Những chuyến xe huyền thoại chở "Ký ức ngày xanh"

Những chuyến xe huyền thoại chở "Ký ức ngày xanh"

https://baolaocai.vn/nhung-chuyen-xe-huyen-thoai-cho-ky-uc-ngay-xanh-post210729.html?gidzl=nah4EbMCl1h5LiqyKf2_6SDGpZbDmRqHZmNCCKp7laIA1SrY7PNeHObKp39CnUX2r0V9QpEWz40HLukr6W

Thành Phú

“Một đêm cũng như bao đêm trường, những chiếc xe lắc lư bám đuôi nhau trườn lên khó nhọc. Trong ca bin, tôi căng mắt dõi theo ánh sáng lập lòe hắt ra từ đèn gầm. Phải tập trung cao độ, đôi tay tôi vòng qua, vòng lại liên tục đánh vô lăng chiếc Zin 157 “cõng” nặng hàng oằn mình qua những hố bom vươn ra tiền tuyến. Đi lại thường xuyên trên cung đường, cánh lính xế chúng tôi thuộc từng khúc cua, từng vị trí hầm trú ẩn mà công binh hoặc thanh niên xung phong đào để bộ đội tránh bom đạn địch.

Không đêm nào địch ngừng bắn phá hòng cắt đứt tuyến đường vận tải vũ khí, đạn dược trên tuyến đường Trường Sơn vào tiền tuyến miền Nam. Để tránh sự phát hiện của địch, đèn gầm xe chúng tôi còn phải bôi dầu mỡ vào để cho tối bớt đi. Trên xe, mọi vật bắt sáng, phản sáng đều được tháo bỏ. Ban ngày lính ngủ, xe nghỉ. Khi chiều xuống, lính và xe rời vị trí tập kết đến điểm bốc hàng. Và đêm xuống, cả đoàn xe nối nhau như đàn khủng long lầm lũi vượt núi, băng rừng mang hàng đến các binh trạm tiếp theo rồi vào sâu phía trong phục vụ cho cuộc chiến. Đang ngồi ung dung buồng lái, nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng, thì bỗng từ xa, tiếng máy bay dội về, hỏa lực địch xem chừng đã phát hiện mục tiêu, bắt đầu đánh phá. Chúng tôi nhanh chóng tắt máy, quăng mình nhanh như tia chớp xuống hầm trú ẩn ven đường. Không gian rung chuyển, những đường đạn chống trả của ta và địch bắn phá, đan cài, rạch lên bầu trời những tia sáng xé toạc màn đêm mênh mông, vô định”.

Đó là những đêm của một miền ký ức xa thẳm mà người lính lái xe Trường Sơn năm xưa Phạm Xuân Bảo, ở tổ 5, phường Nam Cường, thành phố Lào Cai và cựu chiến binh Phan Lương Khiêm ở thôn Khởi Xá, xã Bảo Nhai, huyện Bắc Hà kể cho tôi nghe về một thời tuổi trẻ “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” trong một chiều cuối tháng Tư đầy nắng. Hai người đồng đội từng một thời cùng chung một trung đoàn, giờ đây đều đã ngoài 70 tuổi vẫn thường xuyên gặp nhau ôn lại kỷ niệm những ngày xanh vinh dự góp mặt vào cuộc trường chinh vĩ đại của dân tộc, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước năm 1975.

Đó là một ngày tháng 6 năm 1966, mới 19 tuổi, chàng thanh niên Phạm Xuân Bảo tạm biệt quê hương Bắc Hà lên đường tòng quân. Sau thời gian học tập (khóa 3) tại trường lái xe thuộc Quân khu Việt Bắc trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên, tháng 7/1967, ông và nhiều đồng đội được biên chế về Đại đội 2, Tiểu đoàn 56, Đoàn 559 để nhận xe, hành quân vào chiến trường miền Nam. Vượt chặng đường gian khổ, điểm đóng quân đầu tiên của đơn vị ông Bảo ở Binh trạm 35, thuộc địa phận tỉnh Savannakhet, nước bạn Lào. Bình thường, một đêm, mỗi chiếc xe chuyển hàng từ Binh trạm 35 vào Binh trạm 36 trên quãng đường dài chừng 50 km chỉ đi được 1 chuyến, nhưng có một lần, ông Bảo đã chở được 2 chuyến, rồi ngủ lại ở đó, hôm sau mới quay về vị trí tập kết. Đó là một trong những kỷ lục mà đến bây giờ, cựu chiến binh Phạm Xuân Bảo vẫn không thể nào quên.

Ông Bảo kể tiếp: “Địch đánh phá ở Binh trạm 35 chưa nhằm nhò gì, phải đến tháng 2/1968, tôi chuyển về Binh trạm 31 mới thực sự ác liệt. Trên quãng đường làm nhiệm vụ vận chuyển hàng hóa từ Binh trạm 31 vào Binh trạm 32 bắt buộc phải qua một lèn đá. Như một yết hầu, lèn đá này trở thành mục tiêu đánh phá ác liệt nhất của hỏa lực địch. Địch đánh phá nhiều đến nỗi lượng đất, đá bị cày xới, trút xuống lấp gần kín lòng sông phía dưới”. Vào một đêm đầu mùa khô năm 1969, đoàn xe của đơn vị ông Bảo chở hàng qua đây bị trúng bom từ trường của địch, những chiếc xe đi đầu bị xé thành nhiều mảnh, nhiều chiến sỹ hy sinh. Ông Bảo và những đồng đội còn lại được lệnh giấu xe, xuống hầm trú ẩn, chờ sáng hôm sau lo an táng cho những người hy sinh xong xuôi, lực lượng công binh và thanh niên xung phong thông đường mới tiếp tục cho xe qua. Với những thành tích nổi bật, tháng 12/1969, ông Bảo được kết nạp Đảng ngay trong chiến trường.

Còn cựu chiến binh Phan Lương Khiêm nhập ngũ tháng 11/1967 khi tròn 18 tuổi. Sau nhập ngũ 1 năm ở Lào Cai, ông được chuyển về học lái xe tại trường 255, thị xã Sơn Tây trước khi nhận xe để về Hải Phòng bốc hàng hành quân vào chiến trường. Suốt từ năm 1970 đến năm 1973, cựu chiến binh Phan Lương Khiêm tham gia công tác, chiến đấu và phục vụ chiến đấu tại Binh trạm 31. Đường chiến đấu khó khăn kể không hết, bao lần hiểm nguy không nhớ nổi nhưng vẫn không làm nhụt ý chí của những người lính. “Sự ác liệt bom đạn kẻ thù càng tôi luyện chí can trường để họ xốc tới, băng mình vào khói lửa với niềm tin độc lập, tự do cho Tổ quốc”, ông Khiêm kể với giọng phấn chấn. Lần khó quên nhất với ông Phan Lương Khiêm là một đêm giáp tết năm 1973, khi ông cùng đồng đội chở hàng là thiết bị thông tin từ Quảng Trị tới tỉnh Savanakhet. Xe vừa trườn lên chưa hết con dốc Hội Khế thì bị máy bay địch phát hiện. Trên đầu, pháo sáng rực trời, những chiến cơ, phản lực của địch đuổi theo bắn phá xối xả bom đạn, rốc-két.

Dưới mặt đất, pháo binh của ta cũng bắn đáp trả không khoan nhượng, yểm trợ cho đoàn xe vượt đoạn dốc hiểm. Đang ngồi trong buồng lái, bỗng ông Khiêm thấy kính xe vỡ vụn, rơi xuống dưới chân, bánh xe xịt lốp, rồi ông thấy đau bên vai trái. Một mảnh đạn găm vào vai máu chảy ướt áo, vài mảnh khác găm vào áo giáp phía trước ngực. Ông được đồng đội chuyển kịp thời vào trạm phẫu thuật tiền phương, sơ cứu rồi chuyển ra tuyến sau điều trị hơn một tháng sau tiếp tục trở lại đơn vị chiến đấu cho đến ngày giải phóng miền Nam 30/4/1975, đến năm 1977 ông xuất ngũ trở về địa phương.

Cùng góp mặt trong hàng vạn chiến sỹ lái xe Trường Sơn trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước năm xưa còn có cựu chiến binh Trần Văn Canh, ở thôn Na Vai, xã Bản Xen, huyện Mường Khương. Viết tiếp truyền thống cách mạng của quê hương 5 tấn Thái Bình, dù là người con duy nhất của gia đình, nhưng ông Canh vẫn tình nguyện nhập ngũ cho “thỏa chí trai khi Tổ quốc cần”. Năm 1965, ông Canh được lệnh hành quân vào chiến trường với nhiệm vụ lái xe vận chuyển vũ khí, đạn dược và chở thương binh, liệt sỹ. Ngót chục năm lái xe, chiến đấu trên tuyến đường Trường Sơn huyền thoại, thi thoảng, những năm tháng ấy vẫn trở lại trong giấc mơ của cụ ông 81 tuổi, làm sống dậy cả một miền ký ức xưa xa. Ông bảo, nếu tuổi trẻ có trở lại và khi Tổ quốc cần ông vẫn sẽ giữ nguyên lựa chọn ra tiền tuyến.

Trong suốt quãng thời gian làm nhiệm vụ vận tải trên đường Trường Sơn, thuộc Trung đoàn 235, Tổng cục Hậu cần, Bộ Tổng tham mưu, ông Canh làm nhiệm vụ ở Binh trạm 37 lâu nhất. Cũng ở đây, trên đỉnh cao 150, một lần máy bay địch thả bom làm ách tắc hàng trăm xe trong nhiều giờ, chính ông là người xung phong lái xe phá bom, dù biết rằng có thể sẽ không trở về nữa. Sự dũng cảm của ông đã góp phần khai thông tuyến đường cho xe tiếp tục vào tiền tuyến.

Suốt trong những năm tháng chiến đấu gian khổ, trên tuyến đường Trường Sơn huyền thoại, có hàng ngàn, hàng vạn chiến sỹ lái xe như cựu chiến binh Phạm Xuân Bảo, Phan Lương Khiêm, Trần Văn Canh. Họ đã không tiếc tuổi xanh, dũng cảm bám vô lăng để những chuyến hàng ra tiền tuyến. Ở miền Nam, đồng bào, đồng chí, đồng đội đang chờ sự chi viện để anh dũng chiến đấu vì độc lập, tự do của dân tộc, giang sơn một nhà, tất cả cùng làm nên chiến thắng lịch sử 30/4/1975.