Những cánh én bạc và huyền thoại không chiến bảo vệ vùng trời Tổ quốc

Hầu hết các chiến sĩ lái máy bay trẻ tuổi của Việt Nam trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước đều xuất thân là những thanh niên nông thôn, vừa tạm rời xa tay cày, tay cuốc và ruộng đồng để lên đường đi học lái máy bay chiến đấu. Sau quá trình học tập tại Liên Xô trở về, những chàng trai trẻ tuổi này – trong đó có phi công Mai Văn Cương thuộc Đoàn Không quân Sao Đỏ, Sư đoàn Không quân 371 – đã ngay lập tức được đưa vào thử lửa với cả một kỹ nghệ không chiến hiện đại của không quân Mỹ. Vào tháng 6 năm 1966, ông chính thức về nước và chỉ vài tháng sau, biên đội của ông nhận lệnh xuất kích về phía Hà Nội. Trong trận đánh lịch sử trên vùng trời Tam Đảo vào tháng 10 năm 1966 đó, phi công Mai Văn Cương đã dũng cảm bắn rơi tại chỗ một chiếc máy bay phản lực E-105 của quân đội Mỹ. Cuối năm 1966, sau một loạt trận đánh đầy ấn tượng của các phi công, Bộ Tư lệnh Phòng không - Không quân đã dành cho ông và các đồng đội một vinh dự đặc biệt là được vào gặp và chụp ảnh kỷ niệm cùng Bác Hồ. Những lời căn dặn ân cần của Người khi ấy đã trở thành kim chỉ nam thôi thúc người phi công trẻ tuổi tiếp tục anh dũng chiến đấu.

Trong suốt cuộc đời binh nghiệp đầy oanh liệt của mình, phi công Mai Văn Cương đã trải qua tổng cộng 98 lần cất cánh và 21 lần đối mặt trực tiếp với kẻ thù. Riêng trong năm 1967, ông đã xuất sắc bắn hạ được 5 máy bay địch. Tuy nhiên, đây cũng là năm ông phải trải qua một trận không chiến vô cùng khốc liệt khi vô tình lọt vào giữa đội hình dày đặc của đối phương. Giữa lồng ngực bầu trời, sau khi phóng tên lửa bắn rơi máy bay Mỹ thì ông cũng bị trúng tên lửa từ phía sau và phải nhảy dù từ độ cao 6.000 mét. Trận đánh ác liệt này đã khiến ông bị thương nặng, sụt xương sống, gãy hàm răng và để lại di chứng thủng màng tai trái do áp suất không chiến quá lớn. Dẫu phải trải qua những tổn thất và cận kề cái chết, ông vẫn luôn cảm thấy may mắn vì bản thân còn đủ sức khỏe để tiếp tục cống hiến cho sự nghiệp bảo vệ bầu trời quê hương.

Vượt qua những đau đớn về thể xác, người chiến sĩ kiên cường ấy đã quay trở lại buồng lái, tiếp tục bắn rơi thêm 3 chiếc máy bay nữa để nâng tổng số chiến công lên thành 8 máy bay phản lực của Mỹ vào năm 1969. Chiến tích lẫy lừng này đã mang lại cho ông vinh dự được gặp Bác Hồ lần thứ hai và nhận về 8 tấm huy hiệu cao quý do chính Người trao tặng tương ứng với mỗi lần hạ gục kẻ thù. Với tinh thần hy sinh quên mình và những kỳ tích vang dội đã lập nên, vào tháng 12 năm 1969, phi công Mai Văn Cương đã được Đảng và Nhà nước vinh dự phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân. Những mất mát, vết thương chiến tranh vẫn hằn sâu trên cơ thể, nhưng đối với người anh hùng ấy, những năm tháng ác liệt đã đi qua chưa bao giờ là điều khiến ông phải hối tiếc.