Nhiều bài học từ thực tiễn Nam Bộ kháng chiến
Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Trung ương Đảng, Chính phủ, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh, trực tiếp là Xứ ủy và Ủy ban kháng chiến Nam Bộ, Ủy ban kháng chiến Sài Gòn-Chợ Lớn, ngày 23-9-1945, quân và dân Sài Gòn-Chợ Lớn đã anh dũng đánh trả quân Pháp (được quân Anh, Nhật tiếp sức) khi chúng mở đầu cuộc chiến tranh xâm lược nước ta một lần nữa.
Thực hiện phương châm “trong đánh, ngoài vây”, từ cuối tháng 9 đến cuối tháng 10-1945, quân và dân ta liên tục đánh địch. Bằng cách đánh tập kích, phục kích linh hoạt, quân ta tiêu hao sinh lực, làm thất bại âm mưu mở rộng đánh chiếm của địch. Cùng lúc, các tầng lớp nhân dân Sài Gòn kiên quyết không hợp tác với địch, khiến chúng bị cô lập, chỉ lo chiếm giữ các vị trí trọng yếu ở trung tâm thành phố. Ở ngoại thành, dựa vào thế trận của từng mặt trận, các lực lượng vũ trang ta anh dũng chiến đấu, ngăn chặn địch đánh ra vùng ven, đồng thời tổ chức một bộ phận bí mật luồn sâu vào nội thành, bất ngờ tập kích các vị trí đóng quân, kho tàng, cơ sở kinh tế của địch, rồi khẩn trương rút ra bên ngoài củng cố lực lượng, tiếp tục chiến đấu.
Hưởng ứng lời kêu gọi của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, phong trào Nam tiến diễn ra sôi nổi, rộng khắp các tỉnh Bắc Bộ, Trung Bộ và trong cả cộng đồng người Việt ở nước ngoài, tất cả hướng về Sài Gòn và Nam Bộ kháng chiến. Với tổ chức biên chế, trang bị phù hợp, Chi đội 3 Giải phóng quân là đơn vị hành quân từ miền Bắc vào chi viện sớm nhất cho Nam Bộ, kịp thời đến tận cửa ngõ Sài Gòn, cùng lực lượng vũ trang và nhân dân địa phương chiến đấu. Tiếp đó, một số phân đội Nam tiến đã vào các tỉnh Nam Bộ, cùng những đơn vị vũ trang Việt kiều từ Lào, Campuchia, Thái Lan lần lượt về đến các tỉnh Tây Ninh, Châu Đốc, Hà Tiên và các tỉnh Khu 9 sau này, góp phần tăng thêm sức mạnh cho quân và dân Nam Bộ kháng chiến.
Tinh thần chiến đấu kiên cường, bất khuất của quân và dân Nam Bộ xứng đáng với danh hiệu vẻ vang “Thành đồng Tổ quốc” mà Chủ tịch Hồ Chí Minh trao tặng (tháng 2-1946). Thực tiễn những ngày Nam Bộ kháng chiến đã cho thấy sự lãnh đạo, chỉ đạo đúng đắn, kịp thời của Trung ương Đảng, Chính phủ đối với cuộc kháng chiến ở Nam Bộ. Đồng thời, để lại những bài học kinh nghiệm quý báu về tinh thần chủ động, sáng tạo của Xứ ủy và Ủy ban kháng chiến Nam Bộ; về phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc để tiến hành kháng chiến; về công tác huy động sức người, sức của chi viện cho chiến trường; về chỉ đạo tác chiến, tiến hành chiến tranh nhân dân bảo vệ Tổ quốc...
