cháy máy bay Mỹ và bẻ gãy hoàn toàn đợt tập kích của quân địch. Khi trận đánh kết thúc thắng lợi cũng là lúc người chính trị viên kiên trung trút hơi thở cuối cùng do vết thương quá nặng.
Khẩu hiệu "Nhằm thẳng quân thù mà bắn!" của Nguyễn Viết Xuân nhanh chóng lan tỏa khắp các mặt trận, trở thành biểu tượng tinh thần tiến công bất khuất, lời thề quyết tâm đánh thắng giặc Mỹ xâm lược của cả một thế hệ thanh niên Việt Nam, khắc sâu vào trang sử vàng hào hùng của dân tộc.
