Bài viết

nhà bác học toàn năng Lê Quý Đôn

Tháng 9 năm qua, tại Thái Bình đã diễn ra hội thảo khoa học quốc tế "Lê Quý Đôn: Cuộc đời và sự nghiệp", nhằm xây dựng hồ sơ khoa học, trình UNESCO vinh danh danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn nhân kỷ niệm 300 năm ngày sinh của ông (2/8/1726 - 2/8/2026). Như vậy tiếp theo đại danh y Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác, vào năm tới, rất có thể chúng ta lại có cơ hội được tổ chức các hoạt động tôn vinh một nhà bác học lớn của dân tộc.

Thái Nguyên13/04/2026Nông Mạnh Hoàng (Xã Trần Phú)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Lê Quý Đôn (2/8/1726 - 11/6/1784), lúc nhỏ tên Lê Danh Phương, tự Doãn Hậu, hiệu Quế Đường; sinh trong gia đình khoa bảng tại làng Diên Hà, trấn Sơn Nam (nay là thôn Đồng Phú, xã Độc Lập, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình). Ông nổi tiếng thông minh, học giỏi, từng đỗ đầu ba kỳ thi: Giải nguyên (Thi Hương, 1743), Hội nguyên và Bảng nhãn (Thi Hội và thi Đình, 1752).

Về đường quan chức, Lê Quý Đôn phục vụ cả ở triều vua Lê và bên phủ chúa Trịnh, mạnh cả về văn và võ, sự nghiệp kinh bang tế thế, khoa cử, giáo dục, ngoại giao, hành chính, hình luật, lịch sử, địa lý…Trong suốt thời trung đại, hiếm có vị quan nào lại được thăng thưởng, tham dự nhiều chức vụ như Lê Quý Đôn, trải từ Thị thư rồi sung Toản tu quốc sử quán, thăng Thừa chỉ Viện Hàn lâm và Học sĩ ở Bí thư các để duyệt kinh sách; từ Thị giảng đến Hàn lâm viện Thị giảng rồi kiêm Tư nghiệp Quốc Tử Giám, thăng Hữu thị lang bộ Hộ kiêm Thiêm đô Ngự sử, thăng Tả thị lang bộ Lại kiêm Tổng tài Quốc sử quán, thăng Thị lang bộ Hộ kiêm Đô ngự sử, thăng Tả hiệu điểm quyền Phủ sự (ngang Tể tướng, trông coi việc phủ chúa) và Thượng thư bộ Công, kể cả việc được điều chuyển giữ chức Lưu thủ, Đốc đồng, Tham chính, Hiệp trấn, Tham tán quân cơ ở nhiều địa phương khác nhau.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn