Nguyễn Xuân – người chỉ huy đặc công giữa lòng chiến trường Phú Yên
Sinh ra trong một gia đình ngư dân ở làng biển Đa Ngư, năm 1948, khi vừa tròn 20 tuổi, Nguyễn Xuân tình nguyện gia nhập Tiểu đoàn 365, Trung đoàn 803. Trong kháng chiến chống Pháp, ông là chiến sĩ trung liên, từng chiến đấu tại các chiến trường Phú Yên, Khánh Hòa và Đắk Lắk.
Sau Hiệp định Genève năm 1954, ông tập kết ra Bắc, làm nhiệm vụ trinh sát tại Trung đoàn 803 rồi được đào tạo chuyên ngành đặc công. Tháng 11/1959, Nguyễn Xuân trở lại miền Nam, tham gia huấn luyện lực lượng trinh sát, đặc công cho Phú Yên.
Ngày 20/2/1964, Đại đội Đặc công 202 được thành lập, ông được giao làm Đại đội trưởng. Ngày 15/7/1964, lực lượng do ông chỉ huy phối hợp tiến công cứ điểm và ấp chiến lược Phú Cần, tiêu diệt lực lượng bảo an, phá thế kìm kẹp, giải phóng khoảng 2.000 người dân. Sau chiến công này, ông được tặng Huân chương Chiến công hạng Ba.
Đêm 24/10/1965, tại cứ điểm Núi Sầm, dù yếu tố bí mật đã bị ảnh hưởng, Nguyễn Xuân vẫn bình tĩnh cho bộ đội ém quân, kiên trì chờ thời cơ. Khoảng 3 giờ sáng, đơn vị đồng loạt tiến công. Chỉ trong khoảng 30 phút, lực lượng đặc công làm chủ mục tiêu, gây thiệt hại nặng cho đối phương và phá hủy hai khẩu pháo 105 mm. Ông được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhất.
Trong những năm chiến đấu, ông tham gia hoặc chỉ huy gần 30 trận đánh tại Hòn Ngang, Hòn Đình, Cù Mông, Núi Một và nhiều vị trí quân sự khác. Năm 1971, ông tiếp tục được giao chỉ huy các tiểu đoàn đặc công ở Quảng Nam. Sau ngày quê hương giải phóng, ông làm công tác quản lý trại tù binh tại Ngân Điền. Nghỉ hưu năm 1979, ông vẫn tiếp tục tham gia công tác Mặt trận và đảm nhiệm Bí thư Chi bộ khu phố Nguyễn Huệ trong nhiều năm.
