Nguyễn Viết Xuân – Người anh hùng với lời hô “Nhằm thẳng quân thù, bắn!”

Nguyễn Viết Xuân sinh năm 1934 tại làng Ngũ Kiên, Vĩnh Tường, Vĩnh Phúc, trong một gia đình nông dân nghèo. Từ khi lên 7 tuổi, ông đã phải đi giúp việc trong suốt 10 năm. Đến năm 18 tuổi, ông rời vùng tạm chiếm ra vùng tự do rồi xin vào bộ đội. Tháng 11 năm 1952, Nguyễn Viết Xuân nhập ngũ, lần lượt làm chiến sĩ trinh sát, tiểu đội trưởng trinh sát, trung đội trưởng pháo cao xạ và chính trị viên đại đội. Ở bất cứ cương vị nào, ông cũng luôn thể hiện tinh thần quyết tâm chống giặc, xung phong đi đầu và cùng đồng đội hoàn thành nhiệm vụ. Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, ông đã cùng đồng đội chiến đấu dũng cảm, không ngại hy sinh, góp phần vào thắng lợi chung của chiến dịch.

Năm 1964, khi Mỹ tiến hành chiến tranh phá hoại bằng không quân ra miền Bắc, Nguyễn Viết Xuân là bí thư chi bộ và chính trị viên một đại đội pháo cao xạ. Ngày 18 tháng 11 năm 1964, tại Chalo, miền Tây Quảng Bình, máy bay Mỹ tổ chức đánh phá ác liệt trận địa của đơn vị. Ngay đợt đầu, ba chiếc máy bay F-100 bất ngờ lao vào trận địa. Khẩu đội 3 lập tức nổ súng, khiến một chiếc máy bay bốc cháy. Đúng lúc ấy, một chiếc khác phóng tên lửa về phía khẩu đội. Bất chấp nguy hiểm, Nguyễn Viết Xuân lao ra khỏi công sự, đứng bên khẩu đội 3 và dõng dạc hô lớn: “Nhằm thẳng quân thù, bắn!” Tiếng hô vang lên giữa bom đạn đã trở thành lời động viên mạnh mẽ đối với những người lính đang chiến đấu. Khi trận đánh vừa tạm dứt, ông tiếp tục đi đến các khẩu đội để nắm tình hình và động viên chiến sĩ. Nhưng máy bay địch lại bất ngờ ném bom xuống trận địa, khiến ông bị thương nặng, gãy nát đùi phải. Dù vậy, ông vẫn bình tĩnh yêu cầu y tá xử lý vết thương và không cho đồng đội biết tình trạng của mình. Ông tiếp tục theo dõi trận chiến và biểu dương những chiến sĩ lập công.

Sau trận đánh, biết mình khó qua khỏi, Nguyễn Viết Xuân vẫn bình tĩnh sắp xếp công việc. Ông chỉ định người thay mình chỉ huy trận địa, phân công chăm sóc những đồng đội bị thương và bàn giao công việc một cách rõ ràng. Ông còn căn dặn về việc chấp hành nghị quyết của chi bộ, công tác phát triển Đảng, Đoàn và khen thưởng trong đơn vị. Nguyễn Viết Xuân hy sinh khi đang mang quân hàm Thiếu úy, giữ chức chính trị viên Đại đội 3, Tiểu đoàn 14, pháo cao xạ, Sư đoàn 325, Quân khu IV. Sau khi ông hy sinh, lời hô “Nhằm thẳng quân thù, bắn!” trở thành khẩu hiệu tiến công trên các trận địa pháo phòng không trong cuộc kháng chiến chống Mỹ. Ngày 1 tháng 1 năm 1967, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cùng nhiều phần thưởng khác. Câu chuyện về Nguyễn Viết Xuân vì thế được lưu lại trong lịch sử như câu chuyện về một người chiến sĩ đã chiến đấu đến phút cuối cùng và để lại một lời hô trở thành biểu tượng của tinh thần chiến đấu trên chiến trường.