Nguyễn Xước Hiện – Người anh hùng mang nỗi oan nửa thế kỷ

Trong chiến tranh, có những người anh hùng được cả đất nước biết đến ngay sau chiến công. Nhưng cũng có những người trở về từ chiến trường với những vết thương không nhìn thấy, lặng lẽ sống giữa đời thường và mang theo nỗi oan đằng đẵng suốt hàng chục năm. Câu chuyện về Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Xước Hiện là một câu chuyện như thế.

Nguyễn Xước Hiện sinh năm 1952 trong một gia đình Công giáo nghèo ở xã Phượng Vĩ, huyện Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ. Tuổi thơ ông gắn liền với những tháng ngày khó khăn của một vùng quê nghèo giữa thời kỳ chiến tranh.

Khi Tổ quốc cần, chàng trai trẻ Nguyễn Xước Hiện đã nhiều lần tình nguyện lên đường nhập ngũ. Bốn lần khám tuyển không thành công cũng không làm ông nản chí. Với quyết tâm được cầm súng bảo vệ đất nước, tháng 9 năm 1972, ông chính thức khoác lên mình màu áo lính Quân đội nhân dân Việt Nam.

Sau thời gian huấn luyện, đầu năm 1973, ông được biên chế vào Đại đội 3, Tiểu đoàn 7, Trung đoàn 64, Sư đoàn 320, chiến đấu tại Mặt trận Tây Nguyên và Bắc Bình Định. Từ những ngày đầu có mặt ở chiến trường, ông đã cùng đồng đội tham gia nhiều trận đánh ác liệt tại Làng Dịt, Đồi 30, Đường 20, Lệ Ngọc, Làng Siêu và nhiều địa danh khác.

Mùa xuân năm 1975, cuộc Tổng tiến công và nổi dậy giải phóng miền Nam bước vào giai đoạn quyết định. Trong Chiến dịch Tây Nguyên lịch sử, Nguyễn Xước Hiện cùng đồng đội tham gia trận đánh trên Đường số 7 tại Cheo Reo, tỉnh Phú Bổn (nay thuộc thị xã Ayun Pa, tỉnh Gia Lai). Đây là một trong những trận đánh góp phần làm tan rã lực lượng đối phương trên tuyến đường rút chạy chiến lược, tạo điều kiện cho quân ta tiến tới những thắng lợi quyết định.

Chiến công của ông và đồng đội được ghi lại trong lịch sử Trung đoàn 64 Quyết Thắng. Thế nhưng trớ trêu thay, những trang sử ấy lại không được phổ biến rộng rãi. Khi xuất ngũ trở về quê hương năm 1977, Nguyễn Xước Hiện không mang theo giấy khen, chế độ thương binh hay những minh chứng cụ thể về những năm tháng chiến đấu nơi chiến trường ác liệt.

Từ đó, một lời đồn cay nghiệt xuất hiện và đeo bám cuộc đời ông suốt nhiều thập kỷ: ông bị nghi là người đào ngũ.

Đối với một người lính từng sẵn sàng hy sinh vì Tổ quốc, không có nỗi đau nào lớn hơn việc danh dự bị hoài nghi. Chiến công có thật nhưng không được biết đến, sự cống hiến có thật nhưng không được ghi nhận đầy đủ. Người cựu chiến binh ấy lặng lẽ sống giữa quê hương, mang theo nỗi oan mà không biết đến bao giờ mới được minh giải.

Cuộc đời riêng của ông cũng chất chứa nhiều mất mát. Người vợ đầu rời bỏ ông ngay trước ngày lên đường nhập ngũ. Sau nhiều năm cô đơn, ông xây dựng gia đình với bà Nguyễn Thị Nghĩa. Nhưng chiến tranh vẫn tiếp tục để lại những di chứng nặng nề. Sáu trong số bảy người con của ông không thể sống khỏe mạnh do hậu quả chất độc hóa học chiến tranh. Những đau thương ấy tưởng chừng có thể quật ngã bất kỳ ai, nhưng ông vẫn kiên cường vượt qua bằng nghị lực của người lính trận.

Mãi nhiều năm sau, khi những đồng đội cũ lên tiếng, khi các tài liệu lịch sử được đối chiếu và xác minh, sự thật về người chiến sĩ Nguyễn Xước Hiện mới dần được sáng tỏ. Danh dự của người lính năm xưa được trả lại. Những chiến công từng bị phủ bụi thời gian được nhắc lại bằng sự trân trọng và biết ơn.

Câu chuyện ấy đã được tái hiện trong bộ phim tài liệu “Nửa thế kỷ thầm lặng” do Đài Phát thanh và Truyền hình Phú Thọ thực hiện. Bộ phim không chỉ kể về một người lính anh hùng mà còn là hành trình đi tìm công lý, trả lại sự thật cho một con người đã dành cả tuổi trẻ cho đất nước.

Ngày nay, khi nhắc đến Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Xước Hiện, người ta không chỉ nhớ đến những chiến công trên chiến trường Tây Nguyên mà còn nhớ đến nghị lực phi thường của một con người đã vượt qua nửa thế kỷ chịu đựng sự hiểu lầm, để rồi cuối cùng sự thật và danh dự vẫn tỏa sáng.

Bởi lẽ, có những chiến công được ghi bằng máu lửa nơi chiến trường, nhưng cũng có những chiến thắng được ghi bằng sự kiên trì gìn giữ phẩm giá và lòng tin vào lẽ phải. Nguyễn Xước Hiện chính là một người anh hùng như thế.