Những dấu ấn trong các chiến dịch lớn
Cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước bước vào giai đoạn quyết liệt, tên tuổi của đồng chí Văn Tiến Dũng gắn với những chiến dịch lớn mang tính chiến lược. Tiêu biểu là Chiến dịch Đường 9-Nam Lào. Đây là cuộc đọ sức giữa khối chủ lực cơ động ngụy được Mỹ dày công xây dựng (xương sống của chiến lược Việt Nam hóa chiến tranh) với khối chủ lực cơ động của ta mà mô hình thể nghiệm là Binh đoàn 70 vừa được thành lập (tháng 10-1970).
Những dấu ấn trong các chiến dịch lớn
Cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước bước vào giai đoạn quyết liệt, tên tuổi của đồng chí Văn Tiến Dũng gắn với những chiến dịch lớn mang tính chiến lược. Tiêu biểu là Chiến dịch Đường 9-Nam Lào. Đây là cuộc đọ sức giữa khối chủ lực cơ động ngụy được Mỹ dày công xây dựng (xương sống của chiến lược Việt Nam hóa chiến tranh) với khối chủ lực cơ động của ta mà mô hình thể nghiệm là Binh đoàn 70 vừa được thành lập (tháng 10-1970). Thành bại của chiến dịch này ít nhiều có tác động đến việc xây dựng lực lượng chủ lực cơ động của cả hai bên. Với địch, chúng muốn thử xem chủ lực ngụy cộng với hỏa lực Mỹ có đủ sức giúp cho quân ngụy đảm đương nhiệm vụ thay thế quân Mỹ trên chiến trường không? Với ta, việc tác chiến thành công của Binh đoàn 70 mở ra hướng xây dựng các binh đoàn chủ lực cơ động tác chiến hiệp đồng binh chủng quy mô lớn để giải quyết những nhiệm vụ chiến lược đặt ra trong giai đoạn cuối của cuộc chiến tranh.
Trong tác phẩm “Đại tướng Văn Tiến Dũng-Nhà chỉ huy tham mưu chiến lược tài năng của Quân đội ta”, Đại tướng Phùng Quang Thanh (1949-2021), nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Phó bí thư Quân ủy Trung ương, nguyên Bộ trưởng Bộ Quốc phòng đã viết: Việc bày binh bố trận, tổ chức cơ động lực lượng và tổ chức các trận then chốt có ý nghĩa quyết định sự thành bại của Chiến dịch Đường 9-Nam Lào. Thượng tướng Văn Tiến Dũng ra trận mang theo quyết tâm của Quân ủy Trung ương và Bộ Tổng Tư lệnh, “nhất thiết phải đánh thắng trận này”. Với tài thao lược, Thượng tướng Văn Tiến Dũng và các đồng chí trong Bộ tư lệnh chiến dịch chỉ huy các lực lượng buộc địch phải tiến quân ở thế bị động, sau đó bị quân ta phản công trên toàn mặt trận, tiêu diệt quân địch rút chạy. Thắng lợi của chiến dịch này đã “mở ra hiện thực đánh bại chiến lược Việt Nam hóa chiến tranh của Mỹ về quân sự và tác động mạnh mẽ đến cục diện chung của cuộc kháng chiến của nhân dân 3 nước Đông Dương".
Đặc biệt, trong Chiến dịch Tây Nguyên năm 1975, đồng chí Văn Tiến Dũng vào chiến trường Tây Nguyên trực tiếp chỉ đạo chiến dịch và tổ chức Sở chỉ huy tiền phương của Bộ ở Tây Nguyên. Mặc dù đã xác định được hướng tiến công, nhưng đồng chí Văn Tiến Dũng vẫn trăn trở làm thế nào để giành thắng lợi ở Tây Nguyên, đặc biệt là đánh Buôn Ma Thuột bằng cách nào? Đánh như thế nào để địch phải sụp đổ nhanh chóng? Sau đó, Đại tướng Văn Tiến Dũng đã chỉ đạo các đơn vị nghi binh đánh mạnh theo kiểu “đánh trận như dân gian đánh một, la mười”, làm cho đối phương lún sâu vào những nhận định sai lầm. Với đòn điểm huyệt Buôn Ma Thuột nằm ngoài dự kiến của cả BTTM ngụy và Mỹ, ta đã làm cho địch choáng váng, cả hệ thống phòng ngự của chúng ở Tây Nguyên bị rung chuyển. Với cách đánh này, Đại tướng Văn Tiến Dũng đã chỉ huy các lực lượng làm cho quân địch hoảng loạn, dẫn tới sai lầm chiến lược rút bỏ toàn bộ Tây Nguyên, đưa cuộc chiến tranh chuyển sang bước ngoặt có lợi cho ta.
Trong Chiến dịch Hồ Chí Minh, với vai trò là Tư lệnh chiến dịch, Đại tướng Văn Tiến Dũng cùng Bộ tư lệnh chiến dịch quán triệt sâu sắc tư tưởng chỉ đạo của Bộ Chính trị: Thần tốc, táo bạo, chắc thắng; đánh chiếm Sài Gòn nhanh gọn nhưng phải bảo đảm cho thành phố ít bị tàn phá, hạn chế thấp nhất thiệt hại về người và của. Sau nhiều đêm thức trắng trao đổi, bàn bạc, đồng chí cùng Bộ tư lệnh chiến dịch đi tới nhất trí về cách đánh của chiến dịch là: “Dùng một bộ phận lực lượng thích hợp trên từng hướng đủ sức hình thành bao vây, chia cắt, chặn giữ quân địch, không cho chúng rút chạy về Sài Gòn. Tiêu diệt và làm tan rã tại chỗ các sư đoàn bộ chủ lực của địch phòng thủ vòng ngoài, đồng thời dùng đại bộ phận lực lượng của ta nhanh chóng thọc sâu đánh chiếm các địa bàn then chốt ở vùng ven, mở đường cho các binh đoàn đột kích cơ giới hóa mạnh đã được tổ chức chặt chẽ, tiến nhanh theo các trục đường lớn đánh thẳng vào 5 mục tiêu đã được lựa chọn trong nội thành”. Với cách đánh táo bạo đó, ta đã nhanh chóng giải phóng Sài Gòn, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước...
Đại tướng Văn Tiến Dũng-bí danh Lê Hoài (1917-2002). Năm 1936, đồng chí tham gia phong trào đấu tranh của công nhân. Trong quá trình hoạt động cách mạng, đồng chí 3 lần bị địch bắt giam cầm ở Nhà tù Hỏa Lò, Nhà tù Sơn La. Đồng chí được thăng quân hàm Thượng tướng năm 1959, Đại tướng năm 1974. Giai đoạn 1980-1986, đồng chí Văn Tiến Dũng là Bộ trưởng Bộ Quốc phòng. Với những cống hiến xuất sắc cho sự nghiệp cách mạng, Đại tướng Văn Tiến Dũng được Đảng, Nhà nước tặng thưởng Huân chương Sao Vàng, Huân chương Hồ Chí Minh cùng nhiều phần thưởng cao quý... Tên đồng chí được đặt cho một số đường phố tại Hà Nội, Đà Nẵng, Sơn La...


