NHỮNG BẾN VƯỢT SÔNG TIỀN PHỤC VỤ KHÁNG CHIẾN

Trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, Sông Tiền không chỉ là tuyến giao thông thủy quan trọng mà còn là địa bàn chiến lược gắn liền với hoạt động quân sự, hậu cần và liên lạc của lực lượng cách mạng. Trên địa bàn Đồng Tháp, nhiều bến vượt sông bí mật đã được hình thành và duy trì, góp phần bảo đảm việc đưa đón cán bộ, vận chuyển vũ khí, lương thực, thuốc men và giữ vững mạch liên lạc giữa các căn cứ cách mạng.

Với đặc điểm chiều rộng lớn, dòng chảy mạnh và hệ thống kênh rạch nối liền Đồng Tháp Mười với các vùng ven sông, việc vượt sông luôn tiềm ẩn nhiều nguy hiểm. Đối phương thường xuyên tổ chức tuần tra, lập chốt kiểm soát và sử dụng tàu chiến để ngăn chặn các hoạt động của lực lượng cách mạng. Vì vậy, các bến vượt sông được bố trí ở những vị trí kín đáo, tận dụng bãi bồi, rạch nhỏ, vườn cây ven sông hoặc những khu vực có địa hình thuận lợi để bảo đảm bí mật.

Hoạt động tại các bến vượt sông chủ yếu diễn ra vào ban đêm hoặc khi điều kiện thời tiết bất lợi làm hạn chế khả năng quan sát của đối phương. Phương tiện vận chuyển là xuồng ba lá, ghe chèo tay hoặc ghe nhỏ có khả năng di chuyển linh hoạt. Người chèo ghe thường là cán bộ giao liên, du kích địa phương hoặc những người dân thông thạo luồng lạch, sẵn sàng đối mặt với hiểm nguy để hoàn thành nhiệm vụ.

Các bến vượt sông không chỉ phục vụ việc đưa đón cán bộ mà còn là mắt xích quan trọng của hệ thống hậu cần chiến trường. Nhiều chuyến vận chuyển vũ khí, tài liệu, thuốc men và lương thực từ vùng căn cứ hoặc từ các địa phương khác đã đi qua các bến vượt này để tiếp tế cho lực lượng hoạt động ở Đồng Tháp Mười. Đồng thời, nhiều thương binh cũng được đưa qua sông an toàn để điều trị tại các bệnh xá dã chiến hoặc chuyển về tuyến sau.

Nhân dân ven sông Tiền đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc bảo vệ các bến vượt. Nhiều gia đình tham gia cảnh giới, che giấu phương tiện, sửa chữa ghe xuồng, cung cấp lương thực và trực tiếp hỗ trợ lực lượng giao liên. Chính sự gắn bó giữa quân và dân đã giúp nhiều tuyến vượt sông được duy trì liên tục, bất chấp sự kiểm soát gắt gao của đối phương.

Bên cạnh giá trị về hậu cần và quân sự, các bến vượt sông còn là biểu tượng của lòng dũng cảm và tinh thần đoàn kết. Nhiều cán bộ giao liên, du kích và người dân đã anh dũng hy sinh trong quá trình đưa đón cán bộ, bảo vệ tài liệu hoặc vận chuyển hàng hóa phục vụ kháng chiến. Những đóng góp thầm lặng ấy đã góp phần quan trọng vào việc giữ vững hệ thống liên lạc và bảo đảm sức mạnh của chiến trường Đồng Tháp.

Sau ngày đất nước thống nhất, nhiều địa điểm từng là bến vượt sông phục vụ kháng chiến không còn nguyên trạng do điều kiện tự nhiên và sự phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, ký ức về những chuyến vượt sông giữa bom đạn vẫn được lưu giữ qua hồi ký, tư liệu lịch sử và lời kể của các nhân chứng, trở thành một phần của truyền thống cách mạng trên quê hương Đồng Tháp.

Những bến vượt sông Tiền phục vụ kháng chiến là minh chứng sinh động cho nghệ thuật tổ chức hậu cần của chiến tranh nhân dân, đồng thời thể hiện tinh thần mưu trí, dũng cảm và sự gắn bó máu thịt giữa quân với dân trong sự nghiệp đấu tranh giành độc lập dân tộc.

Ý nghĩa giáo dục

• Giáo dục truyền thống yêu nước, tinh thần dũng cảm và sáng tạo của quân và dân Đồng Tháp.

Nguồn tham khảo chính thống

• Tỉnh ủy Đồng Tháp, Lịch sử Đảng bộ tỉnh Đồng Tháp.