Những chuyến vượt sông không trở về.dbộ
Đạn pháo dội xuống mặt nước. Sóng đánh tung những chiếc thuyền gỗ mong manh. Có chiếc vừa rời bờ đã chìm.
Trong những năm tháng chiến tranh khốc liệt, có những chuyến đi không hẹn ngày về, có những hành trình khởi đầu trong lặng lẽ và kết thúc trong vĩnh viễn. Ở Quảng Trị, giữa mùa hè đỏ lửa năm 1972, những chuyến vượt sông trong đêm tối đã trở thành biểu tượng bi thương của sự hy sinh thầm lặng. Đó là những chuyến vượt sông không trở về.
Khi Thành Cổ Quảng Trị bị bao vây trong mưa bom bão đạn, con đường bộ gần như bị cắt đứt. Dòng Thạch Hãn trở thành lối đi duy nhất để tiếp tế và đưa lực lượng vào chiến đấu. Đêm xuống, những người lính trẻ lặng lẽ rời bờ, mang theo súng đạn, lương khô và cả niềm tin vào ngày mai. Họ hiểu rằng chuyến đi ấy đầy hiểm nguy, nhưng không ai chùn bước, bởi phía bên kia dòng sông là đồng đội, là trận địa, là trách nhiệm của người lính trong giờ phút sinh tử của Tổ quốc.
Dòng sông đêm tối không còn hiền hòa. Pháo sáng xé toạc bầu trời, bom đạn dội xuống mặt nước, làm con sông cuộn lên dữ dội. Những chiếc thuyền nhỏ chao đảo, có chiếc vừa rời bến đã bị đánh chìm. Có người trúng đạn, có người bị mảnh pháo, có người kiệt sức giữa dòng nước lạnh. Họ ngã xuống mà chưa kịp đặt chân lên bờ bên kia, chưa kịp nghe tiếng súng của trận đánh mà họ hằng mong được góp mặt.
Có những chuyến vượt sông mà khi bình minh lên, bờ bên này vẫn chờ, nhưng bờ bên kia không bao giờ thấy bóng dáng quen thuộc. Đồng đội gọi tên nhau trong tuyệt vọng, chỉ có dòng nước lặng im trôi đi, mang theo tuổi trẻ, ước mơ và những lời hẹn còn dang dở. Nhiều người lính mãi mãi nằm lại dưới đáy sông, không bia mộ, không tên tuổi, chỉ có dòng nước làm tấm chăn và bầu trời làm mái che.
Chiến tranh qua đi, những chuyến vượt sông ấy không còn nữa, nhưng ký ức thì vẫn còn nguyên. Mỗi mùa tri ân, những ngọn hoa đăng được thả trôi trên dòng Thạch Hãn, lấp lánh trong đêm như những linh hồn trở về. Đó là lời tưởng nhớ dành cho những người đã ra đi mà không kịp quay lại, những con người đã chọn hy sinh để đất nước có ngày hòa bình.



