NHỮNG DẤU CHÂN TÌNH NGUYỆN TRÊN ĐẤT BAZAN – BẢN HÙNG CA THẬP KỶ ĐẦU SAU GIẢI PHÓNG

Giai đoạn 1975 - 1985 không chỉ là những trang sử về sự hồi sinh của một vùng đất sau chiến tranh, mà còn là bản hùng ca về lý tưởng và hành động của thế hệ thanh niên Lâm Đồng năm ấy. Giữa muôn vàn khó khăn của “bão táp” hậu chiến, họ đã viết nên những kỳ tích bằng mồ hôi, trí tuệ và cả máu xương để giữ cho màu xanh cao nguyên mãi trường tồn. Trong dòng chảy lịch sử ấy, tuổi trẻ Lâm Đồng không chỉ là những người chứng kiến mà đã thực sự trở thành những chủ nhân trực tiếp kiến thiết nên diện mạo mới cho quê hương, biến những tàn tích của đạn bom thành những mầm xanh của sự sống.

Những “đại công trường” thay da đổi thịt vùng đất hoang tàn

Sau ngày giải phóng, Lâm Đồng đứng trước muôn vàn thách thức: bom mìn dày đặc, giao thông chia cắt, cái đói và nạn mù chữ bủa vây. Trong khi đó, bộ máy chính quyền còn hạn chế, sản xuất kinh tế còn lạc hậu thiếu thốn với những mầm mống tiêu cực trong văn hóa – xã hội. Trong bối cảnh ấy, tinh thần “Ba xung kích làm chủ tập thể” đã bừng sáng như một luồng sinh khí mới. Tuổi trẻ Lâm Đồng đã trở thành lực lượng nòng cốt trên mặt trận kinh tế, biến những vùng đất chết thành những “vựa” lương thực.

Lực lượng thanh niên xung phong (TNXP) và đoàn viên thanh niên lúc bấy giờ đã thực hiện những cuộc “di dân” lịch sử. Họ rời xa sự náo nhiệt của phố thị để dấn thân vào những vùng kinh tế mới như Nam Ban, Lâm Hà, Đạ Tẻh. Đây là những nơi mà dấu chân người chưa kịp in đã gặp phải sương muối và thú dữ. Nhưng với ý chí “đâu cần thanh niên có”, họ đã khai hoang hàng ngàn héc-ta đất, phục hồi những vườn cà phê, chè bị bỏ hoang.

Một trong những biểu tượng rực rỡ nhất cho tinh thần này chính là công trường hồ Chiến Thắng (Đà Lạt). Trong điều kiện thiếu thốn máy móc, hàng ngàn đoàn viên đã đổ mồ hôi, dùng sức người để “vắt đất ra nước, thay trời làm mưa”. Hình ảnh thanh niên xung phong miệt mài nạo vét hồ Xuân Hương trong cái lạnh thấu xương của cao nguyên, hay những đêm trắng xây dựng đập thủy lợi Đạ Đờn, Quảng Hiệp chính là minh chứng cho sức mạnh dời non lấp biển. Những công trình ấy không chỉ dẫn nước về cho ruộng đồng, mà còn dẫn lối cho khát vọng chinh phục thiên nhiên của một thế hệ.

Đặc biệt, tại mặt trận sản xuất, lực lượng TNXP đã trực tiếp xây dựng và quản lý các nông trường 3/2, Lộc Phước và Tà Nung. Những bàn tay vốn chỉ quen cầm bút, cầm phấn đã học cách điều khiển máy cày, cách chăm sóc cây công nghiệp trên đất đỏ bazan. Sự chuyển mình từ những vùng đất hoang tàn thành những vùng chuyên canh xanh mướt đã khẳng định vai trò xung kích của thanh niên trong việc làm chủ kỹ thuật và đảm bảo an ninh lương thực cho toàn tỉnh. Đó là cuộc “cách mạng xanh” được viết nên bởi những trái tim chưa đầy đôi mươi nhưng tràn đầy nhiệt huyết phụng sự.

Khí phách thanh niên: giữ bình yên buôn làng và nghĩa vụ xây dựng non sông

Sức trẻ Lâm Đồng giai đoạn này không chỉ đổ xuống trên luống cày mà còn phải đối mặt với bão táp của thù trong giặc ngoài. Trước sự chống phá hiểm độc của tổ chức phản động FULRO, đoàn viên thanh niên tiếp tục phát huy truyền thống “3 sẵn sàng” thời chống Mỹ cứu nước. Họ sẵn sàng cầm vũ khí, băng rừng, lội suối để bảo vệ chính quyền cách mạng non trẻ và trật tự trị an tại các vùng kinh tế mới, nơi mà kẻ thù luôn tìm cách chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc bằng những thủ đoạn vô cùng tinh vi và tàn ác.

Trong cuộc chiến thầm lặng nhưng khốc liệt ấy, cái tên Anh hùng liệt sĩ Lâm Văn Thạnh đã trở thành huyền thoại rực rỡ nhất của tuổi trẻ tỉnh nhà. Với ý chí sắt đá và lòng trung thành tuyệt đối, anh đã 11 lần mưu trí lọt vào sào huyệt địch trong chuyên án F101. Câu nói của anh: “Đảng và cụ Hồ ở trong tim tôi đây!” trước họng súng quân thù đã trở thành lời tuyên thệ bất tử. Sự hy sinh của anh không chỉ là nỗi đau mà còn là ngọn đuốc thắp sáng lòng quả cảm cho hàng vạn thanh niên khác, thôi thúc họ tiếp tục cuộc chiến đấu bảo vệ sự bình yên cho mỗi mái nhà, mỗi bản làng giữa đại ngàn sương gió.

[Anh hùng liệt sỹ Công an Nguyễn Ngọc Diêu]

Không dừng lại ở đó, khi Tổ quốc gọi tên, hàng vạn thanh niên Lâm Đồng lại tiếp nối truyền thống cha anh, viết đơn bằng máu để hăng hái lên đường bảo vệ biên giới Tây Nam. Tài liệu ghi nhận hơn 1.600 lượt cán bộ, chiến sĩ và dân công thanh niên đã sang giúp nhân dân Campuchia hồi sinh từ đống tro tàn của thảm họa diệt chủng Pol Pot. Những chàng trai, cô gái cao nguyên đã mang theo tinh thần hữu nghị quốc tế cao cả, không ngại gian khổ, hiểm nguy để cùng bạn xây dựng lại cuộc sống từ con số không. Đó là những tháng ngày “xẻ dọc biên cương”, nơi mà tình đồng chí, đồng đội được tôi luyện qua khói lửa chiến tranh, tô thắm thêm nghĩa tình gắn bó giữa hai dân tộc Việt Nam – Campuchia.

Hành trình thắp sáng văn hóa và lý tưởng cách mạng

Song hành với nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ, tuổi trẻ Lâm Đồng còn là những “chiến sĩ” trên mặt trận văn hóa – tư tưởng. Giữa bão táp của những hủ tục lạc hậu và tàn dư văn hóa cũ, họ đã mang “Ánh sáng văn hóa” đến các vùng sâu, vùng xa nhất của tỉnh. Những lớp học xóa mù chữ mọc lên giữa đại ngàn Đam Rông, Lạc Dương, Đơn Dương không chỉ dạy con chữ mà còn gieo mầm lý tưởng về một cuộc sống ấm no, công bằng.

Những người thầy giáo trẻ mang quân hàm xanh hay những cô gái thanh niên xung phong đã kiên trì “ba cùng” (cùng ăn, cùng ở, cùng làm) để vận động đồng bào từ bỏ các hủ tục, thực hiện nếp sống mới. Thông qua các phong trào văn hóa, văn nghệ, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh đã tôi luyện nên một lớp người mới có tri thức, có bản lĩnh và lòng yêu nước nồng nàn. Chính từ những lớp học dưới mái tranh nghèo này, nhiều hạt nhân nòng cốt là người dân tộc thiểu số đã trưởng thành, trở thành những cán bộ lãnh đạo cốt cán, góp phần quan trọng vào sự phát triển bền vững của quê hương Lâm Đồng sau này.

Có thể nói, mỗi phong trào thanh niên trong giai đoạn này đều gắn liền với một địa danh, một tên người và một câu chuyện đầy cảm hứng. Đó là “Thời hoa lửa” – nơi mà sự lãng mạn cách mạng hòa quyện cùng hiện thực khốc liệt. Họ đã sống, yêu và cống hiến với một tâm thế trong sáng nhất: “Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình”. Những trang nhật ký thời chiến, những lá thư vội viết trên công trường vẫn còn vẹn nguyên sức nóng của một thời đại rực rỡ lý tưởng.

Thập kỷ 1975 - 1985 là giai đoạn thử lửa của lòng yêu nước. Từ những công trường thủy lợi nắng cháy đến những cánh rừng biên cương mịt mù khói súng, tuổi trẻ Lâm Đồng đã viết nên những trang sử vẻ vang nhất. Những thành quả ngày hôm nay của tỉnh nhà – một Đà Lạt thơ mộng, một Bảo Lộc trù phú hay những vùng kinh tế mới phát triển – đều có một phần xương máu và tuổi trẻ của thế hệ đi trước.

Tiếp nối hào khí ấy, thế hệ trẻ hôm nay đang đứng trước những vận hội mới nhưng cũng không ít thách thức. “Bão táp” của thời đại số, của hội nhập toàn cầu đòi hỏi mỗi đoàn viên, thanh niên phải trang bị cho mình tri thức và khát vọng sáng tạo mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Tinh thần phụng sự của mười năm hậu chiến sẽ mãi là bản sắc vĩnh cửu, là “kim chỉ nam” để tuổi trẻ vùng đất ngàn thông xanh tiếp tục viết tiếp những chương sử mới, xây dựng Lâm Đồng ngày càng giàu đẹp, văn minh và hiện đại.

Hào khí từ “những câu chuyện thời hoa lửa” sẽ mãi là nguồn động lực vô tận, thôi thúc sức trẻ hôm nay vững bước trên con đường dựng xây và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. BCH Đoàn TNCS HCM tỉnh Lâm Đồng (2016). Lịch sử Đoàn TNCS Hồ Chí Minh và phong trào thanh thiếu nhi tỉnh Lâm Đồng (1930-2015).

2. Bảo tàng Lâm Đồng. Tư liệu về các Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ chống FULRO.

3. Hội Cựu Thanh niên xung phong tỉnh Lâm Đồng. Hồi ký những ngày trên công trường hồ Chiến Thắng.

4. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lâm Đồng. Hồ sơ chuyên đề về phong trào xóa mù chữ vùng đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 1975-1985.