NHẰM THẲNG QUÂN THÙ, BẮN!
Giữa bão bom ác liệt tại chiến trường Cha Lo năm 1964, tiếng hô “Nhằm thẳng quân thù, bắn!” của người chính trị viên trẻ Nguyễn Viết Xuân khi đang bị thương nặng đã trở thành khẩu hiệu bất tử, tiếp sức cho hàng triệu thanh niên Việt Nam xông lên giành độc lập. Dù ngã xuống ở tuổi 30, người anh hùng ấy đã để lại một biểu tượng chói lọi về dũng khí, lòng hy sinh và ý chí kiên cường không bao giờ lùi bước.

Có những câu nói chỉ vang lên trong một khoảnh khắc ngắn ngủi giữa làn ranh sống chết, nhưng lại dội vào lịch sử, trở thành tiếng gọi bất tử cùng năm tháng. Giữa khói lửa ngút trời của chiến trường Quảng Bình năm 1964, trong tiếng bom nổ tung chuyển núi rừng, một người chiến sĩ bị thương nặng vẫn gượng dậy, hướng về phía bầu trời mịt mùng đạn xéo mà hô lớn: “Nhằm thẳng quân thù, bắn!”. Tiếng hô dứt khoát ấy đã ghi dấu khoảnh khắc ngã xuống của Thiếu úy Nguyễn Viết Xuân — Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, người đã dâng trọn tuổi ba mươi đẹp nhất cho Tổ quốc.
Sinh năm 1934 tại xã Ngũ Kiên (Vĩnh Tường, Vĩnh Phúc) trong một gia đình bần nông nghèo khó, tuổi thơ của Nguyễn Viết Xuân chưa từng biết đến sự vô tư. Mới lên bảy tuổi, cậu bé Xuân đã phải đi làm con nuôi, ở đợ cho nhà giàu. Suốt mười năm cay đắng, nhọc nhằn, chịu đựng đòn h roi và cảnh cơ cực của người dân mất nước, trong lòng người thanh niên ấy dần bùng lên một khát vọng kiên cường: Phải sống một cuộc đời khác, phải đấu tranh cho gia đình và đồng bào mình. Năm 1952, khi tròn mười tám tuổi, ông quyết định rời vùng tạm chiếm, tìm ra vùng tự do để đầu nhập quân đội.
Những năm tháng quân ngũ, Nguyễn Viết Xuân trải qua nhiều vị trí, từ trinh sát đến chiến sĩ pháo cao xạ. Ở đâu ông cũng được đồng đội yêu mến bởi sự giản dị, chân thành và lòng nhiệt huyết. Khi chiến tranh chống Mỹ lan rộng ra miền Bắc, Quảng Bình trở thành tuyến đầu hứng chịu bão bom. Những cái tên như Đồng Hới, sông Gianh, Cha Lo... trở thành những mảng ký ức gầm réo tiếng động cơ máy bay và rực lửa đạn pháo. Nguyễn Viết Xuân có mặt tại đó, trong màu áo xanh người lính pháo cao xạ, luôn túc trực bên những khẩu pháo sẵn sàng nhả đạn.
Ngày 18 tháng 11 năm 1964 tại Cha Lo đã đi vào lịch sử. Những chiếc máy bay F-100 của địch lao xuống cắt bom, tiếng gầm xé toạc không gian, đất đá văng tung tóe, cả trận địa rung chuyển. Giữa làn mưa bom dồn dập, Nguyễn Viết Xuân — khi ấy là Chính trị viên đại đội — vẫn bám trụ giữa công sự để động viên tinh thần anh em. Một quả đạn nổ ngay sát vị trí: đùi phải của ông bị dập nát, máu chảy đầm đìa.
Trong đống khói bom mù mịt và cơn đau xé thịt, người ta tưởng ông không thể đứng dậy được nữa. Nhưng không. Bằng một sức mạnh phi thường, Nguyễn Viết Xuân gượng dằn cơn đau, nén vết thương chực gục ngã, cất tiếng hô vang động cả trận địa: “NHẰM THẲNG QUÂN THÙ, BẮN!”.
Tiếng hô như một mệnh lệnh từ trái tim, tiếp thêm luồng sinh khí mãnh liệt cho toàn đại đội. Tay súng siết chặt, nòng pháo vươn cao, những chùm đạn xé gió tiếp tục găm thẳng vào không trung. Khi được đồng đội đưa vào cứu chữa giữa hoàn cảnh y tế vô cùng thiếu thốn, người chiến sĩ trẻ vẫn giữ sự bình tĩnh lạ thường. Nhìn vết thương dập nát của mình, ông khẽ dặn các y bác sĩ: “Đừng lo cho tôi, hãy tập trung cứu chữa cho các đồng chí khác trước”. Đến phút cuối cùng, ông vội vã dặn dò đồng đội tiếp tục bám trận địa rồi trút hơi thở cuối cùng. Năm ấy, ông vừa tròn 30 tuổi.
Sáu tiếng “Nhằm thẳng quân thù, bắn!” không phải là lời hoa mỹ được chuẩn bị trước, mà là tiếng lòng sục sôi căm thù giặc và ý chí kiên cường dâng trào trong khoảnh khắc sinh tử. Tiếng hô ấy nhanh chóng trở thành khẩu hiệu hành động, thành biểu tượng cho chủ nghĩa anh hùng cách mạng của hàng triệu thanh niên Việt Nam thời kỳ chống Mỹ.
Hơn sáu mươi năm đã trôi qua, những hố bom năm xưa ở Cha Lo giờ đã được màu xanh của núi rừng phủ kín, đất nước đã trọn vẹn hòa bình. Nhưng mỗi khi nhắc đến tên người anh hùng Nguyễn Viết Xuân, thế hệ hôm nay vẫn không khỏi xúc động trước "ngọn lửa tuổi ba mươi" bất tử. Ông đã ra đi, nhưng tiếng hô năm nào vẫn còn văng vẳng giữa núi rừng, nhắc nhở chúng ta về giá trị của độc lập, tự do và bản lĩnh không bao giờ lùi bước trước bất kỳ gian cản nào.



