NHỮNG BỮA CƠM ĐỘN SẮN CỦA NGƯỜI LÍNH

Tôi là Hoàng Văn Đức. Những năm tháng quân ngũ của tôi đi qua trong rất nhiều thiếu thốn. Có những ngày cơm không đủ, anh em phải ăn thêm sắn, thêm ngô để có sức làm nhiệm vụ. Bây giờ cuộc sống đã khác, nhưng mỗi khi nhìn thấy những củ sắn trắng ngoài chợ, tôi lại nhớ đến những bữa cơm ngày ấy – những bữa cơm tuy đơn sơ nhưng có một thứ hương vị mà tôi không bao giờ quên được.

Ngày ấy, sắn là thứ lương thực khá quen thuộc. Có những hôm nồi cơm của đơn vị được độn thêm sắn để đủ cho anh em. Những miếng sắn trắng nằm xen giữa những hạt cơm, có khi còn hơi cứng vì chưa thật chín. Người trẻ như chúng tôi lúc đầu chưa quen, ăn được vài miếng đã thấy khó. Nhưng đói bụng rồi thì chẳng ai kén chọn. Có gì ăn nấy, miễn sao có sức mà làm việc.

Tôi nhớ có một buổi trưa, sau một buổi huấn luyện khá mệt, anh em ngồi quây quần bên mâm cơm. Nồi cơm hôm ấy độn rất nhiều sắn. Ai cũng đói nên chẳng mấy chốc nồi cơm đã vơi đi. Một anh ngồi cạnh tôi gắp cho tôi mấy miếng sắn rồi bảo: “Ăn đi, chiều còn làm việc”. Câu nói rất bình thường nhưng tôi nhớ mãi.

Ngày ấy chúng tôi không có nhiều món ăn. Một bữa cơm có thêm chút rau, chút muối đã thấy ngon. Thỉnh thoảng có miếng thịt thì mọi người chia nhau rất đều. Không ai nghĩ mình phải được phần nhiều hơn người khác. Đói thì cùng đói, thiếu thì cùng thiếu. Chính những bữa cơm như thế đã làm chúng tôi hiểu nhau và thương nhau hơn.

Có hôm sắn luộc còn dư, anh em để dành cho buổi sau. Người phụ trách bếp thường tính toán rất kỹ để không lãng phí. Chúng tôi cũng dần quen với cuộc sống tiết kiệm. Một hạt gạo, một củ sắn, một nắm rau đều quý. Khi đã từng trải qua những ngày như vậy, tôi mới hiểu giá trị của một bữa cơm đầy đủ trong cuộc sống sau này.

Điều tôi nhớ nhất không phải vị sắn hay vị cơm, mà là những khuôn mặt anh em ngồi quanh mâm. Có người kể chuyện quê nhà, có người nói về cha mẹ, có người chỉ im lặng ăn nhưng thỉnh thoảng lại mỉm cười. Một bữa cơm đơn sơ nhưng tiếng nói chuyện khiến không khí trở nên ấm áp.

Nhiều năm sau, khi cuộc sống đã đủ đầy hơn, có lần tôi ăn một bữa cơm rất ngon nhưng lại bất chợt nhớ đến những miếng sắn ngày xưa. Tôi tự hỏi vì sao mình lại nhớ một món ăn đơn giản đến thế. Rồi tôi hiểu, thứ mình nhớ không phải là củ sắn, mà là một quãng đời tuổi trẻ.

Những bữa cơm độn sắn đã dạy tôi biết quý trọng hạt gạo, biết tiết kiệm và biết chia sẻ. Quan trọng hơn, nó nhắc tôi nhớ rằng trong những năm tháng khó khăn nhất, chúng tôi vẫn có nhau. Với tôi, đó chính là vị ngon đặc biệt nhất của những bữa cơm thời hoa lửa.