NHÀ TRÍ THỨC NGUYỄN VĂN KIẾT: NGƯỜI CON ƯU TÚ CỦA NAM BỘ THÀNH ĐỒNG VÀ CỐNG HIẾN LỚN LAO CHO NỀN GIÁO DỤC CÁCH MẠNG
Nhà trí thức, chính khách Nguyễn Văn Kiết sinh ngày 1 tháng 5 năm 1906 tại huyện Đức Hòa, tỉnh Long An (nay thuộc vùng đất Nam Bộ giàu truyền thống yêu nước), trong một gia đình trí thức, từ trẻ đã sớm hấp thụ tinh thần tự cường dân tộc, từ bỏ cuộc sống an nhàn để dấn thân vào con đường tri thức phục vụ nhân dân và sớm giác ngộ cách mạng trong phong trào yêu nước ở đô thị miền Nam.
Trong suốt những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ đầy cam go, bão táp, với tư cách là một nhà trí thức tiêu biểu, ông không chỉ dùng ngòi bút sắc bén để viết bài, xuất bản các ấn phẩm cổ vũ tinh thần yêu nước, bảo tồn văn hóa dân tộc mà còn biến ngôi nhà riêng tại Sài Gòn thành địa điểm hội họp mật thiết, an toàn của Ban Trí vận nội thành Sài Gòn - Chợ Lớn giai đoạn 1963–1968.
Vì những hoạt động yêu nước kiên cường ấy, ông từng bị chính quyền tay sai Sài Gòn tổ chức phiên tòa xử vắng mặt và kết án tử hình, nhưng điều đó không bao giờ làm lung lay ý chí sắt đá của một người trí thức trung kiên, luôn sắt son một lòng đi theo tiếng gọi của Đảng và khối đại đoàn kết dân tộc.
Vào năm 1968, khi Liên minh các lực lượng Dân tộc, Dân chủ và Hòa bình Việt Nam ra đời, ông đảm nhận vai trò Ủy viên Thường vụ Ủy ban Trung ương, và đến tháng 6 năm 1969, ông được tín nhiệm cử giữ chức vụ Phó Chủ tịch Chính phủ Cách mạng Lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam kiêm Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Thanh niên. Trên cương vị người đứng đầu ngành giáo dục cách mạng ở vùng giải phóng, ông đã có những đóng góp xuất sắc trong việc đặt nền móng, xây dựng và phát triển hệ thống giáo dục, đào tạo thế hệ trẻ vừa hồng vừa chuyên để phục vụ cho sự nghiệp thống nhất đất nước.
Sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, thống nhất non sông, đồng chí Nguyễn Văn Kiết tiếp tục đảm nhiệm nhiều trọng trách quan trọng như Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, đem hết trí tuệ và uy tín của mình để củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc cho đến khi qua đời vào ngày 9 tháng 1 năm 1987 tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Cuộc đời và sự nghiệp vẻ vang của nhà trí thức Nguyễn Văn Kiết để lại bài học vô giá về tấm gương "trí thức dấn thân", sự gắn bó máu thịt giữa trí tuệ Việt Nam và vận mệnh của Tổ quốc, mãi mãi là niềm tự hào trong trang sử hào hùng của cách mạng nước nhà.
