Nhà báo Việt đầu tiên làm việc chính thức cho tạp chí TIME của Mỹ

Tờ TIME, một trong những tạp chí nổi tiếng nhất thế giới của Mỹ mà mỗi khi họ để mặt người nào đó trên trang bìa là sẽ gây tiếng vang khắp nơi. Trong giai đoạn Mỹ đem quân qua xâm lược Việt Nam, mảng thông tin về chủ đề chiến tranh đã được giao cho 1 cộng tác viên người Việt đảm nhận, đó chính là Phạm Xuân Ẩn… sau một thời gian làm việc, TIME đã chính thức nhận người cộng tác viên này vào làm nhân viên chính thức.

Khi đội ngũ nhân viên của TIME được sơ tán khỏi Sài Gòn trước ngày 30/4/1975, ông là người ở lại.

Sau đó, tất cả đồng nghiệp, cả tòa soạn TIME, cả giới báo chí Mỹ đều không thể tin được rằng người phóng viên tài giỏi đấy lại là 1 điệp viên của Việt Nam cài vào Nhưng đồng nghiệp cũ của ông lại không hề cảm thấy tức giận mà ngược lại là cảm giác thán phục, kính trọng…

Phạm Xuân Ẩn sinh ngày 12/9/1927 tại Biên Hòa, Đồng Nai. Sinh ra trong 1 gia đình viên chức, ông nội làm hiệu trưởng, cha kỹ sư… nhưng thời trẻ ông rất “quậy” và có 1 tuổi thơ vô cùng dữ dội với hàng tá trò vui chơi. Cũng vì thế mà ông học hành chểnh mảng rồi bị gia đình kèm chặt hơn sau khi ông thi rớt lớp 3

Bẵng qua nhiều năm, khi Cách mạng Tháng Tám nổ ra, tinh thần yêu nước của ông đã thôi thúc ông tham gia chiến đấu rồi học khóa huấn luyện của Việt Minh.

Năm 1950 đánh dấu lần đầu ông làm tình báo khi Phạm Xuân Ẩn đã xin vào Sở Thuế quan Sài Gòn để công tác - nhưng mục đích chính là ông có nhiệm vụ tìm hiểu tình hình vận chuyển hàng hóa, khí tài quân sự và quân đội từ Pháp sang Việt Nam và từ Việt Nam về Pháp.

Ông bị Pháp gọi nhập ngũ do đang sống tại vùng bị quân Pháp chiếm đóng. Ấy vậy mà Phạm Xuân Ẩn được trưng dụng làm chức vụ cao và ông đã làm quen được 1 viên tướng cấp cao của Mỹ - chỉ huy CIA tại Đông Dương lúc bấy giờ.

Để vỏ bọc của mình hoàn hảo hơn, ông Ẩn còn tiếp tục cống hiến cho Mỹ (hiện đã thay Pháp tiếp quản miền Nam Việt Nam), được Mỹ giao nhiệm vụ chọn ra những sĩ quan trẻ có triển vọng để đem qua Mỹ đào tạo. Ông Ẩn chọn vài người, trong đó đúng ngay có 1 cái tên rất nổi tiếng: Nguyễn Văn Thiệu.

Năm 1957, theo sự chỉ đạo của Mai Chí Thọ và Trần Quốc Hương (Mười Hương), Phạm Xuân Ẩn đã qua Mỹ, đến quận Cam, California để học ngành báo chí trong 2 năm. Ông cũng là người Việt Nam đầu tiên làm điều này.

Sau khi về lại Việt Nam, ông Ẩn nhờ những mối quan hệ của mình, đặc biệt là có 1 cấp cao của chính quyền VNCH để thâm nhập vào hàng ngũ địch. Ông Ẩn tiếp tục nghề nhà báo của mình, rồi làm việc cho Reuters, rồi TIME,...

Với vỏ bọc là phóng viên, lại quen biết nhiều sĩ quan cao cấp, người của CIA,... Phạm Xuân Ẩn dễ dàng có được các thông tin quan trọng từ quân địch và gửi về cho quân ta.

Những thông tin ấy chi tiết, tỉ mỉ đến mức Đại Tướng Võ Nguyên Giáp xem xong còn tưởng như mình đang ở ngay trong phòng tác chiến của Mỹ

Phạm Xuân Ẩn cũng là người đã chứng kiến cảnh xe tăng húc cổng Dinh Độc Lập. Đến cả ngay thời điểm đó rồi, vẫn chưa ai biết ông là 1 điệp viên trừ cấp trên của ông.

Đến ngày 15/1/1976, khi nhà nước Việt Nam phong tặng danh hiệu “Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân” cho ông thì mọi người mới biết ông là phe mình

Năm 1990, Phạm Xuân Ẩn được thăng cấp Thiếu tướng.