Nguyễn Viết Xuân - Khúc ca bất tử trên mâm pháo phòng không

Trong lịch sử chiến đấu bảo vệ bầu trời Tổ quốc của Binh chủng Phòng không - Không quân Việt Nam, lời hô đanh thép "Nhắm thẳng quân thù mà bắn!" của Anh hùng Nguyễn Viết Xuân đã trở thành một biểu tượng kinh điển cho khí thế tiến công quật cường, biến người chiến sĩ thành ngọn núi đá vững chãi trước mọi hỏa lực tàn bạo của kẻ thù.

Nguyễn Viết Xuân sinh năm 1933 tại xã Ngũ Kiên, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc. Từ một người con của vùng quê nghèo giàu truyền thống, anh nhập ngũ và trở thành người cán bộ chính trị mẫu mực, luôn sâu sát, yêu thương đồng đội như anh em ruột thịt. Tháng 11 năm 1964, anh đảm nhiệm chức vụ Chính trị viên Đại đội 3 pháo phòng không, nhận nhiệm vụ bảo vệ vùng trời chiến lược Cha Lo (Quảng Bình) — cửa ngõ huyết mạch tiến vào Trường Sơn.

Sáng ngày 18 tháng 11 năm 1964, bầu trời Cha Lo bỗng chao đảo bởi tiếng gầm rống của tốp máy bay phản lực Mỹ. Chúng trút hàng loạt bom đạn xuống trận địa hòng đè bẹp sức kháng cự của ta. Giữa làn khói bom mù mịt và tiếng nổ xé óc, Đại đội pháo phòng không của Nguyễn Viết Xuân vẫn kiên cường đáp trả, những quầng lửa cam từ nòng pháo liên tục bốc lên xé rách bầu trời.

Trong lúc trận đấu pháo đang ở độ quyết liệt nhất, một mảnh đạn giặc phản xạ đã cắm phập vào đùi và lưng Nguyễn Viết Xuân khiến anh ngã gục. Máu đỏ đẫm dầm tấm áo trấn thủ. Khi đồng đội lao đến định cõng anh về tuyến sau cấp cứu, anh gạt đi và kiên quyết ra lệnh: "Tôi bị thương nhẹ thôi, không được rời vị trí chỉ huy, hãy tập trung bắn máy bay địch!". Anh tự tay nén đau băng chặt vết thương rồi tiếp tục rà soát từng khẩu đội.

Bất ngờ, hai chiếc máy bay Mỹ hạ thấp độ cao, lao thẳng về phía mâm pháo chính nhằm dội đạn diệt gọn khẩu đội. Trước giây phút sinh tử, nhận thấy một số pháo thủ trẻ có chút xao động, Nguyễn Viết Xuân đã nén cơn đau xé thịt, nỗ lực đứng thẳng người lên bờ cát trận địa, chỉ tay về phía chiếc máy bay đang đâm xuống và cất tiếng hô rền vang như tiếng thiên lôi: "Nhắm thẳng quân thù mà bắn!" Lời hô ngắn gọn, đanh thép như một mệnh lệnh truyền lửa đã đánh thức bản lĩnh phi thường của toàn đại đội. Các pháo thủ gạt phắt nỗi sợ hãi, bình tĩnh xoay tay quay, ngắm thẳng vào đầu ngọn lửa của chiếc phản lực Mỹ mà siết cò liên thanh. Chiếc máy bay địch bùng cháy dữ dội rồi lao đầu xuống núi. Trận đánh kết thúc bằng chiến thắng giòn giã của quân ta, bẻ gãy đợt oanh tạc tàn bạo của giặc.

Do cống hiến hết sức lực và mất máu quá nhiều, Anh hùng Nguyễn Viết Xuân đã trút hơi thở cuối cùng ngay trên mâm pháo thân yêu khi mới 31 tuổi.

Lời hô "Nhắm thẳng quân thù mà bắn!" của anh không chỉ dội vang trên trận địa Cha Lo năm ấy, mà đã trở thành khẩu hiệu hành động, là điểm tựa tinh thần bất diệt thúc giục hàng vạn chiến sĩ pháo thủ, phi công Việt Nam bắn rơi hàng ngàn máy bay Mỹ, bảo vệ vững chắc bầu trời thiêng liêng của Tổ quốc.