Những cô gái vá đường bằng tay không giữa mưa bom Đồng Lộc

Bà Trần Thị Yến tham gia thanh niên xung phong khi mới 18 tuổi. Ngày rời quê, bà chỉ mang theo vài bộ quần áo cũ và lời hứa với mẹ rằng sẽ trở về sau ngày đất nước hòa bình. Nhưng tuổi trẻ của bà không gắn với những ngày bình yên mà gắn với Ngã ba Đồng Lộc – nơi được xem là tọa độ lửa khốc liệt bậc nhất miền Bắc lúc bấy giờ.

Công việc hằng ngày của bà và đồng đội là san lấp hố bom, dẫn đường cho xe ra tiền tuyến. Có ngày bom rơi hàng chục lượt. Đất vừa san xong lại bị cày nát. Có hôm cả đơn vị chưa kịp ăn cơm đã phải lao ra mặt đường làm nhiệm vụ.

Bà nhớ nhất một đêm mưa lớn. Đoàn xe vận tải đang chờ phía sau nhưng con đường phía trước vừa bị bom đánh sập. Hố bom sâu, nước mưa đổ xuống khiến đất đá liên tục sạt lở. Nếu không xử lý kịp, đoàn xe sẽ phải dừng lại và nguy cơ bị máy bay phát hiện rất cao.

Không có máy móc hỗ trợ, bà cùng đồng đội dùng cuốc, xẻng rồi cả tay không để kéo đất đá lấp hố bom. Bùn đất bám kín tóc, kín mặt. Có người tay bật máu vẫn không dừng lại. Ai cũng hiểu rằng phía sau mình là những chuyến hàng đang chờ vào Nam.

Khi công việc gần hoàn thành thì tiếng máy bay lại xuất hiện. Cả đội chưa kịp rút hết thì bom tiếp tục trút xuống. Một người bạn thân của bà bị đất đá vùi lấp. Bà cùng đồng đội đào bới trong tuyệt vọng để cứu bạn nhưng không kịp nữa. Đó là khoảnh khắc khiến bà day dứt suốt nhiều năm.

Rạng sáng hôm đó, đoàn xe cuối cùng cũng lăn bánh qua đoạn đường vừa được vá lại. Nhìn những chiếc xe khuất dần trong màn đêm, cả đội vừa khóc vừa cười vì kiệt sức.

Nhiều năm sau, bà trở lại Đồng Lộc, đứng trước những ngọn đồi xanh hôm nay mà nước mắt vẫn rơi. Bà nói điều bà nhớ nhất không phải là tiếng bom, mà là hình ảnh những cô gái tuổi mười tám đôi mươi đã sống một tuổi trẻ rực cháy và dũng cảm đến phi thường.