Nhà cách mạng Hồ Tùng Mậu

Hồ Tùng Mậu tên khai sinh là Hồ Bá Cự, sinh ngày 15/6/1896 tại Nghệ An trong một gia đình giàu truyền thống yêu nước.

Tiếp nối tinh thần của ông nội và cha, cuối tháng 4/1920, ông quyết chí sang Thái Lan và Trung Quốc tìm đường cứu nước, chính thức đổi tên thành Hồ Tùng Mậu.

Tại Quảng Châu, ông trở thành người đồng chí thân thiết của Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc khi trực tiếp hỗ trợ Bác tổ chức các khóa huấn luyện chính trị cho thanh niên tri thức, góp công lớn vào sự thành công của Hội nghị thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam đầu năm 1930.

Xuyên suốt quá trình hoạt động, Hồ Tùng Mậu từng phải trải qua 14 năm lao tù tại Vinh, Kon Tum và Buôn Ma Thuột.

Dù vậy, ông vẫn giữ vững khí tiết kiên trung, đồng thời sáng tác thơ văn để cổ vũ tinh thần chiến đấu của các đồng chí.

Trở về với cách mạng, ông đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng như Chủ tịch Ủy ban kháng chiến Liên khu IV, Tổng Thanh tra Chính phủ đầu tiên và Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng.

Ngày 23/7/1951 (tức ngày này cách đây tròn 75 năm), Hồ Tùng Mậu đã anh dũng hy sinh trên đường đi công tác tại Liên khu IV do trúng đạn máy bay Pháp.

Biết tin dữ, Bác nghẹn ngào, tự tay viết Lời điếu chia tay người đồng chí lâu năm:

“Mất chú, đồng bào mất một người lãnh đạo tận tụy, Chính phủ mất một người cán bộ lão luyện, đoàn thể mất một người đồng chí trung thành và tôi mất một người anh em chí thiết.”

Ngày nay, tên của ông cũng được trân trọng đặt cho nhiều con đường và trường học trên khắp cả nước như một lời tri ân sâu sắc gửi tới nhà lãnh đạo tiền bối tiêu biểu của dân tộc.