NGUYỄN VIẾT XUÂN – BIỂU TƯỢNG CỦA THÉP VÀ LỬA
"Trong khói lửa rực trời của cuộc chiến tranh phá hoại miền Bắc, có một tiếng hô đã trở thành linh hồn của các đơn vị pháo cao xạ: 'Nhằm thẳng quân thù mà bắn!'. Nguyễn Viết Xuân — người con ưu tú của Vĩnh Phúc — đã ngã xuống trên trận địa nhưng lời khẩu lệnh của anh đã hóa thành sức mạnh, thôi thúc hàng vạn thanh niên miền Bắc và Bắc Giang vững tay súng bảo vệ bầu trời Tổ quốc."
Giữa những năm tháng quân dân miền Bắc đương đầu với chiến tranh phá hoại bằng không quân của đế quốc Mỹ, hình ảnh người chính trị viên đại đội pháo cao xạ Nguyễn Viết Xuân (sinh năm 1933) hiện lên như một tượng đài của lòng quả cảm. Anh không chỉ chiến đấu bằng vũ khí mà còn bằng một tinh thần thép, một ý chí không gì lay chuyển nổi ngay cả trong khoảnh khắc cận kề cái chết.
Khẩu lệnh bất tử trên trận địa phía Tây
Ngày 18/11/1964, trong một trận chiến ác liệt bảo vệ vùng trời miền Tây Quảng Bình, đơn vị pháo cao xạ của Nguyễn Viết Xuân bị máy bay Mỹ tập kích dữ dội.
· Thử thách nghiệt ngã: Giữa làn mưa bom bão đạn, một mảnh đạn đã làm gãy nát đùi phải của anh. Cơn đau thấu xương có thể làm bất cứ ai gục ngã, nhưng Nguyễn Viết Xuân đã yêu cầu đồng đội cắt bỏ phần chân bị thương để anh tiếp tục chỉ huy.
· Lời hô lay động lòng người: Đứng vững trên mâm pháo với cơ thể đầy thương tích, anh đã dõng dạc hô vang: "Nhằm thẳng quân thù mà bắn!".
· Sức mạnh từ tinh thần: Khẩu lệnh ấy như một luồng điện truyền khắp trận địa, biến những nòng pháo đang đỏ rực vì nóng trở nên mãnh liệt hơn bao giờ hết. Quân dân ta đã bắn rơi nhiều máy bay địch ngay trong trận đánh đó. Nguyễn Viết Xuân đã trút hơi thở cuối cùng khi tiếng súng vừa dứt, để lại một huyền thoại về sự hy sinh cao cả.
Ngọn đuốc truyền lửa cho thanh niên Bắc Giang
Tinh thần Nguyễn Viết Xuân nhanh chóng lan tỏa khắp miền Bắc, trở thành phong trào thi đua "Ba sẵn sàng" của thanh niên. Tại Bắc Giang, nơi có vị trí chiến lược trên tuyến đường chi viện và bảo vệ vùng trời Đông Bắc:
· Động lực lên đường: Hàng ngàn thanh niên từ các huyện Yên Thế, Hiệp Hòa, Lục Ngạn... đã ghi tên tình nguyện nhập ngũ với dòng chữ "Nhằm thẳng quân thù mà bắn" viết trong sổ tay hay trên mũ cối.
· Vững tay súng trên mâm pháo: Các đơn vị dân quân tự vệ và pháo cao xạ tại các trọng điểm như cầu sông Thương, ga Bắc Giang đã lấy tinh thần của anh làm kim chỉ nam. Những cô gái, chàng trai Bắc Giang vừa sản xuất vừa chiến đấu đã giữ vững trận địa trước sự đánh phá điên cuồng của giặc Mỹ.
Phong trào thi đua: Những buổi sinh hoạt chính trị dưới ánh đèn dầu tại các bản làng Bắc Giang thời ấy luôn vang lên bài ca về Nguyễn Viết Xuân, hun đúc nên một thế hệ thanh niên không biết sợ hãi trước sức mạnh máy bay tối tân của kẻ thù.
