Những chiếc xe đạp thồ làm nên kỳ tích Điện Biên

Mùa xuân năm 1954, trên những con đường núi cheo leo từ Phú Thọ, Yên Bái, Sơn La đến Điện Biên, hàng vạn dân công hỏa tuyến lặng lẽ đẩy những chiếc xe đạp thồ chất đầy gạo, muối, đạn dược và thuốc men hướng về mặt trận. Những chiếc xe vốn chỉ chở được vài chục kilôgam đã được gia cố bằng tre, gỗ, dây mây để có thể vận chuyển từ 200 đến hơn 300 kilôgam hàng hóa.

Ban ngày, họ tranh thủ nghỉ dưới tán rừng để tránh máy bay địch. Đêm xuống, từng đoàn người nối nhau vượt dốc, băng suối. Có những đoạn đường dốc đứng, phải năm, sáu người cùng ghì dây phía sau để chiếc xe không lao xuống vực. Mồ hôi hòa với bùn đất, đôi vai sưng tấy vì kéo xe, nhưng không ai bỏ cuộc.

Nhờ hàng chục nghìn lượt xe đạp thồ như vậy, hàng nghìn tấn lương thực và đạn dược đã được đưa vào chiến trường đúng thời điểm, góp phần bảo đảm hậu cần cho quân ta giành thắng lợi. Đại tướng Võ Nguyên Giáp từng đánh giá rằng sức mạnh của hậu phương, trong đó có những đoàn xe đạp thồ, là một trong những yếu tố quyết định chiến thắng Điện Biên Phủ.