Những đau đáu của thời hậu chiến
Chiến tranh khốc liệt, những liệt sĩ hy sinh như trong câu chuyện của ông Ngọc đã đành, những người lính may mắn sống sót trở về, cũng đau đáu nhiều nỗi niềm hậu chiến.
Những thương binh từ chiến trường trở về mang theo vết thương, khiến không chỉ bản thân họ, mà cả gia đình đều phải chịu đựng. Ông Bùi Thanh Lương (Tiểu ban trinh sát trung đoàn 38, sư đoàn 2) tham gia trận đánh đêm mồng hai tết Mậu Thân 1968. Một viên đạn cắm sâu vào thái dương khiến ông bị ảnh hưởng thần kinh nặng nề đến sau này.
Trở về từ cuộc chiến, ông Lương không thể kiểm soát được mình, nhiều phen đặt tính mạng gia đình vào tay thần chết. Nhiều lần ông đuổi đánh vợ con, đốt nhà; hoặc tự đổ xăng vào chăn, trùm chiếc chăn đó lên người mình mà đốt. Mỗi lần ông Lương “lên cơn” như vậy, chiếc hầm tránh bom Mỹ xưa kia nay trở thành nơi vợ ông trốn chạy.
Cống hiến, hy sinh một phần máu thịt của mình, nhưng một số người rơi vào hoàn cảnh éo le trong hậu chiến. Ông Nguyễn Trọng Hiếu (Vận chuyển lương thực. Đoàn 559) sống một mình, vợ đã mất.
Ông đi bộ đội mười năm. Hai chân bị nhiễm độc sùi lên gớm ghiếc. Ông không có lương, vì bị mất hết giấy tờ. “Một đợt tôi định ra Hà Nội tìm ông Đồng Sỹ Nguyên nhờ làm chứng. Ông ấy từng gặp tôi trong chiến trường. Rồi ở đây người ta nói có tiền triệu để đi Hà Nội thì để đó mà ăn, được gì không biết nhưng già cả rồi lỡ đi đường sá xa xôi lỡ làm sao thêm khổ. Tôi lại phân vân. Tiền triệu tôi làm gì có. Muốn ra Hà Nội phải tính đi vay”, ông Hiếu kể.
Sau chiến tranh, những người lính vẫn luôn đau đáu đi tìm nhau. Câu chuyện của ông Nguyễn Văn Ngọc kể về việc đi tìm lại bạn chiến trường hết sức bình dị mà xúc động.
“Lần đầu tiên sau hơn bốn mươi năm anh em mới được ngồi với nhau chuyện không sao dứt được. Tới ba giờ sáng rủ nhau ra khe tắm… Chúng tôi hét, chúng tôi cười, chúng tôi bảo mình là những thằng điên. Hai bờ khe là bãi đá hệt như bãi đá ngày xưa tôi ngồi kỳ cọ bộ quần áo của đồng đội đã hy sinh. Cười cười mà vẫn không ngăn được hai hàng nước mắt”.
Giờ đây, trở về giữa đời thường, sau bao năm, những người lính, TNXP đã trở thành những ông già, bà lão. Gặp nhau, tiếng cười hòa với giọt nước mắt tự nhiên rơi cho những đồng đội đã nằm lại chiến trường, cho sự may mắn của họ khi trở về, và vẫn còn phút giây gặp lại nhau.



