Những chuyến đi tìm lại nghĩa tình đồng đội

Sau khi đảm nhiệm công tác ở Bộ Thương binh và Xã hội, Song Hào dành rất nhiều thời gian cho một nhiệm vụ mà ông xem là thiêng liêng: chăm lo cho thương binh, gia đình liệt sĩ và tìm lại sự công bằng cho những người đã cống hiến cho cách mạng.

Những năm sau chiến tranh, không ít hồ sơ liệt sĩ, thương binh còn thiếu sót do chiến trường ác liệt, tài liệu thất lạc, đơn vị giải thể hoặc thay đổi tổ chức. Nhiều gia đình suốt hàng chục năm chưa xác định được nơi con em mình hy sinh. Điều đó luôn khiến Song Hào trăn trở.

Trong nhiều chuyến công tác, ông thường đề nghị được gặp trực tiếp thân nhân liệt sĩ. Ông muốn nghe họ kể, muốn hiểu những mất mát mà chiến tranh để lại.

Có lần tại một vùng quê Nghệ An, một người mẹ già đã ngoài tám mươi mang theo chiếc khăn tay cũ, trong đó còn giữ lá thư cuối cùng của người con hy sinh từ năm 1968. Bà nói đã hơn mười năm chưa được xác nhận đầy đủ hồ sơ liệt sĩ.

Nghe câu chuyện ấy, Song Hào lặng đi rất lâu. Ông cẩn thận xem từng giấy tờ, ghi chép lại thông tin và yêu cầu cơ quan chức năng kiểm tra ngay.

Vài tháng sau, hồ sơ được hoàn tất. Khi nhận tin, người mẹ bật khóc. Với Song Hào, đó không đơn thuần là giải quyết thủ tục hành chính, mà là trả lại danh dự, trả lại sự ghi nhận xứng đáng cho người đã hy sinh.

Ông cũng nhiều lần đến thăm các nghĩa trang liệt sĩ. Mỗi lần đứng trước hàng ngàn bia mộ trắng, ông thường lặng người rất lâu.

Nhiều cán bộ đi cùng kể rằng ông hiếm khi nói nhiều ở những nơi ấy. Nhưng ai cũng hiểu trong lòng ông luôn hiện lên hình ảnh những đồng chí đã từng chiến đấu cùng mình từ kháng chiến chống Pháp đến chống Mỹ.

Trong công việc, ông luôn yêu cầu cán bộ phải làm bằng cả trách nhiệm và tình cảm, không được xem việc giải quyết chế độ là những con số khô khan.

Những năm tháng ấy, Song Hào không chỉ là một vị Bộ trưởng, mà còn là người thay mặt đồng đội, thay mặt Đảng và nhân dân đi nối lại những nghĩa tình còn dang dở sau chiến tranh.

Đó là một phần rất đẹp trong cuộc đời hoạt động của ông — phần đời gắn với lòng biết ơn và sự thủy chung với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.