Nhiệm vụ nặng nề phía trước
Từ đầu chiến dịch, ta đã nhận định, một nhược điểm lớn không thể khắc phục của địch là Tập đoàn cứ điểm nằm giữa hậu phương ta, cách xa căn cứ, mọi sự tăng viện và tiếp tế đều trông chờ vào đường không. Chỉ cần triệt con đường này, quân địch sẽ mất sức chiến đấu. Với việc xây dựng trận địa chiến hào bao vây thành công. Chiến thắng của ta chỉ còn là vấn đề thời gian. Chiến thắng sẽ tới sớm hơn nếu ta nhanh chóng tiêu diệt được những trung tâm đề kháng then chốt.
Bộ Chỉ huy Chiến dịch dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Đại tướng Võ Nguyên Giáp bàn kế hoạch tác chiến cho từng trận đánh. Với phương châm “Đánh chắc, tiến chắc”, quân ta thực hiện “vây lấn” Tập đoàn cứ điểm từ ngoài vào trong, lần lượt tiêu diệt từng cụm cứ điểm, tiến tới tiêu diệt hoàn toàn quân địch. Ảnh tư liệu: TTXVNNhiệm vụ nặng nề phía trước
Chỉ sau 5 ngày chiến đấu (đợt 1 của chiến dịch, từ ngày 13-3-1954 đến 17-3-1954), cánh cửa phía Bắc của tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ đã mở toang. Thành công của đợt 1 cũng chứng tỏ ta đã tìm ra cách đánh đúng, nên mặc dù quân Pháp hết sức đề phòng, vẫn không tránh khỏi bị tiêu diệt. Tuy nhiên, quân Pháp đã nhanh chóng bổ sung những thiệt hại về người và vũ khí trong mấy ngày qua.
Ảnh trái: Lính dù Pháp đổ bộ xuống Mường Thanh để thiết lập Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ ngày 20-11-1953. 3.000 lính Pháp và chiến cụ đã được thả xuống Điện Biên Phủ trong đợt đổ bộ này. Ảnh phải: Máy bay Douglas C-47 ‘Dakota’ của Pháp hạ cánh ở Điện Biên Phủ sau khi đường băng được thiết lập từ ngày 24-11-1953. Ảnh: Getty Images.
Những chỉ huy quân Pháp tại Điện Biên Phủ, năm 1954. Ảnh tư liệu
Sơ đồ Tập đoàn cứ điểm Điện Biên PhủKhu trung tâm của địch với hơn một vạn quân, nằm bên dãy đồi phía Đông và ken chặt với nhau trên cánh đồng hai bên bờ sông Nậm Rốm. Như để giảm bớt sự khốc liệt của chiến tranh và như muốn tìm sự an ủi về tinh thần, nên hơn 30 cứ điểm ở đây được chia thành 4 trung tâm đề kháng đều được quân Pháp đặt tên của những cô gái đẹp: Huguette, Claudine, Eliane, Dominique. Mỗi trung tâm đề kháng gồm nhiều cứ điểm. Huguette và Claudine gồm khoảng 20 cứ điểm ở phía Tây, nằm trên cánh đồng bằng phẳng bên hữu ngạn sông Nậm Rốm. Eliane và Dominique ở phía Đông, gồm hơn một chục cứ điểm tiếp giáp nhau bên tả ngạn sông Nậm Rốm, có những cao điểm lợi hại kiểm soát toàn bộ trận địa khu trung tâm. Trong số các cao điểm này, Eliane 2 (ta gọi là đồi A1) giữ vai trò đặc biệt quan trọng, vì nó khống chế một phạm vi khá rộng gồm cả khu vực Sở Chỉ huy của tướng De Castries, Chỉ huy Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ và hai chiếc cầu trên sông Nậm Rốm.
Tại Mường Thanh, địch chiếm tất cả những điểm cao quan trọng. Chúng xây dựng trận địa hầm hào vững chắc. Đây lại là địa hình quân địch có thể phát huy tối đa ưu thế về không quân, chiến xa và pháo binh kết hợp với những đợt phản kích của lực lượng cơ động thiện chiến. Địch sẽ khai thác những nhược điểm của bộ đội ta khi chiến đấu trên địa hình thiếu chỗ ẩn náu, khi chiến đấu ban ngày… Đây chính là thế trận quân địch đã bày sắn để chờ ta trên chiến trường do chúng lựa chọn.
