NHỮNG BƯỚC CHÂN KHÔNG TRỞ LẠI

Có những con đường quê hôm nay rất đỗi bình yên. Con đường dẫn qua cánh đồng, qua những xóm làng thân thuộc, nơi người dân vẫn ngày ngày đi lại, lao động và dựng xây cuộc sống. Nhưng nếu trở về với những năm tháng chiến tranh, chính trên những con đường ấy đã từng có những người con Hợp Tiến lên đường làm nhiệm vụ, mang theo tuổi trẻ và niềm tin vào ngày đất nước hòa bình.

Trong lịch sử của Hợp Tiến, Tạ Xá và Đình Đầu không chỉ là những địa danh quen thuộc mà còn là những địa chỉ gắn với phong trào cách mạng của Hải Dương. Từ những năm trước Cách mạng tháng Tám, nhân dân nơi đây đã tham gia xây dựng, bảo vệ cơ sở cách mạng; Đội tự vệ chiến đấu Tạ Xá được thành lập tại Đình Đầu năm 1940, góp phần bảo vệ phong trào trong những ngày tháng đầy hiểm nguy.

Rồi mùa thu năm 1945 đến.

Ngày 22 tháng 8 năm 1945, tại sân Đình Đầu, nhân dân Tạ Xá cùng lực lượng tự vệ tổ chức mít tinh, tuyên bố giải tán chính quyền thực dân phong kiến và thành lập chính quyền cách mạng lâm thời. Một trang mới mở ra với quê hương.

Nhưng giành được chính quyền không có nghĩa là đất nước lập tức bước vào những ngày bình yên.

Cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp tiếp tục diễn ra. Rồi sau đó là cuộc kháng chiến chống Mỹ. Những người con Hợp Tiến lại tiếp tục lên đường.

Có người trở về.

Có người mang trên mình thương tích của chiến tranh.

Và có những người đã đi mãi không về.

Trong số những người con của quê hương được ghi nhận hy sinh tại chiến trường Điện Biên Phủ có Trần Văn Vị, Hoàng Văn Mâu, Đồng Xuân Xoáy và Vũ Văn Xuân. Những cái tên ấy được lưu lại trong hồ sơ liệt sĩ, gắn với quê hương Hợp Tiến và cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Chúng ta không biết hết những bước chân cuối cùng của từng người.

Không biết họ đã đi qua những con đường nào.

Không biết trong ba lô của họ có những gì.

Nhưng chúng ta biết nơi họ xuất phát: quê hương.

Và nơi họ nằm lại: chiến trường.

Khoảng cách giữa hai nơi ấy có thể tính bằng hàng trăm cây số, nhưng trong ký ức của quê hương, những người con ấy chưa bao giờ thực sự rời xa.

Bởi mỗi khi một thế hệ trẻ Hợp Tiến tìm hiểu về lịch sử quê mình, những cái tên ấy lại được nhắc đến.

Mỗi khi tiếng chuông tưởng niệm vang lên, mỗi nén hương được thắp trước những người đã hy sinh, quá khứ lại trở về.

Không ồn ào.

Không cần những lời ca ngợi quá lớn.

Chỉ là một phút lặng im để hiểu rằng cuộc sống bình yên hôm nay được đánh đổi bằng biết bao tuổi trẻ.

Những bước chân năm xưa đã không trở lại.

Nhưng con đường họ đi vẫn còn đó.

Con đường ấy được nối tiếp bằng những bước chân của thế hệ hôm nay – những bước chân không còn phải đi giữa bom đạn, mà đi trên con đường học tập, lao động và dựng xây quê hương.

Có lẽ đó chính là ý nghĩa sâu sắc nhất của việc kể lại “Câu chuyện thời hoa lửa”.

Không phải để chúng ta sống mãi trong chiến tranh.

Mà để hiểu giá trị của hòa bình.

Không phải để khơi lại đau thương.

Mà để biết ơn những người đã đi qua đau thương để đất nước có ngày hôm nay.

Và cũng để những người con Hợp Tiến đã hy sinh không bao giờ trở thành những cái tên bị lãng quên trong dòng chảy của thời gian.

Những bước chân năm xưa đã dừng lại nơi chiến trường, nhưng bước chân của quê hương vẫn tiếp tục đi về phía trước.