NHẬT KÝ LIỆT SĨ HẢI QUÂN TRỊNH TỐ BẢO: CHUYẾN TRỞ VỀ ĐẦU TIÊN VÀ CŨNG LÀ CUỐI CÙNG

Trịnh Tố Bảo sinh ngày 20/8/1945 tại xã Thanh An, huyện Thanh Hà, tỉnh Hải Dương cũ (nay thuộc TP Hải Phòng). Anh sinh ra trong một gia đình có truyền thống yêu nước. Cha anh là Đại tá Trịnh Tố Phan, từng giữ nhiều cương vị trong quân đội; ông nội và ông ngoại đều từng tham gia hoạt động cách mạng, còn người em ruột Trịnh Tố Toàn sau này được phong tặng danh hiệu Dũng sĩ Quyết thắng.

Tháng 6/1963, khi vừa học xong lớp 8/10 và chưa tròn 18 tuổi, chàng trai quê Hải Dương tình nguyện nhập ngũ vào Quân chủng Hải quân.

Sau thời gian huấn luyện làm pháo thủ Quân hạm 132 tại Bãi Cháy, đến tháng 4/1964, anh được tuyển chọn cùng 25 đồng đội trở về Hải Phòng để huấn luyện trở thành chiến sĩ trinh sát đặc công nước – một lực lượng hoạt động đặc biệt gian khổ và nguy hiểm.

Trong những năm tháng quân ngũ, Trịnh Tố Bảo có thói quen viết nhật ký và gửi lại gia đình. Những trang viết ấy sau này trở thành một phần quan trọng giúp thế hệ hôm nay hiểu hơn về tâm tư của một người lính trẻ trước giờ lên đường.

Ngày 23/12/1964, trước khi vào chiến trường, anh viết:

“Giờ đây, sắp tạm biệt quê hương thân yêu, tạm biệt bà, mẹ cùng hai em để đi làm nhiệm vụ, lòng mình luyến tiếc vô cùng. Nhưng là người thanh niên, phải biết hy sinh để ra đi phục vụ cho Đảng, cho Tổ quốc…”

Và rồi anh viết một câu khiến người đọc hôm nay không khỏi nghẹn lòng:

“Mình về phép đầu tiên và cũng là cuối cùng với gia đình…”

Đầu tháng 1/1965, người chiến sĩ trẻ rời quê hương, bước vào hành trình mà anh không thể trở về.

Tại chiến trường, Trịnh Tố Bảo thuộc Đơn vị Đặc công nước ZC 91, hoạt động tại khu vực Đông Nam Bộ. Trong một lần làm nhiệm vụ trên sông Lòng Tàu, anh bị hỏa lực đối phương đánh trúng, mảnh pháo găm vào mặt khiến mắt phải bị thương nặng.

Nhưng người lính mới ngoài 20 tuổi vẫn tiếp tục bám trụ chiến đấu.

Đầu năm 1968, trong quá trình chuẩn bị cho Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân, tổ đặc công của Trịnh Tố Bảo nhận nhiệm vụ phối hợp với Tỉnh đội Long An đánh cầu Bến Lức.

Ngày 15/4/1968, anh gửi lá thư cuối cùng.

Một tuần sau, ngày 22/4/1968, sau khi hoàn thành nhiệm vụ đánh phá cầu Bến Lức, tổ đặc công bị pháo kích dữ dội và dồn vào khu vực chân cầu.

Tất cả các chiến sĩ trong tổ đã anh dũng hy sinh.

Trịnh Tố Bảo ngã xuống khi mới 23 tuổi.

Do chiến trường ác liệt, thi thể anh cùng các đồng đội không thể tìm thấy. Gia đình đã nhiều lần tìm kiếm, nhưng không có kết quả.

Mãi đến năm 1977, chín năm sau ngày anh hy sinh, gia đình mới chính thức nhận được Giấy báo tử.

Một chàng trai rời quê hương khi chưa tròn 20 tuổi.

Một người lính viết nhật ký, gửi lại những tâm tư cuối cùng cho gia đình.

Một chuyến về phép mà chính anh linh cảm là “đầu tiên và cũng là cuối cùng”.

Rồi tuổi 23 mãi mãi dừng lại nơi chiến trường phương Nam.

Hôm nay, chiến tranh đã lùi xa. Những con đường, cây cầu và vùng đất nơi người lính năm xưa chiến đấu đã đổi thay. Nhưng những trang nhật ký của Trịnh Tố Bảo vẫn còn đó, nhắc chúng ta rằng phía sau hai chữ “hòa bình” là tuổi trẻ, là nước mắt và sự hy sinh của biết bao con người.

23 tuổi – một đời người còn quá trẻ, nhưng một lý tưởng sống thì mãi không già.

Xin được nghiêng mình tưởng niệm Liệt sĩ Hải quân Trịnh Tố Bảo và những người đồng đội đã nằm lại nơi chiến trường.