NHỮNG CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA - NGUYỄN VIỆT HỒNG - ĐÓA HOA BẤT TỬ GIỮA LÒNG TÂY ĐÔ

NHỮNG CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA

NGUYỄN VIỆT HỒNG - ĐÓA HOA BẤT TỬ GIỮA LÒNG TÂY ĐÔ

Trong dòng chảy lịch sử hào hùng của dân tộc, có những câu chuyện như những bông hoa lửa, nở rực rỡ trong gian khổ, hy sinh và tỏa hương thơm ngát cho muôn đời sau. Hôm nay, chúng ta hãy cùng nhau tìm hiểu "thời hoa lửa" ấy, không phải như những người đọc sử thụ động, mà như những người đồng hành, để cảm nhận, để kể lại, để những "Câu chuyện thời hoa lửa" ấy mãi trường tồn. Có những ngọn lửa dù thời gian trôi qua vẫn bền bỉ cháy sáng trong ký ức của một vùng đất. Với Cần Thơ, mảnh đất Tây Đô kiên cường, ngọn lửa ấy mang tên Nguyễn Việt Hồng, nữ Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, với trái tim nóng và ý chí bất khuất, người đã viết nên một trong những “Câu chuyện thời hoa lửa” đẹp nhất của quê hương. Cuộc đời chị là một minh chứng hùng hồn cho chủ nghĩa anh hùng cách mạng, là một bản hùng ca chói lọi về lòng yêu nước, là sự hy sinh quả cảm và là ngọn lửa truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ Thạnh An nói riêng và tuổi trẻ Cần Thơ nói chung.

Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Việt Hồng, sinh ngày 14/07/1950 tại xã Xà Phiên, huyện Long Mỹ, tỉnh Hậu Giang (nay thuộc xã Xà Phiên, thành phố Cần Thơ). Chị sinh ra trong một gia đình có truyền thống cách mạng. Mẹ chị là bà Phan Thị Tốt, nguyên chủ nhiệm Ủy Ban Kiểm Tra Thành Ủy Thành phố Hồ Chí Minh, ba chị là Liệt sĩ Nguyễn Hùng Sơn (Nguyễn Văn Quý). Năm 1940, mẹ chị tham gia Khởi nghĩa Nam kỳ ở Cà Mau và bị địch bắt khi đang trên đường về Vĩnh Long móc nối liên lạc với Xứ ủy Nam kỳ, sau đó bị giam giữ tại khám Chí Hòa tới năm 1945 mới được trao trả. Năm 1964, ba chị bị giặc bắt rồi hy sinh trong tù khi chị mới 14 tuổi. Sự mất mát ấy trở thành ngọn lửa thôi thúc trong trái tim cô gái nhỏ. Căm thù giặc sâu sắc, chị xin mẹ đi theo cách mạng và được phân công vào đội biệt động thị xã Cần Thơ. Có một câu chuyện rất cảm động là trước khi thoát ly gia đình, vì nợ nước thù nhà, chị Hồng đã khảng khái nói với mẹ rằng: “Con đi trả thù cho cha, nếu hy sinh thì con sẽ theo bước anh hùng Võ Thị Sáu chết vinh quang vì Tổ quốc…”. Một mong ước giản dị, nhưng mạnh mẽ như một lời thề tuổi trẻ.

Năm 1961, chị Nguyễn Việt Hồng tình nguyện làm hộ lý ở một bệnh viện vùng giải phóng, chăm sóc các thương bệnh binh. Sau đó, chị được cấp trên cho đi học tại trường văn hóa Lý Tự Trọng, một trong những cái nôi của bao thế hệ thanh niên yêu nước miền Nam thời kháng chiến. Tổ chức dự định sẽ đào tạo chị làm công tác báo chí, nhưng chị chỉ mơ ước được trực tiếp chiến đấu để trả thù cho cha, giành lại độc lập tự do cho quê hương, tổ quốc. Cuối năm 1967, Nguyễn Việt Hồng được tổ chức điều về công tác tại thị xã Sóc Trăng, bổ sung cho lực lượng nội thành phục vụ cho việc nắm tình hình địch và chuyển thư từ đến các cơ sở hợp pháp của ta. Mới tham gia, Nguyễn Việt Hồng được phân công làm nhiệm vụ giao liên trong thị xã. Giữa lòng địch, một cô gái 17 tuổi với vẻ ngoài dịu dàng ấy lại là một chiến sĩ “tinh thông đường đi nước bước”, luôn hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ nguy hiểm nhất. Việt Hồng đã nhiều lần qua mắt địch, đem được nhiều truyền đơn và vũ khí vô nội thành, tham gia rải truyền đơn, treo khẩu hiệu, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Chị đã được Bà Lê Minh Châu, nguyên Phó Trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy Cần Thơ bồi hồi nhớ lại rằng: “Tánh con Hồng giống hệt như mẹ nó, cương quyết, thẳng thắn, trung thành. Làm việc gì là quyết làm cho tới nơi tới chốn, con nhỏ này gan cùng mình. Hồng luôn ao ước được cầm súng đánh Mỹ...”.

Đầu năm Mậu Thân (1968) khi cuộc Tổng tiến công và nổi dậy của quân và dân thị xã diễn ra, với nhiệm vụ giao liên, chị Nguyễn Việt Hồng hăng hái dẫn đường đưa bộ đội tiến sâu vào sào huyệt của địch, tham gia tiếp lương thực, tải đạn, vận chuyển thương binh… Cũng trong năm ấy, chị được kết nạp vào Đoàn thanh niên nhân dân cách mạng miền Nam. Cuối năm 1968, chị Nguyễn Việt Hồng được Khu ủy chuyển về làm đội trưởng giao liên vùng một Cần Thơ, giữ trọng trách nối liên lạc từ căn cứ của Thành ủy vào nội thành. Sau Tết Mậu Thân 1968, bọn giặc điên cuồng tăng cường càn quét, khủng bố các cơ sở cách mạng, chị Nguyễn Việt Hồng xin được xung phong đánh vào trung tâm thị xã Cần Thơ và được chấp thuận. Qua thời gian điều tra nghiên cứu, nắm rõ giờ giấc sinh hoạt, khoảng 9 giờ tối ngày 12/03/1969, chị Hồng cùng một nữ biệt động khác nhận nhiệm vụ đặt mìn đánh cư xá Mỹ, bên cạnh điểm sinh hoạt của đám Phòng vệ Dân sự gần sân vận động, trên đường Quang Trung. Quả mìn đã được đặt vào vị trí an toàn, nhưng đến giờ hẹn mà mìn lại không nổ do sự cố kỹ thuật. 5 giờ sáng ngày 13/03/1969, vì sợ lộ điểm đánh và sợ mìn nổ gây thương vong cho nhân dân, chị quyết định quay lại điểm cũ lấy mìn mang về sửa chữa để đánh tiếp, nhưng không may mìn phát nổ làm chị bị thương nặng giập nát hai chân. Ngay lập tức, bọn lính Mỹ xông ra đánh chị, tra hỏi. Dù đau đớn, Nguyễn Việt Hồng vẫn mưu trí trả lời: “Gia đình tôi ở miền Trung bị giặc Mỹ giết hại nên tôi vô đây tìm diệt Mỹ, không có bà con thân thích gì ở đây…”. Đến 10 giờ sáng bọn giặc đưa chị vào nhà thương Thủ Khoa Nghĩa để chữa trị và âm mưu khai thác tìm ra đầu mối cơ sở cách mạng. 

Trong năm ngày ở bệnh viện, bọn giặc đã dùng mọi thủ đoạn từ dụ dỗ, mua chuộc đến dùng vũ lực để trấn áp, hăm dọa nhưng không làm lung lạc được ý chí của người phụ nữ anh hùng, dù đau đớn nhưng chị vẫn nói những lời lên án mạnh mẽ, đanh thép: “Tao thù Mỹ, tao giết Mỹ, chúng mày đừng có nói gì thêm, muốn biết thì mổ bụng tao mà xem trái tim tao nè. Mỹ cướp nước, giết cha mẹ tao, đồng bào tao, tao đánh Mỹ…”. Chiều ngày 16/03/1969, một tên Mỹ nham hiểm, đến bên chị Nguyễn Việt Hồng dùng đòn tâm lý giả bộ thăm hỏi sức khỏe chị, bất ngờ chị Nguyễn Việt Hồng chồm dậy, dùng tất cả sức lực còn lại của mình sau năm ngày bị thương nặng, không ăn uống gì chụp cắn vào tay tên Mỹ đứng gần. Hắn hốt hoảng kêu cứu, bọn giặc xúm lại đánh chị bất tỉnh. Không khai thác được gì, bọn Mỹ đánh đập, tra tấn chị khiến chị ngất xỉu nhiều lần nhưng mỗi khi tỉnh lại thì chị lại tiếp tục lên tiếng chửi Mỹ – Ngụy, đến 2 giờ sáng ngày 17/03/1969, Nguyễn Việt Hồng bị giặc giết. Một cô gái 19 tuổi đã ngã xuống, nhưng tinh thần thì đứng lên bất tử.

Một người dân có nhà ở gần sân vận động Quang Trung gần cư xá Mỹ khi ấy kể lại một câu chuyện rất cảm động, làm người dân Cần Thơ nhớ mãi không bao giờ quên. Sau khi Nguyễn Việt Hồng bị giết, bọn giặc đem xác chị bỏ trước nhà xác cả ngày. Lúc này, mặt chị bị chúng đập giập nát và bụng bị đâm nhiều nhát. Nhưng sáng hôm sau thì xác Nguyễn Việt Hồng bỗng biến mất. Thì ra bác công nhân giữ nhà xác cảm kích tấm gương hy sinh của chị, nửa đêm lén lấy xác chị về chôn. Sau năm 1975, khi đất nước đã hoàn toàn được giải phóng, bác công nhân tốt bụng, giàu lòng nhân ái này đã đến thông tin cho chính quyền địa phương và hướng dẫn chỉ rõ nơi chôn xác của người nữ biệt động anh hùng.

Ngày 10/02/1970, Chính phủ Cách mạng Lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam quyết định truy tặng chị Nguyễn Việt Hồng Huân chương Chiến công giải phóng hạng Nhất và danh hiệu Anh Hùng Lực Lượng Vũ Trang Nhân Dân Giải Phóng.

Dù tuổi đời còn rất trẻ, nữ anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Việt Hồng đã để lại dấu ấn sâu đậm trong phong trào cách mạng Cần Thơ. Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt, chị đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ nguy hiểm như giao liên, dẫn đường, bảo vệ tài liệu và cơ sở cách mạng. Sự hy sinh quả cảm của chị không chỉ giữ vững bí mật, bảo vệ cách mạng mà còn thổi bùng tinh thần đấu tranh của quân dân địa phương. Câu chuyện về cô gái nhỏ bé nhưng kiên cường này trở thành nguồn động viên to lớn, củng cố niềm tin để nhân dân Cần Thơ tiếp tục đứng lên chiến đấu. Hơn cả một chiến công, Nguyễn Việt Hồng trở thành biểu tượng đẹp của tuổi trẻ thời hoa lửa – người đã hiến trọn tuổi xuân cho quê hương và để lại ngọn lửa niềm tin, lòng tự hào cho các thế hệ mai sau.

Hiện nay, tên của chị được đặt cho một số con đường đẹp và một ngôi trường cấp 3 (tại quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ). Liệt sĩ Nguyễn Việt Hồng như một ngọn đuốc cháy bừng, rực sáng trên đất Tây Đô bất khuất anh hùng, mà nhân dân Cần Thơ ngày nay mỗi khi nhắc đến ai ai cũng xúc động và ngưỡng mộ. Sự đóng góp và hy sinh của chị đã góp phần viết nên những trang sử vẻ vang cho quê hương Cần Thơ, khẳng định vai trò và sự cống hiến to lớn của người phụ nữ Nam Bộ trong cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc.

Câu chuyện về nữ Anh hùng Nguyễn Việt Hồng không chỉ là trang sử hào hùng mà còn là bài học sâu sắc cho thế hệ trẻ hôm nay. Từ đó rút ra được những giá trị lịch sử ý nghĩa, thiêng liêng. Noi theo tấm gương hy sinh quên mình vì lý tưởng cách mạng của chị, thanh thiếu niên học được bài học về ý thức trách nhiệm với cộng đồng và lý tưởng sống vì những điều tốt đẹp chung. Dù thời đại đã đổi thay, từ chiến trường bom đạn sang kỷ nguyên chuyển đổi số, tấm gương của chị vẫn nhắc nhở thanh thiếu niên phải sống có mục tiêu, biết dấn thân, học tập nghiêm túc và cống hiến bằng những hành động thiết thực như tình nguyện vì cộng đồng, sáng tạo trong học tập, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ trong chuyển đổi số, để xây dựng và giữ gìn bản sắc quê hương.

Đặc biệt hơn hết trong lòng của mỗi người trẻ hôm nay, những nghĩa cử cao đẹp, anh hùng của chị như là lời nhắc nhở sâu sắc rằng: “Tuổi trẻ đẹp nhất khi sống có lý tưởng. Lý tưởng lớn nhất là yêu quê hương mình bằng hành động.” Sự kiên cường và lòng trung kiên của chị trở thành nguồn cảm hứng để mỗi đoàn viên, thanh niên không ngừng rèn luyện bản thân tốt hơn mỗi ngày, dám dấn thân và cống hiến, biến truyền thống anh hùng thành hành động cụ thể để viết tiếp trang sử vẻ vang của thế hệ mình, góp phần xây dựng Cần Thơ nói riêng và đất nước Việt Nam nói chung ngày càng giàu đẹp, văn minh hơn. Sánh vai với các cường quốc năm châu như lòng chủ tịch Hồ Chí Minh mong ước.

Nữ Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Việt Hồng là “đoá hoa lửa” bất tử nở rộ giữa dòng chảy Tây Đô. Chị mãi mãi là biểu tượng sáng ngời của tinh thần yêu nước và ý chí kiên cường trong lịch sử kháng chiến. Ngọn lửa chị để lại vẫn cháy sáng trong từng thế hệ thanh thiếu niên Cần Thơ, như lời gọi mời người trẻ tiếp tục viết tiếp trang sử mới của quê hương trong thời kỳ hòa bình. Trong thời đại mới, việc kể lại những câu chuyện lịch sử bằng góc nhìn sáng tạo, gần gũi chính là cách để lịch sử sống dậy mạnh mẽ trong lòng tuổi trẻ. Thế hệ thanh thiếu niên chúng ta hôm nay cần không ngừng giữ lửa truyền thống, sống có lý tưởng và hoài bão, biến lòng yêu nước thành những hành động cụ thể trong học tập, lao động và cống hiến. Mỗi bạn trẻ hãy trở thành một người kể chuyện nhiệt huyết, cùng nhau lưu giữ và lan tỏa những "Câu chuyện thời hoa lửa" để những hy sinh cao cả ấy mãi mãi không bị lãng quên.