Bài viết

NHỮNG CUỘC ĐÀO HẦM VƯỢT NGỤC KHÔNG THÀNH CÔNG

An Giang26/06/2026BAN LIÊN LẠC TÙ BINH VIỆT NAM (ĐOÀN THANH NIÊN ĐẶC KHU PHÚ QUỐC)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

NHỮNG CUỘC ĐÀO HẦM VƯỢT NGỤC KHÔNG THÀNH CÔNG

Ngoài những cuộc vượt ngục thành công đã nêu ở trên, tinh thần quyết tâm vượt ngục của anh em tù binh còn thể hiện qua việc tổ chức những cuộc vượt ngục nhỏ hơn và không thành công, do anh em đã vượt được ra ngoài rồi nhưng bị địch phát hiện bắt lại, hay đang đào hầm dang dở thì bị phát hiện như:

Cuộc vượt ngục vào khoảng tháng 8-1970 tại phân khu A2, Đảng ủy chủ trương đào hầm vượt ngục và giao đồng chí Hòa làm Tổ trưởng tổ đào hầm, đồng chí Chung là Tổ viên cùng một số anh em khác, trong đó có anh Siêng (Đảng ủy viên Phân khu A2, quê Bình Định) và anh Sủng (quê Nghệ An).

Anh em đào cửa hầm dưới đáy hố tiểu giữa hai phòng giam số 16 và 17. Khoảng sau hai tháng đường hầm đã dài được 20 mét, nóc hầm cao 0,7 – 0,8 mét, rộng 0,5 mét. Ngày 18-10-1970, nhà bếp tổ chức cho anh Bảy và anh Tuấn là đại diện của tù binh ngồi vào thùng phi để vượt ngục. Hai ngày sau địch tổ chức lục soát, xăm hầm và phát hiện ra nên đã chuyển tất cả tù binh sang trại khác. Vì vậy đường hầm đào xong chưa kịp sử dụng.

- Tại trại A3, Đảng ủy trại giam lại phát động anh em đào hầm vượt ngục. Tổ đào hầm vẫn là các anh em cũ: anh Hòa, Tổ trưởng tổ đào hầm, anh Chung là Tổ viên, anh Siêng và anh Sủng. Đồng thời bổ sung thêm các anh: Học, Tố, Phán, Tư (Tư Kết). Tổ đào hầm chia ba nhóm. Thời gian đào: nhóm 1 sau giờ điểm danh sáng đến trưa, nhóm 2, từ trưa đến gần giờ điểm danh chiểu; riêng nhóm 3, làm nhiệm vụ cảnh giới canh gác cùng lãnh đạo và anh em trong trại.

Cửa hầm được mở dưới sàn nền bê tông nhà cũ của địch đã được dỡ đi. Đất đào lên hàng ngày được đổ gần giếng, anh em thay nhau khiêng nước đến đó tắm và cố tình đạp cho nhão đất, nên đất chảy theo nước trôi đi, xóa hết dấu vết. Đến ngày 31-12-1970, đường hầm đã dài 55 mét, anh em dự tính đã qua con đê bao nên tổ đào hầm cùng Đảng ủy họp quyết định đêm 31-12-1970 sẽ thông hầm vượt ngục. Danh sách đoàn vượt ngục được đưa ra là 54 người, cứ 10 người 1 tổ, chỉ định tổ trưởng, tổ phó. Các tổ được trang bị dao găm tự tạo, 2 hộp sữa, 2 kilôgam gạo rang và muối.

Hôm đó, trời vừa tối, anh em bắt đầu xuống hầm, đi đầu là anh Học (thiếu úy đặc công), thứ hai là anh Hồng (đội trưởng trinh sát), thứ ba là anh Chung (trinh sát). Ba anh đi trước có nhiệm vụ gỡ mìn và cắm tiêu (tiêu làm bằng mảnh giấy màu trắng), tiếp theo là anh Hòa, Tổ trưởng cho đến người thứ 53, đi cuối đoàn là anh Phán có nhiệm vụ ngụy trang và xóa dấu vết.

Khoảng 21 giờ, cửa hầm phía ngoài đã mở thông, mọi người hồi hộp chờ đợi, nhưng anh Học đi đầu nhìn thấy tên lính gác đứng cách cửa hầm khoảng 2-3 mét. Biết đường hầm chưa qua được bờ đê nên anh em hội ý lấp cửa hẩm lại để đảm bảo an toàn rồi tiếp tục đào thêm. Cả 54 người nằm dưới hầm chờ đến sáng sớm hôm sau, anh em chạy ra tập thể dục tìm cách đưa tất cả lên và ngụy trang lại cửa hầm.

Sau đó, anh em tiếp tục đào, nhưng chưa kịp tổ chức đợt vượt ngục mới thì đột xuất bị chuyển đến trại C3, sau đó lại chuyển đến A10, một thời gian sau lại chuyển về C3. Căn hẩm đành phải bỏ trống.

Trở về trại C3, anh em tiếp tục đào lại căn hầm cũ để chuẩn bị vượt ngục. Nhưng một hôm, khi anh Phán đang đào thì hầm thiếu không khí nên phải chọc lỗ thông hơi, không may có một tên cai ngục đi tuần nhìn thấy đầu thuốn, hắn liền chạy ra cổng đánh kẻng báo động tập hợp tù nhân. Anh em chỉ kịp kéo những người đang đào hầm lên, lau người, rửa mặt, thay quần áo và chạy nhanh ra cho kịp điểm danh. Bọn cai ngục theo dấu thuốn và tìm ra cửa hầm, nên đã chèn lấp lại.

Sau đó, chúng bắt các anh đại diện phân khu đưa đi tra tấn rất dã man. Anh em tổ chức đấu tranh đòi thả người, chúng liền dùng lựu đạn cay ném vào trại, anh em phải dùng khăn mặt ướt chống đỡ và tiếp tục đấu tranh. Cuối cùng chúng thả các anh về.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn